Tối 16.4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến thành phố Nam Ninh (Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây), tiếp tục các hoạt động trong chuyến thăm cấp nhà nước đến Trung Quốc.
Tại thành phố Nam Ninh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp ông Trần Cương, Ủy viên Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Bí thư Đảng ủy, Chủ nhiệm Ủy ban thường vụ Đại hội đại biểu nhân dân Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây.
Tại cuộc tiếp, hai bên cùng vui mừng nhìn lại những tiến triển tích cực trong giao lưu, hợp tác giữa các bộ, ngành, địa phương Việt Nam và Quảng Tây thời gian qua, nhất là giao lưu, tiếp xúc giữa các cấp diễn ra thường xuyên, hợp tác kinh tế, thương mại, khoa học – công nghệ được quan tâm thúc đẩy, Việt Nam liên tục 27 năm là đối tác thương mại lớn nhất của Quảng Tây.
Về hợp tác thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Quảng Tây và các địa phương Việt Nam tạo đột phá trong 5 kết nối chiến lược về chính sách phát triển, kinh tế – thương mại, cơ sở hạ tầng logistics, khoa học công nghệ và nền tảng xã hội.
Theo đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn Quảng Tây phát huy hiệu quả Chương trình Gặp gỡ đầu Xuân giữa các bí thư tỉnh, thành ủy/khu ủy giữa các tỉnh/thành giáp biên, mở rộng hợp tác với các địa phương khác của Việt Nam, chia sẻ kinh nghiệm về chính sách phát triển, quy hoạch địa phương.
Đồng thời, tăng cường giao lưu, thúc đẩy liên kết kinh tế sâu rộng, nhất là về thương mại, cơ sở hạ tầng, bảo đảm thông quan thông suốt, gắn thương mại song phương với kết nối hạ tầng, kết nối logistics, kết nối chuỗi cung ứng và kết nối thị trường. Cùng đó, đẩy nhanh kết nối đa phương thức đường sắt, đường bộ, đường biển, dành ưu tiên cao nhất cho hợp tác đường sắt, trong đó có tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lạng Sơn – Hà Nội và Móng Cái – Hạ Long – Hải Phòng.
Về kết nối khoa học – công nghệ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị hai bên đẩy mạnh hợp tác ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), triển khai tại Việt Nam các dự án nông nghiệp xanh, năng lượng sạch, năng lượng tái tạo, chế biến công nghệ cao.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng mong muốn hai bên hợp tác chặt chẽ, quản lý tốt biên giới trên đất liền, kịp thời giải quyết các vấn đề tồn tại và phát sinh; tạo điều kiện thuận lợi cho giao lưu nhân dân, khai thác tốt tiềm năng du lịch đóng góp vào thành công chung của Năm hợp tác du lịch Việt – Trung 2026 – 2027.
Bày tỏ nhất trí cao với những chỉ đạo quan trọng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, ông Trần Cương khẳng định Quảng Tây sẽ có chương trình hành động cụ thể nhằm triển khai nhận thức chung giữa hai Tổng Bí thư, Chủ tịch nước.
Ông khẳng định mong muốn hai bên thúc đẩy hơn nữa hợp tác thực chất trên các lĩnh vực, kết nối hạ tầng giao thông, đặc biệt là đường sắt, cùng Việt Nam hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ cao mà Quảng Tây đang tập trung phát triển như AI, dữ liệu lớn.
Theo ông Trần Cương, nông sản chất lượng cao của Việt Nam luôn được người tiêu dùng Quảng Tây ưa thích. Do đó, Quảng Tây sẵn sàng thúc đẩy nhập khẩu nhiều hơn nữa các mặt hàng nông sản không chỉ đáp ứng nhu cầu của thị trường Quảng Tây mà còn qua Quảng Tây đến các địa phương khác của Trung Quốc. Ông đề xuất hai bên đẩy nhanh xây dựng thí điểm cửa khẩu thông minh, tạo thuận lợi cho giao thương hàng hóa; tăng cường giao lưu hữu nghị và hiểu biết lẫn nhau giữa nhân dân Quảng Tây và các địa phương Việt Nam.
Phát biểu tại buổi lễ, Thủ tướng Lê Minh Hưng ghi nhận những chiến công xuất sắc của lực lượng Cảnh sát hình sự. "Mỗi vụ án được điều tra, khám phá thành công là một lần pháp luật được bảo vệ, công lý được thực thi và niềm tin xã hội được củng cố", Thủ tướng nhấn mạnh.
Đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới, trong khi tình hình tội phạm ngày càng phức tạp, Thủ tướng đề nghị lực lượng Cảnh sát hình sự quán triệt, cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước, nhất là các quan điểm mới về an ninh trong văn kiện Đại hội XIV của Đảng; đổi mới mạnh mẽ tư duy, vừa phòng ngừa, trấn áp tội phạm, vừa tạo thuận lợi tối đa cho phát triển KT-XH.
Cùng đó là nâng cao chất lượng đánh giá, dự báo tình hình; chủ động nhận diện sớm các xu hướng, phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm; kiên quyết không để kẽ hở cho hoạt động tội phạm; tập trung chuyển đổi phương thức hoạt động sang ứng dụng KH-CN, kết hợp nhuần nhuyễn, chặt chẽ giữa truyền thống và hiện đại với hạ tầng đồng bộ, hiện đại, bảo mật cao.
Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng yêu cầu đẩy mạnh xây dựng lực lượng theo đúng tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm "vững chính trị, sắc nghiệp vụ, tinh thông pháp luật, làm chủ công nghệ; sẵn sàng dấn thân vì đất nước, vì nhân dân". Người chiến sĩ Cảnh sát hình sự phải có trái tim nóng yêu dân, thương dân, bảo vệ dân; có cái đầu lạnh để tỉnh táo, khách quan, thượng tôn pháp luật, nhân văn; có bàn tay sạch để giữ vững liêm chính, danh dự; có đôi chân vững chắc để bám địa bàn, bám thực tiễn; có trí tuệ mở để làm chủ công nghệ, pháp luật, ngoại ngữ.
Thủ tướng kỳ vọng lực lượng Cảnh sát hình sự không chỉ giỏi đánh án, mà còn giỏi vận động quần chúng, giữ gìn hình ảnh người chiến sĩ CAND mẫu mực, nhân văn. Tên gọi "Cảnh sát hình sự" mãi là niềm tin cậy của nhân dân, là sự nghiêm minh của pháp luật, là nỗi khiếp sợ của cái ác, của tội phạm.
Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng Lê Minh Hưng trao Huân chương Hồ Chí Minh tặng lực lượng Cảnh sát hình sự; đồng thời trao danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân tặng 6 tập thể, cá nhân thuộc lực lượng Cảnh sát hình sự. Cũng nhân dịp này, Cục Cảnh sát hình sự được trao tặng Huân chương Chiến công hạng nhất.
Chiều cùng ngày, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự lễ đón nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang (LLVT) nhân dân của Quân khu 4. Thủ tướng khẳng định trải qua hơn 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, LLVT Quân khu 4 luôn trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc, với nhân dân; đoàn kết gắn bó, vượt qua mọi khó khăn, thử thách, anh dũng chiến đấu, lập nhiều chiến công xuất sắc.
Theo Thủ tướng, bối cảnh mới chứa đựng cả thời cơ và thách thức, vì thế LLVT Quân khu 4 cần tập trung xây dựng "cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại"; tiếp tục điều chỉnh tổ chức theo hướng tinh, gọn, mạnh, đồng bộ, hiệu quả; nâng cao chất lượng huấn luyện, làm chủ vũ khí, trang bị và phương thức tác chiến hiện đại.
Đồng thời, thực hiện tốt chức năng đội quân công tác, tham gia phát triển KT-XH; phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh, tìm kiếm cứu nạn, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân; xây dựng cơ sở chính trị địa phương vững mạnh; thực hiện tốt công tác đối ngoại quốc phòng, làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đoàn kết, hữu nghị đặc biệt, thủy chung son sắt VN - Lào; xây dựng đường biên giới hòa bình, hợp tác, trở thành biểu tượng sinh động của tình đoàn kết đặc biệt giữa hai dân tộc, hai đất nước, hai quân đội.
Bà Lee Chang-wol, 80 tuổi, sống gần 40 năm trong ngôi nhà không cửa sổ tại đây. Nhà có lối vào rộng 1,2 m, bếp và phòng tắm thông nhau, phía trên là mạng lưới dây điện treo sát mái tôn. Cách đó một con đường 8 làn xe là các tòa chung cư cao tầng.
Khi đêm xuống, các tòa tháp chung cư sáng rực đối lập với bóng tối bao trùm Guryong. Ánh sáng yếu ớt của làng chỉ phát ra từ vài túp lều và cây thánh giá neon đỏ của nhà thờ. Khói bốc lên từ rác và than đang cháy dở.
Chính quyền thành phố đang giải tỏa khu vực này để tái thiết. Họ đề nghị bồi thường cho bà Lee 3.300 USD (khoảng 83 triệu đồng) và yêu cầu di dời trước giữa tháng 6. Nếu không thực hiện, bà sẽ bị cưỡng chế. Bà Lee từ chối vì số tiền này không đủ để tìm chỗ ở mới. "Chỉ sống qua ngày hôm nay đã đủ khó khăn rồi", bà nói.
Làng Guryong hình thành từ cuối thập niên 1980, khi người nghèo bị đẩy khỏi trung tâm Seoul để chuẩn bị cho Olympic 1988. Họ dựng nhà tạm từ vật liệu tận dụng. Vào thập niên 1990, Guryong từng có 10.000 cư dân với các cửa hàng tạp hóa, tiệm cắt tóc và hội đồng tự quản.
Tuy nhiên, chính quyền không công nhận những ngôi nhà này là hợp pháp. Seoul từng dựng màn che để giấu Guryong khỏi tầm mắt du khách quốc tế. "Họ bị biến thành vô hình dù vẫn sống ở đó", nhà nghiên cứu Lim Mi-ri nói.
Một số cư dân kiện thành phố, yêu cầu công nhận nơi ở hợp pháp để có quyền mua căn hộ mới và vay ngân hàng. "Nếu nơi chúng tôi sống không được coi là nhà, thì chúng tôi là gì?", bà Lee nói.
Cuộc sống tại làng thiếu hụt các dịch vụ cơ bản. Điện và nước được kéo tự phát. Do vật liệu dễ cháy, làng thường xuyên xảy ra hỏa hoạn. Vụ cháy tháng 1 vừa qua thiêu rụi một phần làng, khiến 180 người phải sơ tán. Ông Baek Su-hyeon, 66 tuổi, hiện ngủ trong một túp lều sau khi nhà cháy. Ông từ chối khoản hỗ trợ 4.000 USD vì không đủ khả năng trả tiền thuê nhà lâu dài. "Việc này giống như cướp bóc những người không còn nơi nào khác để đi", ông cho biết.
Từ năm 2023, chính quyền yêu cầu 1.107 hộ dân phải di dời. Thành phố dự kiến xây dựng 3.800 căn hộ mới, trong đó dành một phần cho cư dân cũ thuê lại. Tuy nhiên, hàng trăm người vẫn bám trụ để đòi quyền lợi.
Tại Seoul, giá bất động sản tăng nhanh hơn thu nhập khiến việc sở hữu nhà trở nên khó khăn. Số liệu từ Ngân hàng Kookmin cho thấy chỉ số PIR (tỷ lệ giá nhà trên thu nhập) tại Seoul đạt 15,2 vào cuối năm 2024. Một hộ gia đình trung bình mất hơn 15 năm tích lũy thu nhập mới có thể mua được một căn hộ. Với người nghèo ở Guryong, hy vọng có nơi ở mới càng xa vời.
Thành phố Seoul cho biết vẫn tiếp tục kế hoạch biến nơi này thành tổ hợp chung cư. Trong khi đó, những cư dân như bà Lee vẫn đang đấu tranh để được công nhận quyền cư trú.
Dự thảo hồ sơ chính sách sửa đổi Bộ luật Hình sự đang được Bộ Công an xây dựng, lấy ý kiến công khai đến hết ngày 7/5. Trong số các đề xuất có việc mở rộng phạm vi tội danh mà pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm, nhằm tạo môi trường kinh doanh minh bạch và công bằng hơn.
Dự thảo chưa nêu chi tiết danh sách các tội được đề xuất song gợi mở về các nhóm tội bao gồm: nhóm tội về thuế, lao động, tài chính và bảo hiểm. Thực tiễn cho thấy các sai phạm của doanh nghiệp trong lĩnh vực này thường có quy mô lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của hàng nghìn người lao động và ngân sách nhà nước.
Thứ hai là nhóm tội về xâm phạm sở hữu, cụ thể là tội Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự và Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Thứ ba, nhóm tội về quản lý đất đai. Do các vi phạm liên quan đến sử dụng đất đai của pháp nhân đang là điểm nóng nhưng Bộ luật Hình sự hiện hành còn bỏ ngỏ trách nhiệm hình sự đối với doanh nghiệp vi phạm.
Thứ tư là nhóm các tội phạm về tư pháp. Bộ Công an kiến nghị bổ sung hành vi "Không chấp hành bản án" vào diện pháp nhân phải chịu trách nhiệm.
Tại sao cần siết trách nhiệm hình sự với pháp nhân thương mại
Theo Bộ luật Hình sự hiện hành, phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của doanh nghiệp bao gồm 33 tội danh, tập trung chủ yếu vào lĩnh vực kinh tế và môi trường, như bảng dưới.
Báo cáo tổng kết thi hành pháp luật của Bộ Công an chỉ rõ: 8 năm qua, cả nước chỉ khởi tố 16 vụ đối với pháp nhân thương mại phạm tội, chiếm tỷ lệ "siêu nhỏ" - 0,0023% trên tổng số hơn 688.000 vụ án hình sự.
Nguyên nhân dẫn đến số vụ án pháp nhân bị xét xử rất thấp, được xác định do quy định hiện hành còn quá hẹp và chưa rõ ràng, khiến các cơ quan tố tụng lúng túng trong áp dụng. Điều này dẫn đến "đa số các trường hợp chỉ xử lý vi phạm hành chính" mà không bị xử lý hình sự, dù tính chất nguy hiểm cho xã hội của hành vi là rất cao.
Thực tế này cho thấy hệ thống chế tài hiện tại chưa đủ sức răn đe đối với những doanh nghiệp cố tình vi phạm để trục lợi.
Bộ Công an cho rằng cơ chế siết trách nhiệm hình sự với pháo nhân thay vì chỉ phạt hành chính, sẽ mang lại nhiều lợi ích trong thu hồi tài sản. Do tài sản của pháp nhân thường lớn hơn cá nhân rất nhiều.
Đây là một so sánh thực tế quan trọng, bởi trong nhiều vụ án kinh tế nghìn tỷ, việc chỉ phạt tù cá nhân lãnh đạo mà không thể tước đi nguồn lực tài chính bất chính của chính doanh nghiệp đó là một sự thiếu sót lớn. Hơn nữa, chính sách này giúp "xác định rõ ranh giới giữa lỗi của cá nhân lãnh đạo và lỗi của doanh nghiệp".
Quy định hiện hành tại Điều 75 Bộ luật Hình sự cho phép việc pháp nhân chịu trách nhiệm hình sự không loại trừ trách nhiệm hình sự của cá nhân.
Sự tách bạch này bảo vệ những cá nhân thực hiện đúng chức trách, đồng thời ngăn chặn tình trạng doanh nghiệp lấy cá nhân ra làm "bình phong" để né tránh trách nhiệm tài chính của tổ chức.
Tạo sân chơi minh bạch cho doanh nghiệp chân chính
Đối với cộng đồng doanh nghiệp, việc mở rộng trách nhiệm hình sự không nên được nhìn nhận như một rào cản, mà là một cơ chế bảo vệ. Dự thảo đánh giá chính sách này sẽ góp phần "loại bỏ các doanh nghiệp dùng thủ đoạn phi pháp để trục lợi, tạo sân chơi bình đẳng cho các doanh nghiệp chân chính".
Những doanh nghiệp tuân thủ tốt luật pháp về lao động, bảo hiểm, môi trường sẽ không còn phải chịu sự cạnh tranh bất bình đẳng từ những đối tượng sẵn sàng "phá rào" để giảm chi phí sản xuất.
Tất nhiên, thách thức đi kèm là không nhỏ. Doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với việc "tăng chi phí tuân thủ", đòi hỏi phải hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro pháp lý chặt chẽ hơn.
Tuy nhiên, đây là cái giá cần thiết cho một nền kinh tế thị trường hiện đại, minh bạch, tuân thủ luật pháp.
Tại lần sửa đổi gần nhất, tháng 7/2025, Bộ Công an cũng từng đề xuất bổ sung 35 tội mà pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm hình sự. Trong đó có các hành vi tham nhũng như: Tham ô tài sản (Điều 353), Nhận hối lộ (Điều 354), Đưa hối lộ (Điều 364), Môi giới hối lộ (Điều 365), Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng đối với người khác để trục lợi (Điều 358) và 7 tội liên quan đến hành vi về ma túy; Ngoài ra có tội mua bán người, làm giả tài liệu trong hồ sơ chào bán, niêm yết chứng khoán, gian lận bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế... Song đề xuất không được thông qua.