Theo Electrek, Tesla đang đối mặt ít nhất 21 vụ kiện riêng biệt thuộc 7 hạng mục, với ước tính thiệt hại dao động 2,7-14,5 tỷ USD. Nguyên nhân từ các vụ tử vong do lỗi hệ thống Autopilot đến gian lận chứng khoán và phân biệt chủng tộc, trong đó cũng bao gồm các vụ kiện tập thể và cá nhân.
Bộ máy pháp lý cứng rắn của Tesla đang thất bại
Elon Musk đã lường trước được điều này. Vào tháng 5/2022, ông tuyên bố Tesla đang xây dựng một bộ phận pháp lý để trực tiếp khởi xướng và thực thi các vụ kiện. Năm 2023, hãng thuê Brian Jazaeri từ Morgan Lewis & Bockius để lãnh đạo bộ phận này. Bản thân vị trí cố vấn pháp lý lại là một vị trí thay đổi liên tục – Tesla gặp khó khăn trong việc giữ chân bất kỳ ai ở vị trí này trong thời gian dài.
Chiến lược pháp lý được đưa ra. Các luật sư của Tesla đã nhiều lần sử dụng lập luận “sự thổi phồng của hãng” trước tòa rằng những tuyên bố công khai của Musk về Autopilot và Full Self-Driving (FSD) không nên được xem xét nghiêm túc vì chúng là những tuyên bố mơ hồ về sự lạc quan của công ty và không thể kiểm chứng một cách khách quan.
Trong một vụ kiện gian lận cổ đông, luật sư của Tesla lập luận rằng những tuyên bố như “an toàn là trên hết”, xe Tesla “an toàn đến mức khó tin”, và Autopilot “siêu phàm” chỉ là những lời quảng cáo thổi phồng – những lời nói hoa mỹ của công ty mà không một người hợp lý nào tin tưởng. Musk đã ăn mừng khi một thẩm phán California bác bỏ vụ kiện đó vào tháng 10/2024 với lý do tương tự.
Nhưng việc bào chữa dựa trên những lời quảng cáo thổi phồng đã dần sụp đổ kể từ đó.
Tháng 8/2025, bồi thẩm đoàn ở Miami không chấp nhận lập luận này. Trong vụ Benavides kiện Tesla, bồi thẩm đoàn ra phán quyết công ty phải chịu 33% trách nhiệm cho vụ tai nạn chết người liên quan đến Autopilot năm 2019 và bồi thường 243 triệu USD – gồm 200 triệu USD tiền phạt. Luật sư của nguyên đơn, Brett Schreiber, nói với bồi thẩm đoàn rằng Musk đã biến công chúng thành “một phần của thử nghiệm beta chưa từng đăng ký”. Bồi thẩm đoàn đồng ý.
Điều gây chú ý là Tesla đã từ chối lời đề nghị dàn xếp trị giá 60 triệu USD trước khi phiên tòa diễn ra. Phán quyết cuối cùng đưa ra số tiền gấp 4 lần con số đó.
Tesla thuê Gibson Dunn – một trong những công ty luật đắt đỏ nhất nước Mỹ – để chống lại phán quyết. Họ lập luận rằng phán quyết “đi ngược lại luật bồi thường thiệt hại cơ bản của Florida, điều khoản về thủ tục tố tụng công bằng và lẽ thường”. Thẩm phán Beth Bloom bác bỏ mọi lập luận vào tháng 2 vừa qua, cho rằng bằng chứng tại phiên tòa hoàn toàn ủng hộ phán quyết.
Kể từ phán quyết mang tính bước ngoặt đó, Tesla đã âm thầm dàn xếp ít nhất 4 vụ kiện tai nạn Autopilot khác thay vì đối mặt với một bồi thẩm đoàn khác – bao gồm cả một vụ kiện liên quan đến cái chết của một thiếu niên ở California. Nhóm luật sư cứng rắn của hãng dường như đã chuyển từ tấn công tự tin sang kiểm soát thiệt hại.
Tai nạn liên quan đến Autopilot và FSD
Phán quyết vụ Benavides là tiêu đề chính, nhưng phần đáng sợ nhất đối với Tesla là những con số thống kê đằng sau đó.
Theo dữ liệu được tổng hợp từ báo cáo của Cơ quan an toàn giao thông quốc gia Mỹ (NHTSA) và cơ sở dữ liệu TeslaDeaths.com, khoảng 50-60 vụ tai nạn chết người liên quan đến Autopilot hoặc FSD. Nhiều vụ việc trong số này xảy ra năm 2016-2020 – những năm đầu của Autopilot, trước khi phiên bản beta FSD được công khai vào cuối năm 2020.
Các vụ kiện đang được giải quyết ngày nay – vụ Benavides (tai nạn năm 2019), vụ dàn xếp Walter Huang liên quan đến một kỹ sư của Apple thiệt mạng năm 2018, và những vụ khác – đều thuộc làn sóng đầu tiên này. Đó là những vụ kiện từ thời kỳ mà Autopilot còn kém hiệu quả hơn, nhưng cũng ít được sử dụng hơn so với hiện nay, cùng với FSD.
Số lượng các vụ kiện trong tương lai còn lớn hơn nhiều. Sau khi phiên bản beta của FSD được công khai vào cuối năm 2020, các báo cáo tai nạn tăng lên đáng kể. Cuộc điều tra của NHTSA vào tháng 10/2025 bao gồm 2,88 triệu xe và xác định 80 lỗi vi phạm giao thông cụ thể liên quan đến hệ thống FSD – vượt đèn đỏ, đi sai làn đường, lái xe ngược chiều. Một phân tích kỹ thuật riêng biệt – giai đoạn thường diễn ra trước khi triệu hồi bắt buộc – bao gồm 3,2 triệu xe để đánh giá hiệu suất của FSD trong điều kiện tầm nhìn hạn chế như chói nắng và sương mù.
Mỗi vụ tai nạn chết người riêng lẻ cũng có thể dẫn đến phán quyết bồi thường 100-300 triệu USD dựa trên tiền lệ Benavides – hoặc một thỏa thuận dàn xếp 20-60 triệu USD nếu Tesla muốn tránh bồi thẩm đoàn. Trong hơn 50 vụ tai nạn chết người, riêng hạng mục tai nạn liên quan đến Autopilot/FSD đã có tiềm năng gây thiệt hại 1-5 tỷ USD.
Và đó chỉ là các trường hợp tử vong. Có hàng trăm vụ kiện khác liên quan đến tai nạn Autopilot và FSD không gây tử vong đang được xử lý – mỗi vụ đều được củng cố bởi tiền lệ Benavides.
Các vụ kiện tai nạn thường thu hút sự chú ý của dư luận, nhưng vụ kiện tập thể liên quan đến những lời hứa tiếp thị về xe tự lái của Tesla cũng có thể gây ra hậu quả không kém.
Lời hứa “Tự lái hoàn toàn”: hợp đồng trị giá hàng tỷ USD bị phá vỡ
Vào tháng 8/2025, vụ kiện tập thể ở California gồm những khách hàng đã mua gói FSD của Tesla dựa trên những gì tòa án cho là tiếp thị gây hiểu nhầm. Tòa án chấp nhận việc hoàn tiền đầy đủ cho các thiệt hại – có các thành viên trong vụ kiện có thể thu hồi toàn bộ số tiền 5.000-15.000 USD trở lên mà họ đã trả cho FSD nếu thông tin sai lệch được chứng minh.
Hàng trăm nghìn khách hàng đã mua gói FSD. Ngay cả khi vụ kiện tập thể chỉ giới hạn ở California, số tiền thiệt hại vẫn lên tới hàng trăm triệu USD.
Gian lận chứng khoán và bê bối phân biệt chủng tộc
Vào tháng 8/2025, các cổ đông đã đệ đơn kiện Tesla với cáo buộc gian lận chứng khoán, cho rằng Tesla và Musk đã thổi phồng giá cổ phiếu bằng cách che giấu những rủi ro đáng kể của công nghệ tự lái, đặc biệt là xung quanh chương trình Robotaxi.
Nguyên nhân dẫn đến vụ kiện là các thử nghiệm Robotaxi ban đầu có kết quả thảm hại vào cuối tháng 6/2025, trong đó các xe được cho là đã chạy quá tốc độ, phanh gấp, lao lên vỉa hè, đi sai làn đường và thả khách xuống giữa đường nhiều lần. Giá cổ phiếu của Tesla sụt giảm sau đó.
Nếu vụ kiện được chấp thuận và thậm chí chỉ một phần nhỏ trong số hàng chục tỷ USD cổ phiếu giảm giá trị được quy cho hành vi gian lận bị cáo buộc, thì mức bồi thường thực tế có thể nằm trong khoảng 1-5 tỷ USD.
Vụ kiện phân biệt chủng tộc Vaughn kiện Tesla ban đầu bao gồm khoảng 5.977 nhân viên da màu. Vụ kiện được đệ trình vào năm 2017 sau đó bị hủy bỏ về mặt thủ tục vào cuối năm 2025 khi các luật sư không tìm được 200 thành viên trong nhóm sẵn sàng làm chứng.
Nhưng đó chưa phải là kết thúc mà là một bước ngoặt chiến lược. Các luật sư của nguyên đơn đã đệ trình hơn 500 vụ kiện riêng lẻ và dự định đệ trình tổng cộng hơn 900 vụ. Mỗi vụ kiện phải được xét xử riêng lẻ, nhưng tổng chi phí là rất lớn: ngay cả với mức bồi thường khiêm tốn cho mỗi nguyên đơn là 500.000 USD đến 2 triệu USD, tổng số tiền có thể là 200 triệu đến 1,2 tỷ USD.
Các vụ kiện còn lại bao gồm các vấn đề về lỗi xe, gian lận người tiêu dùng, chống độc quyền và điều tra của cơ quan quản lý.
Theo báo Bola (Indonesia), U.17 Indonesia đang rơi vào tình thế cực kỳ bất lợi trước lượt trận cuối bảng A giải U.17 Đông Nam Á 2026, khi đối thủ là U.17 Việt Nam – đội đang thể hiện phong độ vượt trội.
Thất bại 0-1 trước U.17 Malaysia ở lượt trận thứ 2 khiến cục diện bảng A đảo chiều bất lợi với đại diện xứ vạn đảo. Trước đó, U.17 Indonesia từng khởi đầu ấn tượng bằng chiến thắng 4-0 trước U.17 Timor Leste, nhưng kết quả này không đủ giúp họ nắm quyền tự quyết.
Hiện tại, U.17 Việt Nam đang dẫn đầu bảng với 6 điểm tuyệt đối, ghi tới 14 bàn và chưa để thủng lưới. Với hiệu số vượt trội, U.17 Việt Nam gần như đã chắc chắn giành ngôi đầu bảng A. Trong khi đó, U.17 Indonesia buộc phải đánh bại U.17 Việt Nam ở lượt trận cuối, đồng thời chờ U.17 Timor Leste có điểm trước Malaysia nếu muốn nuôi hy vọng đi tiếp với tư cách một trong những đội nhì bảng có thành tích tốt nhất.
Trận đấu giữa U.17 Indonesia và U.17 Việt Nam sẽ diễn ra lúc 19 giờ 30 phút ngày 19.4.2026 trên sân Delta, Sidoarjo. Đánh giá về cục diện hiện tại, chuyên gia Ronny Pangemanan tỏ ra khá bi quan về khả năng tạo bất ngờ của U.17 Indonesia. Ông nhận định: "Tôi nghĩ vẫn có cơ hội, nhưng sẽ rất khó nếu nhìn vào cách U.17 Việt Nam đã thể hiện".
Theo ông Pangemanan, điểm đáng lo ngại nhất là sự ổn định và hiệu quả trong lối chơi của U.17 Việt Nam. Đội bóng này không chỉ thắng, mà còn thắng với cách biệt lớn trước các đối thủ cạnh tranh trực tiếp như Malaysia và Timor Leste.
"Nếu U.17 Việt Nam tiếp tục chơi với phong độ như trước Malaysia, họ sẽ là thử thách rất lớn. Thậm chí họ có thể đánh bại chúng ta", chuyên gia này nhấn mạnh.
Không chỉ hơn về điểm số, U.17 Việt Nam còn áp đảo về hiệu suất ghi bàn. Trong khi U.17 Indonesia mới có 4 bàn sau 2 trận, đối thủ đã ghi tới 14 bàn, tạo ra khoảng cách lớn nếu phải so chỉ số phụ.
Theo ông Pangemanan, chính thất bại trước Malaysia đã khiến U.17 Indonesia đánh mất lợi thế trong cuộc đua. "Nếu thắng Malaysia, mọi thứ đã khác. Giờ đây khả năng bị loại là rất cao, có thể lên đến 99%", ông nhận định.
Không chỉ thua về kết quả, U.17 Indonesia cũng bộc lộ nhiều vấn đề trong lối chơi. Dù kiểm soát bóng tốt ở trận gặp Malaysia, nhưng đội bóng này lại thiếu hiệu quả trong khâu dứt điểm.
"Chúng ta chơi không tệ, nhưng bóng đá được quyết định bởi kết quả cuối cùng", ông Pangemanan nói.
Ngoài ra, cách tiếp cận chiến thuật của U.17 Indonesia cũng bị đặt dấu hỏi. Theo chuyên gia này, việc lạm dụng các đường chuyền dài khiến đội bóng gặp khó trong việc triển khai tấn công.
"Các cầu thủ thiếu bình tĩnh, cố gắng chơi bóng dài nhưng không hiệu quả. Đồng thời, sự sáng tạo ở khu vực một phần 3 cuối sân là chưa đủ", ông phân tích.
Trong bối cảnh hiện tại, U.17 Indonesia không còn lựa chọn nào khác ngoài việc giành chiến thắng trước U.17 Việt Nam. Tuy nhiên, với phong độ và sự vượt trội của đối thủ, nhiệm vụ này được đánh giá là vô cùng khó khăn.
"Một số nước châu Âu có thể bắt đầu ghi nhận thiếu nhiên liệu máy bay trong 6 tuần nữa, tùy vào việc họ có thể nhập khẩu thêm bao nhiêu để thay thế nguồn cung bị mất từ Trung Đông. Khu vực này từng chiếm 75% nhập khẩu ròng nhiên liệu máy bay của châu Âu", đại diện IEA trả lời CNBC ngày 16/4.
Các nhà phân tích cũng đưa ra nhận định tương tự đầu tuần này. Claudio Galimberti, kinh tế trưởng tại Rystad Energy, cho biết hôm 14/4 rằng tình hình của các hãng hàng không "chủ yếu phụ thuộc vào việc có bao nhiêu thùng dầu được vận chuyển qua eo biển Hormuz".
Rico Luman, nhà kinh tế cấp cao tại ING, nói rằng nhiều tàu dừng đi qua đây. "Vì vậy, nguồn cung từ Trung Đông đã cạn, và chúng ta cần nguồn thay thế", ông nói.
Hiệp hội ACI Europe - đại diện cho các sân bay thuộc Liên minh châu Âu cho biết vận tải hàng không tạo ra 851 tỷ euro (gần 1.000 tỷ USD) GDP cho các nền kinh tế châu Âu mỗi năm, đồng thời hỗ trợ 14 triệu việc làm. Hãng hàng không châu Âu EasyJet cho biết xung đột Trung Đông và chi phí nhiên liệu tăng đang ảnh hưởng đến lượng đặt vé của họ. Số vé đặt mua cho các chuyến bay cuối năm giảm 2% so với 2025.
EasyJet cho biết chi phí nhiên liệu trong tháng 3 tăng thêm khoảng 25 triệu bảng Anh (34 triệu USD). Họ phải phòng trừ rủi ro biến động với ít nhất 70% số nhiên liệu mùa hè.
ACI Europe tuần trước cho biết đợt cao điểm du lịch mùa hè sẽ bị gián đoạn, gây ra "tác động kinh tế nghiêm trọng" với một số quốc gia thành viên phụ thuộc vào cú hích tăng trưởng này.
Trước đó, trong cuộc phỏng vấn trên AP, Giám đốc IEA Fatih Birol nhận định việc eo biển Hormuz bị phong tỏa gây ra "cuộc khủng hoảng năng lượng lớn nhất" mà thế giới từng đối mặt. Ông cho rằng tác động kinh tế mở rộng gồm giá xăng, khí đốt và điện tăng cao và một số khu vực chịu ảnh hưởng nặng hơn các nơi khác.
Birol cũng từng lưu ý khủng hoảng năng lượng sẽ tác động mạnh hơn trong tháng 4, do nguồn cung dầu ngày càng bị siết chặt. "Số dầu thiếu hụt tháng này dự kiến gấp đôi tháng 3, và phản ánh vào lạm phát. Tôi nghĩ tăng trưởng kinh tế của nhiều nước sẽ đi xuống, đặc biệt là các nước mới nổi. Ở nhiều nước, việc kiểm soát năng lượng có thể đến sớm hơn", ông nói.
Những ngày qua, trên một diễn đàn về liêm chính khoa học liên tục phản ánh thông tin về một số dự án đạt giải nhất Cuộc thi nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia năm học 2025-2026.
Trong đó có dự án "Phát triển vật liệu polyurethane composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống" của nhóm học sinh Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, tỉnh Ninh Bình được cho là đã "đạo văn".
Nội dung và khối lượng của dự án tương đương một phần luận án tiến sĩ và sâu hơn một phần luận văn thạc sĩ của hai người khác.
Sau quá trình xác minh, ngày 10-4, Bộ Giáo dục và Đào tạo chính thức có thông tin phản hồi.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau khi có ý kiến phản ánh trên mạng xã hội về dự án đạt giải nhất của cuộc thi (dự án của học sinh Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, tỉnh Ninh Bình), Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo đơn vị tham gia cuộc thi xác minh phản ánh.
Theo báo cáo, Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy đã thực hiện nghiêm túc công tác lựa chọn ý tưởng, phê duyệt kế hoạch và tuyển chọn dự án tham gia cấp tỉnh theo đúng quy chế, hướng dẫn; quy trình, thời gian và đối tượng nghiên cứu thực hiện theo đúng quy định.
Ngày 3-4, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành quyết định thành lập tổ tư vấn đánh giá dự án đạt giải cuộc thi để tư vấn đánh giá dự án "Phát triển vật liệu polyurethane composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống" của 2 học sinh Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, Sở Giáo dục và Đào tạo Ninh Bình.
Tổ tư vấn gồm 5 chuyên gia có trình độ tiến sĩ trở lên đến từ các cơ sở giáo dục đại học và viện nghiên cứu có uy tín đã nghiên cứu dự án đạt giải.
Tổ tư vấn đã tiến hành nghiên cứu thẩm định, đánh giá sự trùng lặp nội dung đề tài, xem xét tính khả thi quá trình thí nghiệm, thực nghiệm của dự án.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, sau quá trình nghiên cứu, tổ tư vấn thống nhất:
Thứ nhất, với sự hướng dẫn của giáo viên và người hướng dẫn khoa học, căn cứ hồ sơ dự thi của học sinh, các em học sinh hoàn toàn có thể thực hiện được dự án "Phát triển vật liệu polyurethane composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống".
Việc phân tích kết quả của một số phép đo như DTA, XRD, FT-IR học sinh có thể hiểu và tiến hành được, bởi những kiến thức này có trong chương trình phổ thông mà các em được học.
"Các trang thiết bị để thực hiện các thí nghiệm từ việc chế tạo đến khảo sát các tính chất của vật liệu đều có sẵn tại các trung tâm nghiên cứu của Việt Nam, như: Viện hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Đại học Quốc gia, Đại học Bách khoa Hà Nội... nên việc thu thập dữ liệu từ các phép đo ở trong nước hoàn toàn có thể đáp ứng được mục tiêu và nội dung nghiên cứu của dự án", Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết.
Thứ hai, với kế hoạch nghiên cứu được đề ra, việc thực hiện các công việc dựa trên những quy trình đã được kiểm chứng và có độ lặp lại cao hoàn toàn khả thi dưới sự hướng dẫn của giáo viên và tư vấn của các nhà khoa học.
Thứ ba, dựa trên số liệu kiểm tra đạo văn và những công bố, không ghi nhận việc trùng lặp do đạo văn với các công trình đã công bố trước đó (kết quả check turnitin với độ trùng lặp nằm trong quy định cho phép với các công trình công bố).
Thứ tư, đây không phải là nghiên cứu khoa học có tính mới tuyệt đối mà chỉ có tính mới tương đối, có tính sáng tạo và giá trị trong thực tiễn, phù hợp với năng lực nghiên cứu ở bậc phổ thông.
Khác với các nghiên cứu trước thường tập trung chuyên sâu vào một tính năng riêng lẻ, đề tài này nghiên cứu về xây dựng hệ vật liệu PU composite có khả năng cân bằng đồng thời giữa chống cháy - cách nhiệt - kháng vi sinh, thông qua tối ưu hóa hàm lượng và sự phân tán của chất được thêm vào.
Thứ năm, đề tài có giá trị ứng dụng cao, đồng thời có thể làm cơ sở cho dự án ứng dụng hoặc sáng chế học sinh - sinh viên trong lĩnh vực vật liệu chức năng và công nghệ nano.
"Tổng thể, đề tài không có dấu hiệu sao chép hay đạo văn mà thể hiện rõ sự kế thừa có chọn lọc kết hợp với quá trình thực nghiệm độc lập và phân tích khoa học, qua đó tạo ra những kết quả có ý nghĩa và phù hợp với mục tiêu nghiên cứu đã đề ra.
Đề tài có sử dụng các phương pháp và hướng tiếp cận phổ biến trong lĩnh vực vật liệu polymer. Tuy nhiên, đây là các phương pháp chuẩn, được chấp nhận rộng rãi trong nghiên cứu khoa học. Nhóm nghiên cứu đã chủ động thiết kế thí nghiệm, lựa chọn vật liệu, điều chỉnh quy trình và xây dựng hệ số liệu riêng, thể hiện tính độc lập trong triển khai. Do đó, không có cơ sở kết luận là sao chép hay đạo văn", Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết.
Về tính khả thi, bộ cho rằng nội dung nghiên cứu đã được giới hạn hợp lý, tập trung vào một số tính chất trọng tâm và sử dụng các vật liệu, thiết bị có thể tiếp cận trong điều kiện phòng thí nghiệm hiện có.
Kế hoạch thực hiện theo các giai đoạn rõ ràng cho thấy đề tài hoàn toàn có thể triển khai và hoàn thành trong thời gian đã đề ra.
