Thành phố nào có chi phí sinh hoạt rẻ nhất nước?

Giữa trưa hè, khu vườn cau rộng hơn 5 ha của ông Hà Văn Dũng (60 tuổi, xã Giao An) phủ kín màu xanh. Những hàng cau cao, thân thẳng, tán gọn tạo khoảng không thoáng. Xen trên thân cây là các cụm cốt toái bổ bám dày, phát triển tự nhiên.

Hơn 15 năm trước, ông Dũng bắt đầu trồng cau khi nhận thấy cây phù hợp thổ nhưỡng đồi núi, chịu hạn, ít công chăm sóc. Năm 2006, ông chuyển hơn 1 ha đất sang trồng khoảng 1.200 cây. Sau 5 năm, cau cho thu hoạch, đầu ra ổn định, mang lại nguồn thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm.

Từ diện tích ban đầu, ông mở rộng lên hơn 5 ha với khoảng 13.000 cây. Ngoài bán quả, ông tận dụng mo cau, hạt cau và ươm giống để tăng thêm thu nhập. Nhờ đa dạng nguồn thu, mỗi năm vườn cau mang về tiền tỷ cho gia đình.

Tuy nhiên theo ông, phần thân cau chiếm diện tích lớn trong vườn gần như chưa được khai thác. Từ đó, ông tìm cách tận dụng để nâng giá trị.

Trong những lần lên rừng thu mua dược liệu, ông chú ý đến cốt toái bổ, loài cây thường mọc bám trên đá hoặc thân cây lớn. Đây là vị thuốc trong Đông y, dùng hỗ trợ xương khớp, được thị trường tiêu thụ ổn định. Nguồn trong tự nhiên ngày càng giảm do khai thác nhiều.

Năm 2010, ông bắt đầu thử nghiệm đưa cốt toái bổ về trồng trên thân cau. Do đặc tính sống bám, cây không cần đất nhưng giai đoạn đầu khó thích nghi. Ông phải điều chỉnh độ ẩm, ánh sáng và thời điểm trồng qua nhiều năm mới ổn định.

Sau khoảng 5 năm, cây phát triển tốt, bắt đầu cho thu hoạch phần thân rễ. Thay vì bán đại trà, ông giữ lại phần lớn để nhân giống, từng bước mở rộng diện tích.

Đến nay, vườn cau có gần 1.000 bụi cốt toái bổ phân bố trên nhiều thân cây. Việc tận dụng thân cau làm giá thể giúp tiết kiệm đất, giảm chi phí và tạo điều kiện sinh trưởng gần với tự nhiên.

Giá cốt toái bổ hiện dao động 35.000-50.000 đồng mỗi kg. Theo tính toán, nếu khai thác thương mại, nguồn thu có thể đạt khoảng 200 triệu đồng mỗi năm. Tuy nhiên, ông Dũng vẫn ưu tiên nhân giống để phát triển lâu dài.

Mô hình kết hợp này giúp tăng giá trị trên cùng diện tích, đồng thời giảm phụ thuộc vào thị trường cau vốn biến động. Việc trồng dược liệu trong vườn cũng góp phần hạn chế khai thác từ rừng tự nhiên, nơi nguồn cốt toái bổ đang suy giảm.

Chính quyền địa phương đánh giá mô hình cau - dược liệu tận dụng tốt tài nguyên sẵn có. Trong bối cảnh dược liệu ngoài tự nhiên ngày càng khan hiếm, đây có thể là hướng phát triển nếu được hỗ trợ kỹ thuật.

Hiện ông Dũng tiếp tục mở rộng diện tích trồng cốt toái bổ, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm cho người dân. Ngoài cau và dược liệu, ông còn trồng thêm cây ăn quả, nuôi ong lấy mật, hướng tới mô hình kinh tế tổng hợp và phát triển du lịch sinh thái.

Tin Gốc: https://vnexpress.net/lao-nong-bien-vuon-cau-thanh-kho-duoc-lieu-quy-5061250.html

Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) ngày 9/4 gửi một email nội bộ yêu cầu các đặc vụ trên toàn quốc tập trung vào chiến dịch mới mang tên "Sáng kiến Du lịch Sinh con", theo tài liệu mà Reuters tiếp cận được và đăng tải hôm nay.

Chiến dịch được mô tả nhằm truy quét tận gốc các mạng lưới hỗ trợ người nước ngoài đang mang thai đến Mỹ và giúp đứa trẻ trở thành công dân Mỹ theo quy định về cấp quốc tịch theo nơi sinh. Đây là một trong những hành vi "gian lận" mà Tổng thống Donald Trump nhiều lần đề cập để thúc đẩy nỗ lực xóa bỏ quy định "sinh ra ở Mỹ được cấp quốc tịch Mỹ".

Chiến dịch mới của ICE, do nhánh Điều tra An ninh Nội địa (HSI) dẫn đầu, đặt mục tiêu phanh phui các vụ gian lận và triệt phá các mạng lưới tổ chức khai thác lỗ hổng trong quy trình nhập cư.

Giới chức Mỹ từng xử lý nhiều vụ việc tương tự. Năm 2019, hơn 10 người đã bị buộc tội điều hành các "nhà hộ sinh" tại phía nam California phục vụ phụ nữ giàu có từ châu Á đến du lịch sinh con.

"Du lịch sinh con không kiểm soát gây tốn kém khủng khiếp cho người đóng thuế và đe dọa an ninh quốc gia", phát ngôn viên Nhà Trắng Anna Kelly nhận định, đồng thời lưu ý rằng hầu hết các nước trên thế giới không áp dụng chính sách cấp quốc tịch tự động tại thời điểm sinh.

Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) chưa công bố bất kỳ cuộc điều tra nào về hành vi gian lận sinh con lấy quốc tịch, song cho biết đã nắm được thông tin về một số mạng lưới tổ chức "du lịch sinh con" tại Mỹ.

DHS cho biết dù việc sinh con tại Mỹ không phải là hành vi phạm luật, cơ quan này vẫn có bộ phận nhận diện và xử lý các vi phạm luật liên bang. Một quy định từ năm 2020 dưới nhiệm kỳ đầu của ông Trump đã cấm sử dụng visa du lịch hoặc công tác với mục đích thực chất là lấy quốc tịch cho đứa trẻ. Những người tham gia vào các kế hoạch này có thể bị truy tố tội gian lận hoặc các tội danh liên quan.

Hiện chưa có số liệu chính thức về số lượng người nước ngoài đến Mỹ với mục đích sinh con lấy quốc tịch hay chi phí cụ thể mà người đóng thuế phải gánh chịu. Tuy nhiên, Trung tâm Nghiên cứu Di trú ước tính có khoảng 20.000-25.000 bà mẹ đã đến Mỹ theo diện này trong giai đoạn 2016-2017. So với 3,6 triệu ca sinh tại Mỹ năm 2025, con số này chỉ chiếm một tỷ lệ nhỏ.

Phe Cộng hòa vẫn coi đây là lý do then chốt để giới hạn quyền công dân theo nơi sinh, vốn được quy định trong Hiến pháp Mỹ từ lâu. Ngay ngày đầu nhậm chức, ông Trump đã ký sắc lệnh hành pháp chỉ đạo các cơ quan không công nhận quốc tịch của trẻ em sinh ra tại Mỹ nếu cả bố và mẹ đều không phải công dân hoặc thường trú nhân hợp pháp. Sắc lệnh này đang gây tranh cãi lớn vì phá vỡ tiền lệ pháp lý kéo dài hơn một thế kỷ.

Tại Tòa án Tối cao tuần trước, luật sư chính phủ Mỹ D. John Sauer cho rằng quy định "sinh ra ở Mỹ là công dân Mỹ" đã khuyến khích một "ngành công nghiệp du lịch sinh con phát triển tràn lan". Ông cảnh báo điều này thu hút hàng nghìn người từ các "quốc gia tiềm ẩn tâm lý thù địch", tạo ra một thế hệ công dân Mỹ nhưng không có cảm tình với Mỹ.

Thanh Danh (Theo Reuters)

Tin Gốc: https://vnexpress.net/ice-co-the-truy-quet-mang-luoi-du-lich-sinh-con-lay-quoc-tich-my-5061218.html

Loạt quốc gia vùng Vịnh hôm 8/4 trải qua đêm bình yên đầu tiên kể từ khi chiến sự Trung Đông bùng phát ngày 28/2. Các nước trong khu vực như Bahrain, Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Arab Saudi, Qatar, Kuwait hay Oman đều không ghi nhận bất cứ cuộc tấn công nào bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) từ Iran, sau khi lệnh ngừng bắn hai tuần giữa Mỹ và Iran được công bố.

Tuy nhiên, nỗi thấp thỏm chưa phải đã đi qua. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran tuyên bố lệnh ngừng bắn không đồng nghĩa với việc chiến sự đã chấm dứt. "Chúng tôi vẫn luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu. Chỉ cần đối phương mắc sai lầm dù là nhỏ nhất, họ sẽ phải đối mặt với toàn bộ sức mạnh đáp trả của chúng tôi", hội đồng cho biết.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth trong khi đó nói rằng lực lượng quân sự đã được triển khai đến Trung Đông sẽ "giữ nguyên vị trí, luôn sẵn sàng, cảnh giác và chuẩn bị tái khởi động chiến dịch bất cứ lúc nào", cho thấy nguy cơ với khu vực chưa qua đi.

Điểm mấu chốt trong thỏa thuận ngừng bắn là việc khai thông eo biển Hormuz chưa rõ ràng. Trong khi ông Trump tuyên bố Iran đã đồng ý "mở cửa hoàn toàn, lập tức và an toàn Hormuz", Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi lại nói việc đi qua eo biển sẽ do lực lượng vũ trang nước này điều phối. Tehran đã thu phí tàu bè băng qua eo biển kể từ khi cuộc chiến nổ ra, hành động mà họ đang tìm cách duy trì lâu dài để lấy kinh phí tái thiết sau xung đột.

Iran đã nhất trí mở lại eo biển, nhưng hoạt động vận chuyển dầu qua tuyến hàng hải quan trọng này vẫn gần như bị đình trệ do thiếu sự hướng dẫn rõ ràng từ Tehran, theo CNN. Chỉ có 10 tàu đi qua eo biển Hormuz kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, theo thống kê của AFP.

Các bên trung gian và môi giới hàng hải nói rằng Iran yêu cầu tàu hàng phải thỏa thuận trước về phí quá cảnh, sau đó thanh toán bằng tiền điện tử hoặc đồng nhân dân tệ. Mức phí phụ thuộc vào kích thước tàu, bao gồm phí quá cảnh cơ bản, hộ tống an ninh và xử lý hành chính.

Theo Mohammed Baharoon, tổng giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Công B'huth Dubai, tổ chức tư vấn tại UAE, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã chịu tổn thất nặng nề sau hơn 5 tuần xung đột, nhưng lực lượng này đang nắm trong tay "lá bài tẩy" là quyền kiểm soát eo biển Hormuz, vốn được quy định trong thỏa thuận ngừng bắn.

Tổng thống Trump ngày 9/4 cảnh báo Iran không thu phí tàu di chuyển qua eo biển Hormuz, chỉ trích Tehran đang điều hành "rất tệ". Tuy nhiên, Baharoon cho rằng lời đe dọa như vậy sẽ không thể khiến IRGC chùn bước.

Dữ liệu theo dõi tàu thuyền ngày 8/4 cho thấy chỉ có một lượng rất ít tàu di chuyển qua hành lang mà Iran thiết lập hồi tháng trước trong vùng lãnh hải của mình và không có dấu hiệu khôi phục lưu thông bình thường qua tuyến hàng hải thông thường vốn đi qua vùng biển Oman.

"Kết quả thực sự cho vấn đề này sẽ ngã ngũ sau cuộc đàm phán tại Islamabad. Nếu Iran rời bàn đàm phán mà vẫn giữ được bất kỳ hình thức kiểm soát nào đối với eo biển Hormuz, đó là một chiến thắng tuyệt đối cho họ", Nadim Koteich, nhà phân tích kiêm cố vấn chính trị UAE, cho hay.

"Nếu thế giới thành công trong việc tước bỏ khả năng vũ khí hóa eo biển Hormuz của Iran, giống như cách họ từng bị tước bỏ khả năng vũ khí hóa uranium, thì cuộc chiến này, dù cái giá phải trả lớn đến mức nào, vẫn là một thất bại chiến lược đối với Cộng hòa Hồi giáo", Koteich nói thêm.

Theo Bader al-Saif, giáo sư lịch sử tại Đại học Kuwait, việc biến eo biển Hormuz thành vấn đề then chốt của cuộc chiến đã là một thành công lớn đối với Iran.

"Mọi chuyện bắt đầu từ vấn đề hạt nhân, nhưng Iran đã biến nó thành chuyện ở eo biển Hormuz", ông nói. "Vì vậy, thay vì tập trung vào vấn đề cốt lõi, một vấn đề phụ giờ đây lại trở thành trọng tâm. Tuy nhiên, những vấn đề cốt lõi đó vẫn hiện hữu và cần phải được giải quyết dứt điểm".

Chuyên gia Baharoon cho rằng Iran là bên duy nhất hài lòng với kết quả này, trong khi các đồng minh của Mỹ ở vùng Vịnh vẫn sẽ phải hứng chịu hậu quả nặng nề về kinh tế nếu Tehran tiếp tục hạn chế dòng chảy dầu khí qua eo biển Hormuz.

"Giờ đây, họ đã tái lập vị thế giống như một cảnh sát vùng Vịnh", Baharoon nhận định. "Chúng ta thức dậy với một thỏa thuận không giảm bớt rủi ro, mà trái lại, còn khiến ta đối mặt nguy cơ lớn hơn".

Tương lai khu vực

Ngoài ra, lệnh ngừng bắn hai tuần không đồng nghĩa với việc chấm dứt hoàn toàn tiếng súng. Phái đoàn Mỹ và Iran nhiều khả năng sẽ gặp trực tiếp ở Islamabad, Pakistan, vào cuối tuần này để thảo luận về thỏa thuận ngừng bắn lâu dài, nhưng chưa có gì đảm bảo nỗ lực này sẽ thành công.

"Điều quan trọng là cần nhìn nhận vấn đề một cách khách quan. Đây chỉ là lệnh ngừng bắn tạm thời trong hai tuần, không phải một thỏa thuận", Hamad Althunayyan, chuyên gia phân tích chính trị kiêm giáo sư tại Đại học Kuwait, cho hay. "Thời hạn này có thể được gia hạn nhưng xung đột cũng có thể tái diễn nếu vòng đàm phán đầu tiên không thành công".

Việc ông Trump chuyển từ lời đe dọa "hủy diệt cả một nền văn minh" vào 7/4 đến chấp nhận ngừng bắn với Iran một ngày sau khiến nhiều quốc gia vùng Vịnh hoài nghi về việc liệu Washington sẽ quyết tâm đến mức nào để vừa hoàn thành các mục tiêu đề ra, vừa bảo vệ các đồng minh khu vực, Mahdi Ghuloom, nhà nghiên cứu người Bahrain tại tổ chức tư vấn ORF Trung Đông, nhận định.

"Tổng thống Trump đã quyết định thỏa hiệp và với hành động đó, ông ấy rõ ràng đang gạt các đồng minh của mình tại vùng Vịnh sang một bên", Ghuloom nói.

Theo Wall Street Journal, chắc chắn không quốc gia vùng Vịnh nào ủng hộ việc Trump đe dọa phá hủy hạ tầng năng lượng và oanh tạc khiến Iran "trở lại thời kỳ đồ đá", bởi họ mới là bên có thể phải hứng chịu hậu quả từ đòn trả đũa của Tehran. Hôm 8/4, cảm giác nhẹ nhõm có thể thấy rõ tại Dubai, Doha và Kuwait khi họ tránh được nguy cơ các nhà máy điện và cơ sở khử mặn của mình bị Iran tấn công.

"Mỹ và Israel phát động chiến dịch tấn công mà không tính đến lợi ích của các nước vùng Vịnh, biến chúng tôi thành những bên chịu tổn thương gián tiếp", al-Saif cho biết thêm. "Nỗi lo sợ hiện nay là tình trạng này sẽ kéo dài sang cả thời bình và đây là điều chúng tôi không thể chấp nhận và sẽ đấu tranh để ngăn chặn".

Giới lãnh đạo vùng Vịnh đến nay chưa công khai chỉ trích quyết định ngừng bắn của Tổng thống Trump. Arab Saudi đã ra tuyên bố nói rằng quyền tự do hàng hải tại eo biển Hormuz phải được đảm bảo mà không kèm theo bất kỳ hạn chế nào.

Anwar Gargash, cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE, đã ca ngợi lệnh ngừng bắn là một chiến thắng đối với nước này, nơi phải hứng chịu phần lớn các cuộc tấn công từ Iran trong 5 tuần qua.

"UAE đã giành thắng lợi trong một cuộc chiến mà chúng tôi đã tìm mọi cách né tránh. Chúng tôi đã vượt qua nhờ nỗ lực phòng thủ kiên định, giúp bảo vệ chủ quyền, phẩm giá và những thành tựu của đất nước", ông tuyên bố.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông đã phối hợp với Tổng thống Trump, người mà theo ông đã khẳng định rằng sẽ đảm bảo Iran không còn là mối đe dọa về hạt nhân, tên lửa hay khủng bố đối với Mỹ, Israel, vùng Vịnh cũng như toàn bộ thế giới. Trong khi đó, lãnh đạo phe đối lập Israel Yair Lapid lại tỏ ra ít lạc quan hơn.

"Chưa bao giờ có một thảm họa chính trị nào lớn như vậy trong lịch sử của chúng ta", ông nói. "Israel thậm chí còn không có ghế trong bàn đàm phán khi các quyết định liên quan đến lợi ích an ninh quốc gia cốt lõi được đưa ra thảo luận".

Theo Ali Shihabi, chuyên gia phân tích tại Arab Saudi, cuộc xung đột đã khiến Iran "suy yếu trầm trọng và họ sẽ cần rất nhiều nỗ lực cũng như thời gian để tái thiết đất nước".

Song 5 tuần qua, Tehran cũng đã cho thấy năng lực của họ trong việc tung ra các đòn trả đũa nhắm vào loạt mục tiêu khắp vùng Vịnh, gây tổn thất cho nền kinh tế khu vực, Nikolay Kozhanov, chuyên gia về Iran tại Đại học Qatar, nhận định.

"Các quốc gia còn lại ở vùng Vịnh hiện rơi vào thế không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải tìm cách thỏa thuận với Iran", Kozhanov nói.

Vũ Hoàng (Theo WSJ, AFP, Reuters)

Tin Gốc: https://vnexpress.net/noi-lo-au-cua-vung-vinh-sau-thoa-thuan-ngung-ban-my-iran-5060451.html