Rạng sáng 7.4, tại một quán bánh bèo vỉa hè trên đường Hoàng Văn Thụ (ở phường Quy Nhơn Nam, Gia Lai), bà Trần Thị Lan (60 tuổi), bị một thanh niên chửi bới, nhổ nước bọt, ném ghế, dùng dao hăm dọa và tát liên tục vào mặt.
Con trai bà đến can ngăn cũng bị nhóm 3 người đấm đá, rượt đuổi. Clip từ camera lan truyền trên mạng xã hội. Cộng đồng mạng phẫn nộ. Công an tỉnh Gia Lai tạm giữ khẩn cấp Nguyễn Văn Ý (35 tuổi) về hành vi gây rối trật tự công cộng.
Câu chuyện trên quen thuộc đến mức cư dân mạng có thể đoán trước được cái kết. Clip lan truyền, dư luận sôi sục, cơ quan chức năng vào cuộc, đối tượng bị tạm giữ.
Rồi vài ngày sau, một clip khác xuất hiện, một nạn nhân khác, một cơn phẫn nộ khác. Tôi gọi đó là vòng lặp, bởi nó lặp đi lặp lại mà không có gì thay đổi ở phần gốc rễ.
Chỉ tính riêng từ cuối tháng 3 đến đầu tháng 4.2026, báo chí đã phản ánh một chuỗi vụ hành hung nơi công cộng với mật độ đáng lo ngại.
Đêm 31.3, tại Đắk Lắk, nhóm thanh niên mang hung khí truy sát người đi đường trên tỉnh lộ 2.
Ngày 5.4, tại Nghệ An, một phụ nữ bị 2 đối tượng bịt mặt dùng hung khí hành hung giữa ban ngày.
Ngày 7.4, tại Huế, một người đàn ông đánh học sinh trong tiệm tạp hóa.
Cùng ngày, tại Lâm Đồng, một sản phụ bị hành hung ngay trước giờ sinh tại bệnh viện. Và cũng trong ngày 7.4, bà Lan bị đánh ở Quy Nhơn Nam.
Năm vụ trong chưa đầy một tuần, trải dài từ Tây nguyên đến Bắc Trung bộ, với nạn nhân đủ mọi lứa tuổi và hoàn cảnh.
Tại Thanh Hóa, theo thống kê của cơ quan chức năng, chỉ trong 3 tháng từ 15.12.2025 đến 15.3.2026, địa bàn tỉnh này đã xảy ra 34 vụ gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích và giết người với khoảng 200 đối tượng liên quan.
Vụ Đặng Chí Thành đánh phụ nữ tại sảnh chung cư Sky Central ở Hà Nội (tháng 8.2025) vừa kết thúc phúc thẩm đầu tháng 4.2026 với mức án 6 tháng tù. Vụ hành hung hàng xóm tại chung cư CT5-ĐN2 tại Hà Nội vào tháng 1.2026 cũng xử lý theo tội gây rối trật tự công cộng.
Những con số ấy cho thấy bạo lực đời thường không phải hiện tượng cá biệt mà đang trở thành một dạng “rối loạn xã hội” có tính hệ thống. Nhưng cách xã hội phản ứng lại mang tính sự vụ. Dư luận chỉ bùng lên khi có clip đủ sốc, đủ rõ nét, đủ biểu tượng.
Clip của bà Lan gây chấn động vì hội tụ tất cả các yếu tố kích hoạt cảm xúc tập thể. Nạn nhân là người già, hành vi côn đồ diễn ra trắng trợn trước camera, lời bà Lan nhẫn nhịn “tôi già rồi, anh cứ chửi thoải mái” trở thành biểu tượng cho sự bất lực. Nhưng không phải vụ nào cũng có camera. Không phải nạn nhân nào cũng đủ “điển hình” để viral (lan truyền).
Tôi không phủ nhận vai trò tích cực của mạng xã hội trong việc đẩy nhanh xử lý. Nếu không có clip, rất có thể vụ bà Lan sẽ kết thúc bằng việc gia đình Nguyễn Văn Ý đến thăm hỏi, hỗ trợ tiền, và bà Lan chấp nhận bỏ qua, đúng như bà đã bày tỏ khi nói rằng vợ người đó đang mang thai nên không muốn làm lớn chuyện.
Áp lực dư luận đã buộc Công an tỉnh Gia Lai phải tạm giữ khẩn cấp Nguyễn Văn Ý thay vì để vụ việc lắng xuống ở cấp phường. Nhưng chính sự phụ thuộc vào áp lực dư luận ấy lại là triệu chứng của một vấn đề sâu hơn.
Khi việc xử lý bạo lực phụ thuộc vào sức nóng truyền thông thay vì quy trình tố tụng, pháp luật không còn vận hành theo nguyên tắc bình đẳng nữa. Một vụ hành hung được xử lý nhanh vì clip có hàng triệu lượt xem. Một vụ khác với mức độ côn đồ tương đương nhưng không có camera thì liệu có trôi vào im lặng?
Chi tiết đáng suy nghĩ nhất trong vụ này là phản xạ đầu tiên của bà Lan. Khi bị hành hung lúc rạng sáng, bà không gọi công an. Bà gọi con trai đến đưa đi bệnh viện.
Phản xạ ấy không phải của riêng bà Lan. Nó phản ánh một thực tế phổ biến rằng với rất nhiều nạn nhân bạo lực đời thường ở Việt Nam, pháp luật không phải nơi họ nghĩ đến đầu tiên khi bị xâm hại.
Có thể vì họ chưa tin vào tốc độ phản ứng của cơ quan chức năng? Có thể vì họ biết rằng với thương tích nhẹ, vụ việc sẽ chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính? Có thể vì văn hóa nhẫn nhịn và dĩ hòa vi quý khiến người bị hại tự cắn răng chịu đựng?
Dù lý do nào thì kết quả cũng giống nhau. Nạn nhân không tìm đến pháp luật và pháp luật cũng không chủ động tìm đến nạn nhân.
Vòng lặp ấy vận hành bằng 3 bước. Thứ nhất là bạo lực xảy ra và nạn nhân chọn im lặng. Thứ hai là clip lan truyền phá vỡ sự im lặng, dư luận phẫn nộ, cơ quan chức năng xử lý theo sức ép. Thứ ba là mọi thứ lắng xuống, không có thay đổi nào về cơ chế phòng ngừa, không có đánh giá nào về lỗ hổng xử lý cho đến khi clip tiếp theo xuất hiện.
Điều 318 bộ luật Hình sự 2015 quy định tội gây rối trật tự công cộng với khung hình phạt cơ bản từ phạt tiền 5 triệu đồng đến 50 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 2 năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 2 năm.
Khung tăng nặng theo khoản 2 lên đến 7 năm tù khi có tổ chức, dùng hung khí, hoặc gây cản trở giao thông nghiêm trọng.
Nhưng phần lớn các vụ bạo lực gặp trong đời thường rơi vào khung 1 với mức án phổ biến quanh 6 tháng tù. Mức chế tài ấy có đủ sức răn đe hay không? Tần suất các vụ việc gây rối trong thời gian gần đây đang tự trả lời.
Để phá vỡ vòng lặp ấy cần thay đổi ở cả 3 bước cùng lúc. Nạn nhân cần được khuyến khích và hỗ trợ để trình báo thay vì im lặng. Cơ quan chức năng cơ sở cần chủ động xử lý theo quy trình thay vì chờ áp lực dư luận. Và chế tài cần đủ nghiêm khắc để người có ý định bạo lực phải cân nhắc trước khi hành động thay vì chỉ hối hận sau khi clip lên mạng.
Camera quán bánh bèo của bà Lan đã ghi lại toàn bộ hành vi côn đồ của Nguyễn Văn Ý. Nhưng camera chỉ là “nhân chứng” thụ động. Nó ghi lại được vòng lặp nhưng không phá vỡ được vòng lặp. Việc phá vỡ ấy là phần việc của pháp luật, của thiết chế và của cả xã hội.
Nếu chúng ta tiếp tục chỉ phẫn nộ theo từng clip rồi quên thì vòng lặp sẽ tiếp tục quay. Và nạn nhân tiếp theo có thể là bất kỳ ai.
Bộ trưởng An ninh Nội địa Mỹ Markwayne Mullin thông báo ngày làm việc cuối cùng của quyền Giám đốc Todd Lyons tại Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) sẽ là ngày 31/5. Ông Lyons, quan chức kỳ cựu với 19 năm công tác tại ICE, đã quyết định chuyển sang lĩnh vực tư nhân.
"Quyền Giám đốc Lyons là lãnh đạo tuyệt vời của ICE và là thành viên then chốt trong chính quyền, giúp Tổng thống Donald Trump loại bỏ những kẻ giết người, cưỡng hiếp, ấu dâm, khủng bố và thành viên băng đảng khỏi các cộng đồng tại Mỹ. Ông đã khôi phục cơ quan bị cản trở làm việc suốt 4 năm trước. Nhờ năng lực lãnh đạo của ông, các cộng đồng tại Mỹ đã trở nên an toàn hơn", Bộ trưởng Mullin cho hay.
Trong thư gửi Bộ trưởng Mullin, ông Lyons gọi thời gian đảm nhiệm vị trí lãnh đạo ICE là "vinh dự lớn", đồng thời chia sẻ quyết định từ chức một phần là để dành thời gian cho gia đình.
Lyons giữ cương vị quyền Giám đốc ICE từ tháng 3/2025, sau thời gian đảm nhiệm các vị trí cấp cao trong Cục Thực thi và Trục xuất. Ông trước đó phụ trách các chiến dịch bắt giữ và trục xuất người nhập cư trái phép, cũng như từng đảm nhiệm nhiều vai trò điều hành tại các "điểm nóng" nhập cư.
Nhiệm kỳ của Lyons diễn ra trong giai đoạn xảy ra nhiều tranh cãi, khi ICE triển khai hàng nghìn đặc vụ tới các bang do chính trị gia Dân chủ lãnh đạo, như California, Oregon, Minnesota, Maine và Illinois, để siết chặt thực thi luật nhập cư. Nhiều vụ đụng độ đã xảy ra do căng thẳng leo thang, trong đó có sự kiện đặc vụ ICE nổ súng khiến hai người thiệt mạng tại Minnesota hồi đầu năm.
Một số chính trị gia Dân chủ đã chỉ trích Lyons sau khi có thông tin ông từ chức. Thống đốc Illinois JB Pritzker cáo buộc ông "vi phạm quyền hiến định" trong lúc điều hành ICE, trong khi nghị sĩ Delia Ramirez tuyên bố Lyons vẫn sẽ phải chịu trách nhiệm trước công chúng sau khi từ chức.
Chính quyền Trump chưa công bố ai sẽ thay thế ông Lyons làm quyền giám đốc ICE. Nỗ lực tìm kiếm người kế nhiệm Lyons sẽ do Bộ trưởng Mullin phụ trách. Thượng viện Mỹ chưa phê chuẩn giám đốc ICE kể từ năm 2017, khiến cơ quan này nhiều năm qua được đặt dưới cơ chế lãnh đạo tạm quyền.
HLV Velizar Popov là nhân vật trung tâm ở cuộc thư hùng trên sân Hàng Đẫy lúc 19 giờ 15 hôm nay (10.4), khi dẫn dắt Thể Công Viettel đương đầu đội bóng cũ Thanh Hóa, nơi chiến lược gia người Bulgaria từng đi từ chỗ "vô danh" đến khi trở thành chiến lược gia được săn đón bậc nhất V-League.
Ngày HLV Popov đến với CLB Thanh Hóa (đầu mùa 2023), ấn tượng lớn nhất về ông trong mắt nhiều người hâm mộ Việt Nam là hai kỳ SEA Games (2019 và 2022) dẫn dắt U.23 Myanmar.
Dù bóng đá trẻ Myanmar đã sa sút, nhưng dưới bàn tay dìu dắt và "thổi lửa" của Popov, U.23 Myanmar vẫn chơi cực hay: đoạt HCĐ SEA Games 2019, rồi suýt nữa cầm chân đội U.23+3 với đầy rẫy hảo thủ của HLV Park Hang-seo trên sân Việt Trì (Phú Thọ) ở SEA Games 2022.
Cập bến sân Thanh Hóa, ông Popov "chào" lãnh đạo không bằng lời hứa hẹn, mà bằng một bản tài liệu nghiên cứu dày cộp những điểm cần cải thiện ở đội bóng xứ Thanh. Trong đó, điểm nhấn là thể lực và cường độ chơi bóng. Đấy là cách tiếp cận trực diện song cũng đầy cương quyết của Popov, người sẵn sàng đương đầu trật tự cũ, với niềm tin sắt đá vào năng lực huấn luyện và triết lý của mình. Dưới bàn tay Popov, CLB Thanh Hóa đoạt 3 chức vô địch (Cúp quốc gia 2023, 2023 - 2024, Siêu cúp quốc gia 2023) trong 2 năm, trở thành đội bóng nhanh, khỏe và rắn rỏi mà không nhiều đối thủ muốn đương đầu.
Cái giỏi của HLV Popov không chỉ là "liệu cơm gắp mắm", mà còn truyền ngọn lửa bóng đá xứ Thanh, đưa những cầu thủ xưa vốn đã khát vọng bước vào khuôn khổ kỷ luật "thép" và đòi hỏi cao độ. Ông góp sức tạo nên tập thể gai góc và lì lợm, với cá tính vẫn còn tồn tại đến hôm nay, cho tới lúc này, ngay cả khi Popov đã rời đi còn CLB Thanh Hóa bước vào giai đoạn gian truân.
HLV Popov và CLB Thanh Hóa, không ai nợ ai. Chiến lược gia người Bulgaria nâng tầm đội bóng xứ Thanh, và nơi đây cũng trả lại ông bằng cơ hội quảng bá tên tuổi tại V-League. Popov bước đến Thể Công Viettel, đội bóng giàu có hơn, phù hợp với "tấm áo" tham vọng của ông hơn.
Dưới thời Popov, Thể Công Viettel đã trở lại đường đua danh hiệu. Dù khoảng cách 9 điểm với đội đầu bảng CLB Công an Hà Nội (CLB CAHN) có lẽ rất khó san lấp, khi mùa giải chỉ còn 9 vòng, nhưng ngôi nhì cũng là thành quả khích lệ trong mùa trọn vẹn đầu tiên Popov nắm quyền.
Từ đội bóng hạng trung đến đội bóng mạnh, cá tính Popov vẫn thể hiện rõ nét, với cả ưu lẫn nhược điểm. Ông giúp Thể Công Viettel có thành tích phòng ngự tốt thứ hai V-League (15 bàn thua sau 17 trận), tấn công có "lửa" hơn. Nhưng, Popov vẫn nóng tính và bộc trực như ngày còn ở Thanh Hóa. Tính cách không thay đổi, dù môi trường đã khác.
Tối nay (10.4), HLV Popov sẽ hội ngộ đội bóng mà những học trò cũ và cá tính cũ nơi ông từng dốc tâm nhào nặn vẫn còn hiện diện.
CLB Thanh Hóa đã sa sút chóng mặt từ ngày HLV Popov rời đi, với chuỗi trận không thắng kéo dài ở nửa sau mùa 2024 - 2025, cùng cuộc đua trụ hạng khốc liệt mùa này. Tuy nhiên, có lẽ đội bóng xứ Thanh xuống dốc không phải vì vắng Popov.
Vấn nạn "chảy máu lực lượng", sóng gió thượng tầng, khúc mắc tài chính... mới là nguyên nhân khiến CLB Thanh Hóa mới chỉ kiếm 16 điểm sau 17 trận mùa này, hơn nhóm xuống hạng vỏn vẹn 4 điểm.
Tuy nhiên, khó khăn chỉ tôn vinh tinh thần chiến đấu của CLB Thanh Hóa. Ở thế chân tường, thầy trò HLV Mai Xuân Hợp đã nắm chặt tay nhau tạo nên kỳ tích, khi đánh bại CLB Công an TP.HCM tới hai lần, cầm hòa Nam Định, Hải Phòng... để leo từng bậc thang trên bảng điểm. Lối chơi của Thanh Hóa vẫn đầy "lửa" quyết tâm, ngay cả khi đội chỉ có 13, 14 cầu thủ khỏe mạnh, đến mức sao trẻ Nguyễn Ngọc Mỹ phải thừa nhận không thể tính toán chiến thuật quá chi li, khi con người chỉ đến vậy.
Sự xù xì và kiên định của CLB Thanh Hóa còn nguyên, dù Popov đã rời đi. Ông không phải người tạo nên cái chất hào sảng và khẳng khái của đội bóng xứ Thanh, song cũng là một trong những người đã nâng tầm.
Giờ là lúc đôi bên "oan gia ngõ hẹp", khi Thể Công Viettel phải thắng để nuôi hy vọng đua vô địch. Nhưng có thắng được không, khi Thanh Hóa đã sẵn sàng cản bước "cố nhân"?
