Giữa tháng 3, TAND Hà Nội tuyên bị cáo Nguyễn Văn Thành, 55 tuổi, 20 năm tù về tội Giết người và 5 năm tù về tội Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng, tổng 25 năm tù. Ông Thành bị cáo buộc, bực tức do vợ quan hệ ngoài luồng quá giới hạn với hàng xóm nên đã “dùng dao bầu” đuổi theo và đâm hai nhát khiến tình địch tử vong.
Tòa án xác định, hung khí gây án bị cáo Thành dùng là con dao bầu dài 33,6cm, lưỡi dao dài 22 cm, bản rộng nhất 6,3 cm, có một cạnh sắc, có đầu nhọn, tay cầm hình trụ tròn dài 11,6 cm, đường kính lớn nhất 3,3cm. Đây là “dao sắc, nhọn” thuộc Phụ lục 5, danh mục dao có tính sát thương cao ban hành kèm Thông tư 75/2024 của Bộ trưởng Công an.
Những dao này được coi là vũ khí quân dụng, theo Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ năm 2024, có hiệu lực từ 1/1/2025. Vì thế ông Thành bị kết tội Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng.
Vụ án này không phải cá biệt khi mà các quy định mới về quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ có hiệu lực. Trước nay, mọi người thường cho rằng “dao chỉ là công cụ sinh hoạt”, thì giờ đang dần thay đổi bằng một cách hiểu chặt chẽ hơn – “tính chất pháp lý của con dao phụ thuộc vào mục đích sử dụng”.
Theo Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06 Bộ Công an), sau hơn một năm triển khai thực hiện Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, đã phát huy “hiệu quả tích cực trong phòng chống tội phạm”. Công an các cấp đã vận động được người dân giao nộp số lượng lớn vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.
Trong đó, hơn 31.700 khẩu súng các loại như súng bắn đạn ghém, nén khí, nén hơi, gần 115.000 viên đạn các loại, 1.300 lựu đạn, bom, mìn, đầu đạn, 5.800 kíp nổ, 6.500 công cụ hỗ trợ, 52.300 vũ khí thô sơ.
Thế nhưng, công an cho rằng vẫn còn tình trạng người dân chưa nhận thức đầy đủ các quy định mới của pháp luật về danh mục vũ khí quân dụng.
Pháp luật hiện hành quy định, vũ khí thô sơ, dao có tính sát thương cao khi sử dụngvới mục đích xâm phạm tính mạng, sức khỏe con người trái pháp luật sẽ bị coi là “vũ khí quân dụng”. Người thực hiện hành vi này sẽ bị xử lý hình sự về tội Chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép vũ khí quân dụng, theo Điều 304 Bộ luật Hình sự.
Điều 304 Bộ Luật Hình sự quy định, người nào sử dụng trái phép vũ khí quân dụng thì bị phạt tù 1-7 năm; nếu làm chết người, bị phạt 5-12 năm.
Dao có tính sát thương cao dùng với mục đích thực hiện hành vi gây rối, làm mất trật tự công cộng hoặc chống đối nhà chức trách làm nhiệm vụ, người thi hành công vụ bị coi là “vũ khí thô sơ”. Người có hành vi này, tùy từng mức độ, sẽ bị xử lý hình sự hoặc xử phạt hành chính.
Ngoài ra, súng bắn đạn ghém, nén khí, nén hơi và đạn sử dụng cho các loại súng này, cùng với linh kiện cơ bản của súng như thân súng, nòng súng, bộ phận cò, bộ phận khóa nòng, kim hỏa, đều bị xác định là “vũ khí quân dụng”.
C06 khuyến cáo, doanh nghiệp, cá nhân phải thực hiện nghiêm túc các biện pháp bảo đảm an toàn trong sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu, vận chuyển, sử dụng dao có tính sát thương cao. Khi phát hiện vi phạm cần thông báo ngay cho công an nơi gần nhất hoặc gửi kiến nghị, phản ánh về an ninh trật tự trên VNeID.
Thế nào là dao có tính sát thương cao?
Theo phụ lục 5, thông tư 75/2024 của Bộ trưởng Công an, dao có tính sát thương cao chia làm 4 loại cơ bản, gồm:
– Dao sắc, nhọn: Cấu tạo, đặc điểm cơ bản gồm, tay cầm, lưỡi dao; lưỡi sắc và nhọn, hình dạng thẳng hoặc cong, có chiều dài từ 12 cm trở lên, chiều rộng từ 2 cm trở lên.
– Dao sắc: Có tay cầm, lưỡi dao; lưỡi sắc không có đầu nhọn, hình dạng thẳng hoặc cong, chiều dài từ 20 cm trở lên, chiều rộng từ 5 cm trở lên.
– Dao gấp, dao bấm: Có tay cầm, lưỡi dao; lưỡi có một hoặc nhiều cạnh sắc, nhọn, gấp hoặc bấm lại được, chiều dài từ 7 cm trở lên.
– Dao tự chế hoặc hoán cải: Có tay cầm, lưỡi dao; tay cầm dài từ 30 cm trở lên; lưỡi có chiều dài từ 5 cm trở lên, sắc nhọn hoặc sắc hoặc nhọn.
=>> Chi tiết danh mục dao có tính sát thương cao.
Khi ‘dao bếp’ vượt khỏi ranh giới pháp lý
Gần đây, thực tiễn xét xử liên quan việc xử lý hình sự hành vi sử dụng dao có tính sát thương cao xâm phạm tính mạng, sức khỏe người khác, xuất hiện nhiều vướng mắc.
Từ đó, TAND Tối cao có công văn hướng dẫn, xác định rằng người dùng dao có tính sát thương cao để xâm phạm tính mạng, sức khỏe người khác, nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự theo Điều 304 Bộ luật Hình sự. Đồng thời, hành vi này sẽ bị xử lý về tội danh tương ứng xâm phạm tính mạng, sức khỏe con người.
Trường hợp sử dụng dao có tính sát thương cao gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe cho người khác dưới 11%, và không có các tình tiết định tội theo khoản 1 Điều 134 Bộ luật Hình sự thì người thực hiện hành vi không bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Cố ý gây thương tích. Nhưng nếu đủ yếu tố cấu thành, vẫn bị xử lý thêm tội theo điều 304.
Với trường hợp gây thương tích từ 11% trở lên, người sử dụng dao có tính sát thương cao sẽ bị cáo buộc đồng thời về 2 tội theo điều 134 và 304 Bộ luật Hình sự, nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
Đặc biệt, người có hành vi chuẩn bị dao có tính sát thương cao nhằm mục đích gây thương tích, dù chưa gây hậu quả, vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 304 Bộ luật Hình sự, nhưng không bị xử lý về tội Cố ý gây thương tích, theo khoản 6 điều 134.
Dưới góc độ pháp lý, Luật sư Nguyễn Đức Thịnh, Công ty Luật TNHH Fanci, đánh giá điểm cốt lõi của toàn bộ quy định nằm ở sự thay đổi cách nhìn, “một vật dụng sẽ bị đánh giá là vũ khí hay không, không dựa vào hình dạng, mà dựa vào mục đích sử dụng và bối cảnh hành vi”.
“Một con dao bếp trong nhà là hợp pháp. Nhưng chính con dao đó, khi mang đi gây án sẽ bị coi là vũ khí quân dụng”, luật sư Thịnh nói.
Hơn nữa, thực tiễn cho thấy, không ít người vẫn giữ thói quen mang theo dao để “phòng thân”. Thế nhưng sử dụng trong tình huống xung đột sẽ rất dễ dẫn đến hậu quả pháp lý nghiêm trọng. Việc sử dụng dao gây thương tích, kể cả dưới 11%, vẫn có thể bị xử lý hình sự.
An toàn luôn là ưu tiên hàng đầu trong mọi hoạt động thường ngày của trẻ. Alisha Simpson-Watt, chuyên gia từ Trung tâm Dịch vụ Phân tích Hành vi Ứng dụng (Mỹ), cho biết phụ huynh cần hướng dẫn con không chạm vào vật dụng nguy hiểm, quan sát hai bên đường, nắm tay người lớn ở nơi đông người và luôn thắt dây an toàn.
"Duy trì các quy tắc an toàn không thể thương lượng giúp giảm nguy cơ chấn thương, đồng thời hình thành hành vi có trách nhiệm cho trẻ", bà nói.
Dành thời gian kết nối mỗi ngày
Aimee Ketchum, chuyên gia từ Cộng đồng Phụ huynh Toàn cầu (Mỹ) – nền tảng chuyên cung cấp kỹ năng nuôi dạy trẻ, khuyên phụ huynh nên ưu tiên trò chuyện, đọc sách và chơi cùng con mỗi ngày. Dù chỉ là vài phút tương tác không sử dụng thiết bị điện tử, những khoảnh khắc này cũng mang lại lợi ích lâu dài.
Chuyên gia này cho biết sự phát triển não bộ sớm phụ thuộc vào những tương tác gia đình. Đây là nền tảng cho sự tự tin và khả năng học hỏi của trẻ trong tương lai.
Không gây tổn hại người khác
Trẻ cần được dạy sự đồng cảm thông qua việc tôn trọng ranh giới của người xung quanh. Ash Beckham, nhà giáo dục tại Mỹ, cho biết việc thống nhất quy tắc không cố ý gây hại về thể chất hay lời nói là điều cần thiết để tạo ra một gia đình an toàn.
Đồng tình với quan điểm này, Devon Kuntzman, chuyên gia từ Transforming Toddlerhood – tổ chức chuyên hỗ trợ cha mẹ nuôi dạy trẻ giai đoạn 1-3 tuổi tại Mỹ, cho biết phụ huynh nên đón nhận mọi cảm xúc của trẻ nhưng cần đặt giới hạn cho những hành vi tiêu cực. "Bạn có thể nói: Con có quyền tức giận nhưng mẹ không để con đánh mẹ", bà nói.
Bên cạnh đó, trẻ cần được dạy cách xin phép khi chơi đùa hoặc chào hỏi. Marea Goodman, người sáng lập PregnantTogether – cộng đồng hỗ trợ các bậc cha mẹ đơn thân tại Mỹ, cho biết việc giúp trẻ hiểu về sự đồng thuận sẽ giúp con biết tôn trọng cơ thể người khác và bảo vệ ranh giới của chính mình.
Giữ vững giới hạn
Nếu cha mẹ đặt ra quy tắc nhưng lại rút lại khi trẻ phản ứng mạnh, con sẽ hiểu rằng các giới hạn có thể thay đổi dựa trên hành vi của chúng. Amy Vale, chuyên gia từ tổ chức hỗ trợ tâm lý trẻ em For the Cubs (Mỹ), cho rằng trẻ sẽ phát triển tốt hơn nếu nhận được sự đảm bảo từ những ranh giới nhất quán.
Đặc biệt, phụ huynh cần tránh việc kỷ luật con khi đang tức giận. Rachel Gunn, tác giả cuốn sách Impact Parenting, nói: "Nếu trừng phạt con cái theo cảm xúc, chúng ta đang dạy trẻ cách điều khiển cảm xúc của cha mẹ thay vì tự kiểm soát hành vi của bản thân".
Tuân thủ "Quy tắc vàng"
"Hãy đối xử với người khác theo cách bạn muốn được đối xử" là nguyên tắc đạo đức cốt lõi. Petal Modeste, chuyên gia giáo dục, cho biết dạy trẻ điều này từ sớm giúp con phát triển lòng trắc ẩn và sự tôn trọng.
Sarah Bossio, chuyên gia tại Trung tâm tư vấn giấc ngủ cho trẻ Your Zen Baby Sleep (Mỹ), nói thêm rằng sự tôn trọng không chỉ dành cho cha mẹ, bạn bè mà trẻ còn phải học cách tôn trọng chính bản thân để hiểu được giá trị của lòng tự trọng.
Đây là kết quả tất yếu khi ngôi sao số 1 làng cầu lông Thái Lan có phong độ không mấy ấn tượng thời gian qua.
Cụ thể, ở Giải vô địch cầu lông châu Á, Kunlavut gây thất vọng lớn khi dừng bước ở bán kết trước đối thủ còn khá vô danh - Ayush Shetty của Ấn Độ.
Và chính Shetty sau đó đã thua chóng vánh Shi Yuqi trong trận chung kết, góp phần giúp tay vợt Trung Quốc bùng nổ về điểm số từ giải đấu này.
Trước Giải vô địch châu Á, Kunlavut cũng nhiều lần gây tiếc nuối ở Giải Toàn Anh (All England) - 1 trong 4 "Grand Slam của cầu lông" (Super 1000), khi thua đau trước Lin Chun Yi của Đài Loan ở bán kết.
Kunlavut đang trong cơn khát danh hiệu kể từ sau khi lên ngôi vô địch ở giải danh giá Malaysia mở rộng (cũng nằm trong nhóm 4 giải Super 1000). Anh lần lượt dừng bước ở tứ kết Ấn Độ mở rộng, rồi bán kết Toàn Anh và bán kết Giải vô địch châu Á.
Chuỗi thành tích này không hề tệ, cho thấy Kunlavut vẫn đang duy trì phong độ ổn định, nhưng lại chưa đủ để giữ vững ngôi vị số 1 thế giới.
Ở nhóm dưới, tay vợt người Pháp Cristo Popov đã đánh bại Antosen (hạng 3 thế giới) ở chung kết Giải vô địch châu Âu để vươn lên xếp hạng 4 thế giới, vượt mặt Jonatan Christie của Indonesia.
Bảng xếp hạng đơn nữ hầu như không có xáo trộn nào bởi 2 tay vợt số 1 An Se Young và số 2 Wang Zhiyi vẫn đang duy trì phong độ ổn định. Ở chung kết Giải vô địch châu Á, An Se Young đã đánh bại đối thủ Trung Quốc.
Sáng nay (20.4), tỷ giá trung tâm giữa VND với USD do Ngân hàng Nhà nước công bố ở mức 25.103, tăng 1 đồng so với cuối tuần qua. Đồng loạt, giá USD trong các ngân hàng thương mại cũng tăng 1 đồng ở chiều bán ra như Ngân hàng Vietcombank mua chuyển khoản lên 26.128 đồng và bán ra 26.358 đồng. Tương tự, Ngân hàng ACB giữ nguyên chiều mua chuyển khoản và cũng tăng 1 đồng ở chiều bán ra, lên 26.358 đồng… Như vậy, các ngân hàng vẫn bán ra ở mức kịch trần.
Trong khi đó, một số ngoại tệ khác quay đầu đi xuống như giá euro tại Vietcombank giảm 58 đồng khi mua chuyển khoản còn 30.463 đồng, bán ra 31.748 đồng; bảng Anh giảm 66 đồng khi mua chuyển khoản xuống 34.967 đồng, bán ra 36.087 đồng; yen Nhật cũng giảm 0,26 đồng khi mua chuyển khoản còn 161,45 đồng và bán ra xuống 169,98 đồng…
Giá USD thế giới tăng nhẹ sáng đầu tuần khi chỉ số USD-Index đạt 98,36 điểm, cao hơn hôm qua 0,13 điểm. Việc thiếu tiến triển rõ ràng trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran đã khiến thị trường không còn tin tưởng và đang giúp USD hồi phục trở lại từ mức giảm sâu cuối tuần qua. Đồng bạc xanh đã xuống mức thấp nhất trong vòng 1 tháng qua khi có nhiều diễn biến mới khiến nhà đầu tư kỳ vọng chiến sự tại Iran sớm chấm dứt, dù chưa có mốc thời gian cụ thể.
Theo một số nhà phân tích quốc tế, các biến động tỷ giá hối đoái gần đây tiếp tục được thúc đẩy giữa thị trường chứng khoán kiên cường và giá dầu cao. Hiện tại do không có nhiều thông tin đáng chú ý nên thị trường tiền tệ có thể sẽ tiếp tục được thúc đẩy bởi những thay đổi trong tâm lý rủi ro toàn cầu, động thái giá dầu và kỳ vọng của các ngân hàng trung ương. Hơn nữa, các diễn biến sắp tới của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed), bao gồm phiên điều trần của ông Kevin Warsh, có thể ảnh hưởng đến kỳ vọng lãi suất và hướng đi ngắn hạn của đồng USD...