Ngày hỗn loạn ở eo biển Hormuz

Làn sóng tăng lãi suất (LS) tiết kiệm trong hệ thống ngân hàng (NH) diễn ra liên tục từ cuối năm 2025 và bất ngờ lên khá cao từ cuối tháng 3 đến nay. Hiện LS tiết kiệm cao nhất ở nhiều nhà băng đã tiệm cận mức 8 - 9% mà không cần phải gửi quá nhiều tiền. Đây là mức LS tiết kiệm rất cao trong vòng vài năm gần đây. Thế nhưng bất chấp LS lên cao, dòng tiền vẫn không thu hút được nhiều như mong muốn của các NH. Số liệu công bố từ Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho thấy tính đến ngày 24.3, huy động vốn của các NH tăng 0,44%, thấp hơn mức tăng 1,23% của cùng kỳ năm 2025. Ở chiều ngược lại, tăng trưởng tín dụng của nền kinh tế trong quý đầu năm nay đạt 2,15% (cùng thời điểm năm 2025 tăng 2,28%). Như vậy lượng tiền huy động của các NH trong quý đầu năm nay thấp xa so với số cho vay ra. Điều này cho thấy áp lực thanh khoản vẫn khá cao tại các NH. Một câu hỏi đặt ra là nguồn vốn từ người dân, doanh nghiệp đang chảy vào đâu khi "bỏ lơ" tiết kiệm?

Quan sát của chuyên gia tài chính ngân hàng, TS Nguyễn Trí Hiếu, thời gian qua, nhất là từ cuối năm 2025 đến nay dòng tiền từ người dân chảy mạnh vào vàng khi giao dịch trên thị trường này khá sôi động. Các căng thẳng địa chính trị thế giới, nhất là chiến sự Trung Đông bùng nổ càng khiến nhiều người có tâm lý chọn tài sản an toàn như vàng để nắm giữ. Với nhiều người mua vàng từ đầu năm đến nay không có lời, thậm chí lỗ thì lại càng chưa bán ra. Nghĩa là một phần dòng vốn vẫn đang nằm trong kim loại quý.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Phân tích Khối khách hàng cá nhân của Công ty chứng khoán Yuanta VN, cũng cho rằng trong năm 2025, vàng liên tục tăng cao đã thu hút khá lớn dòng vốn từ người dân vào đó và vẫn nằm lại khi bất ổn thương mại, địa chính trị gia tăng. Đồng thời, kênh bất động sản cũng hút vốn khi giao dịch trong năm 2025 khá sôi động. Nhiều dự án BĐS được tháo gỡ khó khăn và tiếp tục triển khai, các dự án mới cũng nhiều hơn nên lượng tiền giải ngân cũng lên cao. Một kênh đầu tư khác cũng được chú ý là chứng khoán. Kể từ cuối quý 3/2025, khi thị trường chứng khoán VN được công bố nâng hạng thì thị trường đã có thêm nhiều nhà đầu tư. Số lượng tài khoản của các tổ chức trong nước cũng bắt đầu gia tăng và sở hữu cổ phiếu nhiều hơn. Điều này có nghĩa là một phần tiền mà các doanh nghiệp, tổ chức đang để trong NH cũng sẽ chảy vào chứng khoán…

"Thanh khoản từ cuối quý 4/2025 của các NH đã bắt đầu căng khiến LS tiết kiệm được đẩy lên cao. Đối với nhiều người dân, nhà đầu tư thì kênh tiết kiệm chỉ là giải pháp lựa chọn sau cùng khi các kênh đầu tư khác không có cơ hội, mất thanh khoản. Vì vậy trong những thời điểm dù LS thấp thì dòng vốn vẫn chảy vào NH khi bất động sản, chứng khoán đều gặp khó. Nếu LS tiết kiệm cao nhưng nhiều người thấy bất động sản, chứng khoán hay nghĩ vàng có cơ hội tăng giá thì phần lớn dòng vốn sẽ đi vào các kênh đầu tư", ông Nguyễn Thế Minh chia sẻ.

Trong khi LS tiết kiệm lên cao thì tỷ giá hối đoái USD/VND lại sụt giảm. Hôm qua, tỷ giá trung tâm giữa VND với USD do Ngân hàng Nhà nước công bố ở mức 25.105 đồng, giảm nhẹ so với đầu năm. Còn theo báo cáo của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), chỉ số giá USD trong tháng 3 tăng 0,72% so với tháng trước nhưng giảm 0,47% so với tháng 12.2025; bình quân quý 1/2026 tăng 2,58%.

TS Nguyễn Trí Hiếu nhận định, thời gian qua tỷ giá hối đoái USD/VND gia tăng do áp lực khi USD trên thị trường thế giới tăng cao. Giá xăng dầu thế giới bật lên cao và dù đã hạ nhiệt do chiến sự giữa Mỹ với Iran tạm ngừng nhưng chưa ai biết khi nào thật sự kết thúc. Chi phí nhiên liệu sẽ tác động sâu hơn đến nền kinh tế thế giới lẫn trong nước trong các quý còn lại của năm nay và có khả năng đẩy lạm phát lên cao. Điều đó cũng góp phần giữ đồng bạc xanh ở mức cao, tạo áp lực lên tỷ giá hối đoái tại VN. "Ngân hàng Nhà nước đã có chính sách điều hành tỷ giá hối đoái linh hoạt nhưng dư địa không còn quá lớn. Dù vậy, biến động tỷ giá hối đoái USD/VND cả năm 2026 vẫn sẽ duy trì trong biên độ từ 3 - 5% là phù hợp", ông Hiếu dự báo.

Trong khi đó, ông Nguyễn Thế Minh nhận định: áp lực tỷ giá hối đoái tại VN năm nay sẽ thấp hơn năm trước bởi nguyên nhân đẩy USD thế giới lên cao là do chiến sự tại Trung Đông và đây chỉ là yếu tố ngắn hạn. Khả năng cao là Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) trong năm nay vẫn sẽ giảm LS dù có thể không quá nhiều như dự báo. Minh chứng là chỉ số USD-Index dù tăng vượt qua mức 100 điểm trong tháng 3 nhưng hiện đã quay đầu xuống còn dưới 98 điểm. Quan trọng hơn, lãi suất VND lên cao và chênh lệch với LS tiền USD. Điều này góp phần hạ nhiệt tỷ giá USD/VND. Hay nói cách khác, thời gian qua tỷ giá hối đoái tại VN chỉ tăng thấp so với chỉ số USD trên thế giới.

Ông nhấn mạnh: xu hướng sắp tới LS tiền đồng vẫn khó giảm sâu và được duy trì ở mặt bằng cao. Điều này giúp duy trì lãi suất VND cao hơn LS của USD. Song song, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào VN trong quý 1/2026, kể cả vốn giải ngân đều tiếp tục tăng mạnh. Hoạt động xuất khẩu của cả nước vẫn tăng trưởng, bất chấp chiến sự tại Trung Đông bùng nổ khiến chi phí logistics nói chung, vận tải biển quốc tế lên cao… Như vậy, tổng hợp các yếu tố chung thì áp lực lên tỷ giá hối đoái tại VN trong năm nay sẽ không quá căng thẳng. NHNN có thể đảm bảo chính sách điều hành linh hoạt, ổn định.

Dự báo mới nhất được Ngân hàng UOB đưa ra với tỷ giá USD/VND sẽ biến động khoảng 2 - 3% trong năm 2026, với mức 26.400 đồng/USD trong quý 2/2026, xuống 26.200 đồng/USD trong quý 3/2026 và 26.100 đồng/USD vào cuối năm.

Tin Gốc: https://thanhnien.vn/dong-tien-ngo-lo-tiet-kiem-185260410231631873.htm

Bộ Quốc phòng Nga hôm 15/4 cho biết chính phủ một số nước châu Âu đã quyết định tăng cường sản xuất và cung cấp máy bay không người lái (UAV) cho Ukraine để tập kích lãnh thổ Nga, cảnh báo đây là động thái làm leo thang tình hình và ngày càng kéo các quốc gia trên vào xung đột với Nga.

Cơ quan này cũng công bố danh sách nhà máy, doanh nghiệp tại những quốc gia châu Âu mà Nga cho là đang sản xuất UAV và linh kiện cho Ukraine, cũng như địa chỉ liên quan. Trong số này có cơ sở tại Anh, Đức, Tây Ban Nha, Italy, Ba Lan, Israel và một số nước khác.

"Người dân châu Âu không những cần hiểu rõ nguyên nhân thật sự gây ra mối đe dọa đối với an ninh của họ, mà còn phải biết địa chỉ cùng vị trí của các doanh nghiệp Ukraine và liên doanh sản xuất UAV, linh kiện cho Kiev bên trong đất nước mình", Bộ Quốc phòng Nga cho hay.

Phó chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev cho biết danh sách "các cơ sở chế tạo UAV và linh kiện khác ở châu Âu" mà Bộ Quốc phòng Nga công bố cũng là "danh sách các mục tiêu tiềm năng". "Các cuộc tấn công có thể trở thành hiện thực hay không sẽ phụ thuộc vào những gì xảy ra tiếp theo. Hãy ngủ ngon, các đối tác châu Âu", ông cảnh báo.

Giới chức Nga đã nhiều lần đưa ra những phát biểu được cho là nhằm răn đe các nước châu Âu, liên quan sự ủng hộ của họ dành cho Ukraine. Theo hãng thông tấn Reuters, những tuyên bố này chỉ mang tính cảnh báo hoặc ám chỉ, hơn là dấu hiệu cho thấy Nga sắp tấn công.

UAV hoặc thiết bị bay không người lái (drone) nói chung hiện là khí tài chủ chốt trong chiến sự Ukraine. Cả hai bên tham chiến đều thường xuyên triển khai UAV để tập kích lãnh thổ đối phương trong xung đột.

Bộ Quốc phòng Anh ngày 15/4 công bố đợt cung cấp drone "lớn nhất từ trước đến nay" cho Ukraine, trong đó London sẽ chuyển giao ít nhất 120.000 thiết bị cho Kiev trong năm 2026. Trong lô vũ khí có hàng nghìn drone tấn công tầm xa, drone trinh sát, hậu cần và khí tài hàng hải, tất cả "đều đã được thử lửa trên tiền tuyến tại Ukraine". Hoạt động chuyển giao đã bắt đầu trong tháng 4.

Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey cho biết sự bổ sung này sẽ "cung cấp cho Ukraine năng lực cần thiết để bảo vệ người dân và đối phó lực lượng Nga".

Tin Gốc: Vnexpress

Bà Nguyễn Thị Kiều Oanh, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Tập đoàn KNI, chia sẻ như vậy với PV Báo Thanh Niên, bên lề một sự kiện liên quan giáo dục diễn ra tại TP.HCM hôm nay (9.4). Bà Oanh, vừa là cương vị một nhà làm quản lý, vừa một người mẹ của 3 người con - các con thế hệ X và thế hệ Z (Gen Z), chia sẻ những góc nhìn của bà về hành trình dạy con của những người làm cha mẹ.

Đặc biệt, hành trình này đặt trong bối cảnh công nghệ phát triển như vũ bão hiện nay và sự giao tiếp trực tiếp của những người làm cha mẹ với con cái có vẻ như đang co hẹp lại. Có khi chỉ được nối qua màn hình của một chiếc điện thoại thông minh. Con cái - cha mẹ có khi vài ngày, không ăn cùng nhau một bữa cơm gia đình...

Bà Oanh cho biết dạy con, giáo dục thế hệ trẻ bây giờ khó gấp trăm ngàn lần ngày xưa. Vài chục năm trước, bối cảnh chung là kinh tế còn nhiều thiếu thốn, trẻ em tự tìm tòi những trò chơi, tự học hỏi, nuôi dưỡng nhiều động lực học tập để vươn lên. Bây giờ trẻ từ nhỏ đã có điều kiện tốt, các em được tiếp xúc với công nghệ từ khi nằm nôi, thậm chí từ trong bụng mẹ, xã hội quá nhiều tiện nghi, thì dạy trẻ em thế nào, giáo dục ra sao cho trẻ để các em có tinh thần nỗ lực, tinh thần vượt khó để cố gắng?

"Thời vượt khổ chỉ cần no cơm, ấm áo là vui rồi. Còn bây giờ cuộc sống quá đủ đầy rồi, dạy trẻ về sự nỗ lực, khát vọng, cũng nhiều thách thức hơn. Nên nói dạy trẻ thời "vượt sướng" khó hơn khi vượt khổ", bà Oanh chiêm nghiệm.

Bà Oanh cho rằng, bằng quan sát của mình, bà nhận thấy trong thời đại công nghệ, con người ít giao tiếp trực tiếp cùng nhau mà co cụm trong thế giới riêng của mìn. Không chỉ trong quán cà phê người ta mới thấy mỗi người một góc ôm laptop, điện thoại mà ngay trong gia đình, nhiều khi trong bàn ăn mà mỗi người một cái điện thoại, vừa ăn vừa xem.

Chắc nhiều người cũng thấy, nhiều bạn trẻ bây giờ ít chào hỏi, ít quan tâm mọi người. Nhờ công nghệ - các bạn thấy đầy đủ - khi được tiếp cận với cả thế giới, làm việc với người nước ngoài, ở bất cứ đâu...

"Thách thức lớn nhất bây giờ trong giáo dục lớp trẻ, không phải là vượt khó, mà là giáo dục cho trẻ sống không co cụm, đừng lui vào thế giới cá nhân của mình, mà các em cần hòa đồng, biết quan tâm tới thế giới xung quanh, mọi người xung quanh", bà Oanh chia sẻ.

Thế nhưng, trong tình hình ấy, bà cũng nhận thấy những nghịch lý tồn tại trong nhiều gia đình, khi trẻ con không được cha mẹ quan tâm cả về vật chất và tinh thần đúng nghĩa.

Có những đứa trẻ hết giờ học ở trường thì được gửi cho người giúp việc chăm nom, ông bà trông chừng. Các em lại thoải mái dùng điện thoại, các thiết bị công nghệ. Có những cha mẹ vì quá bận bịu làm việc, gặp gỡ đối tác, khách hàng..., lo công việc để có chi phí trang trải cho cuộc sống nên dù rất lý tưởng với lý thuyết "cha mẹ phải đồng hành cùng con lớn lên", họ vẫn không thể sắp xếp được thời gian, tâm trí, sức lực, trò chuyện với con, chơi với con, dạy con học và xa hơn là làm bạn cùng con...

Những trăn trở, suy ngẫm ấy, là một trong những lý do thôi thúc bà Oanh cùng những cộng sự tại KNI nghiên cứu, tìm hiểu tại Anh, mang mô hình trường nội trú Anh về Việt Nam. Ngày 7.3, Trường Ardingly College Việt Nam (phường Cam Đường, Lào Cai) chính thức hoạt động - mô hình trường nội trú Anh quốc chính thống tại Việt Nam, bắt đầu ra đời.

"Khi chúng tôi qua Anh tìm hiểu và được thấy, có những phụ huynh nhà chỉ cách trường nội trú vài bước chân nhưng họ vẫn cho con học nội trú. Chúng tôi hỏi vì sao, họ nói vì biết con sẽ được học ở trường nhiều cái tốt hơn, và trường nội trú sẽ quản lý con tốt hơn ở nhà", bà Oanh kể lại.

Bà Oanh tâm đắc với ngôi trường nội trú chuẩn Anh ở Lào Cai, nơi mà học sinh được rèn giũa kỷ luật, kỹ năng sống, rèn nền nếp, văn hóa, học được tinh thần tự lập, các em tự thiết kế cuộc sống của mình. Và đặc biệt, trong thời đại công nghệ, ngoài giờ học chính khóa và giờ tự học, trường có nhiều hoạt động. Điều này một cách tự nhiên "kéo" được học sinh khỏi các thiết bị công nghệ, như các hoạt động thể dục thể thao, nghệ thuật...

Tin Gốc: https://thanhnien.vn/day-con-thoi-vuot-suong-kho-hon-vuot-kho-185260409180513662.htm