Tin Gốc: https://vnexpress.net/da-nang-lo-sinh-ke-cho-nguoi-dan-vung-thuy-dien-5060505.html
Kinh tế Iran thêm khó khăn vì chiến sự
Iran đang đối mặt với một trong những cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội tồi tệ nhất thập kỷ khi tăng trưởng GDP gần như bằng 0, lạm phát tăng vọt và bất ổn địa chính trị - xã hội leo thang. Theo ước tính của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) hồi tháng 1, GDP thực của Iran chỉ tăng 0,3% năm 2025, giảm mạnh so với các năm trước đó (3,7% năm 2024 và 5,3% năm 2023).
Trước khi chiến sự xảy ra, lạm phát tại Iran đã lên tới gần 50% trong tháng 2, theo số liệu của cơ quan thống kê nước này. Sau hơn 5 tuần xung đột, các vấn đề kinh tế chỉ càng thêm trầm trọng. Ngoài nỗi sợ bị tấn công mỗi ngày, tác động dễ thấy nhất của chiến sự là một vòng xoáy tăng giá mới, từ nhu yếu phẩm như thực phẩm, đồ uống, thuốc men, tã lót đến bữa trưa tại các nhà hàng sang trọng trong thành phố.
Ở ngoại ô thủ đô Tehran, Amir (40 tuổi) cho biết trên AFP rằng giá loại bánh mỳ anh thường mua đã đột ngột tăng từ 700.000 rial lên 1 triệu rial (khoảng 0,75 USD). Một người bạn của anh cũng phải trả 180 triệu rial cho một viên thuốc chữa ung thư, vốn chỉ có giá 3 triệu rial trước xung đột. "Mà anh ấy phải mua 20 viên mỗi ngày", Amir nói.
Kaveh - một họa sĩ tại Tehran - cho biết quán cà phê nổi tiếng Dobar ở trung tâm Tehran "đã tăng giá 25% với tất cả món chỉ trong một ngày". Ngay cả ở vùng tây bắc Iran - nơi thường có nguồn hàng nhập khẩu dồi dào từ Thổ Nhĩ Kỳ, "một số sản phẩm đã tăng giá gấp 3 bình thường", một phụ nữ 50 tuổi cho biết trên AFP.
Nhận thấy lạm phát tăng nhanh, Ngân hàng Trung ương Iran giữa tháng trước đã phát hành tờ tiền 10 triệu rial - mệnh giá cao nhất đang lưu hành. Trước đó một tháng, cơ quan này đã ra mắt tờ 5 triệu rial - cũng là kỷ lục khi đó, phản ánh sự mất giá mạnh của nội tệ kể từ sau cuộc xung đột tháng 6 năm ngoái với Mỹ và Israel.
Khi giá cả tăng gây thêm áp lực lên ngân sách hộ gia đình, nhiều người cũng rơi vào cảnh thất nghiệp. Chiến sự khiến nhiều doanh nghiệp phải đóng cửa, đẩy người lao động vào tình trạng bấp bênh và không biết có được trả lương hay không.
Chợ trên khắp cả nước rút ngắn thời gian mở cửa, các công ty xây dựng cũng sa thải hàng loạt lao động. Nhiều người trong số đó là lao động nhập cư từ Afghanistan. "Khi chiến sự bắt đầu, cơ hội việc làm trở nên hiếm hoi và mọi người ngừng xây dựng", Faizullah Arab - một thợ sơn 23 tuổi cho biết khi trở về Afghanistan cuối tuần trước.
"Các chủ doanh nghiệp đã ra nước ngoài, nên việc kinh doanh cũng dừng lại", Walijan Akbari, một lao động 42 tuổi, nói thêm.
Những người phụ thuộc vào Internet hoặc thương mại điện tử cũng gặp khó khăn trong hơn 5 tuần qua, khi chỉ còn mạng nội địa hạn chế của Iran hoạt động. "Tôi thực sự rất lo lắng về tương lai của chúng tôi, đặc biệt là về kinh tế. Sa thải hàng loạt, đóng cửa trên diện rộng... mọi thứ đều quá sức chịu đựng", một phụ nữ 35 tuổi làm việc trong lĩnh vực tài chính tại Isfahan cho biết.
Các cuộc không kích nhằm vào ngành thép của Iran - lĩnh vực quan trọng với nhiều ngành công nghiệp - cùng các cơ sở hóa dầu, cầu đường, nhiều khả năng sẽ để lại tác động dài hạn lên nền kinh tế. Adnan Mazarei, cựu quan chức cấp cao của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) về Trung Đông, nhận định hệ thống ngân hàng sau chiến sự cũng là một vấn đề đáng lo ngại..
"Trước khi xung đột nổ ra, các ngân hàng đã ở trong tình trạng khó khăn, dễ tổn thương, với bảng cân đối kế toán yếu", ông nói. Mazarei cho rằng lĩnh vực này sẽ chịu thêm cú sốc do người tiêu dùng và doanh nghiệp không thể trả nợ.
Việc rút tiền tại các ATM trong thời gian chiến sự đã bị hạn chế, nhằm ngăn rút tiền hàng loạt. Tuy nhiên, thẻ và dịch vụ ngân hàng trực tuyến nhìn chung vẫn hoạt động trong phần lớn thời gian xung đột.
Vụ sụp đổ gần đây nhất là Ayandeh Bank, một trong những ngân hàng tư nhân lớn nhất nước này. Ayandeh sụp đổ cuối năm ngoái do nợ xấu và thua lỗ 5,2 tỷ USD.
Mazarei cho rằng Iran có thể cần tung thêm các gói giải cứu, buộc ngân hàng trung ương phải in thêm tiền. "Tất nhiên, điều này sẽ làm tăng cung tiền và tiếp tục đẩy lạm phát lên cao hơn", ông cảnh báo.
Hà Thu (theo AFP)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/kinh-te-iran-them-kho-khan-vi-chien-su-5060513.html
Trường quốc tế rộng 9,2 ha giữa thủ đô
Trường Quốc tế Liên Hợp Quốc Hà Nội (UNIS Hà Nội) được thành lập năm 1988. Đây là một trong hai trường quốc tế Liên Hợp Quốc trên toàn thế giới. Trường còn lại ở New York, Mỹ.
Sau hai lần thay đổi địa điểm, từ năm 2004, UNIS Hà Nội chuyển về khu đất rộng 9,2 ha tại khu đô thị Ciputra, phường Phú Thượng.
Trường Quốc tế Liên Hợp Quốc Hà Nội (UNIS Hà Nội) được thành lập năm 1988. Đây là một trong hai trường quốc tế Liên Hợp Quốc trên toàn thế giới. Trường còn lại ở New York, Mỹ.
Sau hai lần thay đổi địa điểm, từ năm 2004, UNIS Hà Nội chuyển về khu đất rộng 9,2 ha tại khu đô thị Ciputra, phường Phú Thượng.
Khuôn viên UNIS Hà Nội có nhiều không gian vui chơi, tiểu cảnh, vườn cây ngoài trời cho các hoạt động giải trí và học tập. Nổi bật là vườn thực vật với các cây bản địa Việt Nam, là học liệu cho học sinh trong các tiết thực tế. Cạnh đó là "trung tâm tái chế" với các hoạt động tái sử dụng nhựa, giấy, pin...
Tiến sĩ Elizabeth Gale, Giám đốc, cho biết mỗi không gian đều được thiết kế có chủ đích, để học sinh khám phá, hợp tác và phát triển.
Khuôn viên UNIS Hà Nội có nhiều không gian vui chơi, tiểu cảnh, vườn cây ngoài trời cho các hoạt động giải trí và học tập. Nổi bật là vườn thực vật với các cây bản địa Việt Nam, là học liệu cho học sinh trong các tiết thực tế. Cạnh đó là "trung tâm tái chế" với các hoạt động tái sử dụng nhựa, giấy, pin...
Tiến sĩ Elizabeth Gale, Giám đốc, cho biết mỗi không gian đều được thiết kế có chủ đích, để học sinh khám phá, hợp tác và phát triển.
Trường hiện có gần 1.200 học sinh từ mầm non đến trung học, tới từ hơn 65 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đây là trường có đa dạng quốc tịch nhất cả nước, tỷ lệ học sinh của mỗi quốc gia không được vượt 20% tổng số.
Học sinh theo chương trình tú tài quốc tế IB, học phí năm học 2026-2027 là từ 460 triệu đồng (trẻ 3-4 tuổi) tới hơn 1,05 tỷ đồng (lớp 11, 12).
Ảnh: UNIS
Trường hiện có gần 1.200 học sinh từ mầm non đến trung học, tới từ hơn 65 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đây là trường có đa dạng quốc tịch nhất cả nước, tỷ lệ học sinh của mỗi quốc gia không được vượt 20% tổng số.
Học sinh theo chương trình tú tài quốc tế IB, học phí năm học 2026-2027 là từ 460 triệu đồng (trẻ 3-4 tuổi) tới hơn 1,05 tỷ đồng (lớp 11, 12).
Ảnh: UNIS
Phòng Công nghệ và Thiết kế (Technology Design) như một xưởng kỹ thuật. Không gian mở với các bàn làm việc gỗ chắc chắn, xung quanh là hệ thống giá treo, tủ dụng cụ được sắp xếp khoa học, cùng khu vực thiết bị chuyên dụng như máy cưa, máy gia công và máy in 3D.
Học sinh có thể lập trình và trực tiếp tạo ra sản phẩm mà mình thiết kế.
Ảnh: UNIS
Phòng Công nghệ và Thiết kế (Technology Design) như một xưởng kỹ thuật. Không gian mở với các bàn làm việc gỗ chắc chắn, xung quanh là hệ thống giá treo, tủ dụng cụ được sắp xếp khoa học, cùng khu vực thiết bị chuyên dụng như máy cưa, máy gia công và máy in 3D.
Học sinh có thể lập trình và trực tiếp tạo ra sản phẩm mà mình thiết kế.
Ảnh: UNIS
Nhà hát có sức chứa khoảng 400 chỗ ngồi, là nơi học sinh tập luyện và biểu diễn.
Đây như một khán phòng chuyên nghiệp với sân khấu rộng, hệ thống ánh sáng - âm thanh hiện đại. Không gian được tối ưu cho các buổi hòa nhạc, nhạc kịch và biểu diễn nghệ thuật.
Nhà hát có sức chứa khoảng 400 chỗ ngồi, là nơi học sinh tập luyện và biểu diễn.
Đây như một khán phòng chuyên nghiệp với sân khấu rộng, hệ thống ánh sáng - âm thanh hiện đại. Không gian được tối ưu cho các buổi hòa nhạc, nhạc kịch và biểu diễn nghệ thuật.
Ở phòng Âm nhạc có nhiều loại nhạc cụ như violin, kèn đồng, saxophone...
Theo cô Elizabeth, trường mời thầy cô từ Học viện Âm nhạc Quốc gia đến giảng dạy, để những học sinh muốn theo đuổi chuyên sâu được tiếp cận kiến thức âm nhạc bài bản.
Ở phòng Âm nhạc có nhiều loại nhạc cụ như violin, kèn đồng, saxophone...
Theo cô Elizabeth, trường mời thầy cô từ Học viện Âm nhạc Quốc gia đến giảng dạy, để những học sinh muốn theo đuổi chuyên sâu được tiếp cận kiến thức âm nhạc bài bản.
Thư viện rộng gần 1.000 m2, có hơn 50.000 sách, tài liệu in và ấn phẩm điện tử. Học sinh có thể đọc sách hoặc làm bài tập, tham gia các workshop về sách với những tác giả nổi tiếng.
Điểm nhấn của không gian này là hình ảnh Khuê Văn Các - biểu tượng của thành phố Hà Nội, được treo chính giữa.
Trường cho biết luôn chú ý lồng ghép các chi tiết đặc trưng của Hà Nội, Việt Nam, nhằm kết nối môi trường quốc tế với bản sắc địa phương, giúp học sinh hiểu và tôn trọng văn hóa trong không gian học tập hàng ngày.
Thư viện rộng gần 1.000 m2, có hơn 50.000 sách, tài liệu in và ấn phẩm điện tử. Học sinh có thể đọc sách hoặc làm bài tập, tham gia các workshop về sách với những tác giả nổi tiếng.
Điểm nhấn của không gian này là hình ảnh Khuê Văn Các - biểu tượng của thành phố Hà Nội, được treo chính giữa.
Trường cho biết luôn chú ý lồng ghép các chi tiết đặc trưng của Hà Nội, Việt Nam, nhằm kết nối môi trường quốc tế với bản sắc địa phương, giúp học sinh hiểu và tôn trọng văn hóa trong không gian học tập hàng ngày.
Nhà ăn với sức chứa khoảng 500 học sinh cùng lúc. Thực đơn được lên theo tuần, có các món Á, Âu, súp, salad, bánh ngọt và đồ cho người ăn chay.
Nhà ăn với sức chứa khoảng 500 học sinh cùng lúc. Thực đơn được lên theo tuần, có các món Á, Âu, súp, salad, bánh ngọt và đồ cho người ăn chay.
Điểm nhấn trong không gian văn hóa của trường là một khu trưng bày (thường được giáo viên và học sinh trong trường gọi là bảo tàng) với gần 230 hiện vật, thuộc 20/54 dân tộc ở Việt Nam. Các hiện vật được trưng bày theo chủ đề, kết hợp giữa yếu tố thẩm mỹ và thông tin học thuật.
"Là một trường thuộc Liên Hợp Quốc, khuôn viên và cơ sở vật chất được thiết kế không chỉ để học tập, mà còn là nơi gắn kết cộng đồng", bà Elizabeth nói.
Điểm nhấn trong không gian văn hóa của trường là một khu trưng bày (thường được giáo viên và học sinh trong trường gọi là bảo tàng) với gần 230 hiện vật, thuộc 20/54 dân tộc ở Việt Nam. Các hiện vật được trưng bày theo chủ đề, kết hợp giữa yếu tố thẩm mỹ và thông tin học thuật.
"Là một trường thuộc Liên Hợp Quốc, khuôn viên và cơ sở vật chất được thiết kế không chỉ để học tập, mà còn là nơi gắn kết cộng đồng", bà Elizabeth nói.
Bể bơi trong nhà dài 25 m, sâu 1,8 m, bên cạnh là bể tập, sâu 0,6 m, cùng các thiết bị hỗ trợ, đáp ứng yêu cầu học kỹ năng cơ bản cũng như tổ chức thi đấu.
Hai nhà thi đấu đa năng được thiết kế hiện đại, không gian rộng và linh hoạt, đáp ứng nhiều bộ môn như bóng rổ, bóng chuyền, cầu lông và các hoạt động thể chất. Đây còn là nơi tổ chức các giải đấu liên trường trong khu vực sông Mekong (MRISA) và châu Á - Thái Bình Dương (APAC). Ảnh: UNIS
Khuôn viên trường là nơi diễn ra nhiều hoạt động thể chất như trượt ván, patin. Ảnh: UNIS
Khuôn viên trường là nơi diễn ra nhiều hoạt động thể chất như trượt ván, patin. Ảnh: UNIS
UNIS Hà Nội có hai sân bóng đá (một sân cỏ nhân tạo, một sân cỏ tự nhiên) với kích thước tiêu chuẩn. Học sinh có thể thi đấu với 11 người/đội, hoặc chia đôi mỗi sân để đá 7 người/đội.
Ngoài ra, trường có ba sân tennis, sân bóng chuyền cho học sinh luyện tập, thi đấu.
UNIS Hà Nội có hai sân bóng đá (một sân cỏ nhân tạo, một sân cỏ tự nhiên) với kích thước tiêu chuẩn. Học sinh có thể thi đấu với 11 người/đội, hoặc chia đôi mỗi sân để đá 7 người/đội.
Ngoài ra, trường có ba sân tennis, sân bóng chuyền cho học sinh luyện tập, thi đấu.
Bên trong trường quốc tế đầu tiên ở Việt Nam
Toàn cảnh khuôn viên UNIS Hà Nội. Video: Hoàng Giang
Hoàng Giang - Thanh Hằng
Tin Gốc: https://vnexpress.net/truong-quoc-te-rong-9-2-ha-giua-thu-do-5058370.html
