Mục Lục
ToggleTrả lời:
Ăn đồ ngọt không trực tiếp gây suy thận ngay lập tức như chất độc, nhưng nó là “kẻ giết người thầm lặng” thông qua việc gây ra bệnh tiểu đường và cao huyết áp. Khi ăn quá nhiều đường, nồng độ glucose trong máu tăng cao, buộc thận phải làm việc quá tải, tăng nguy cơ suy thận. Tiêu thụ nhiều glucose làm tăng hấp thu natri tại ruột non khiến lượng muối trong cơ thể tích tụ, buộc thận buộc phải làm việc nhiều hơn để đào thải muối dư thừa.
Lạm dụng đường có thể thúc đẩy các rối loạn chuyển hóa, gây béo phì – yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến tiểu đường type 2. Tiểu đường và rối loạn chuyển hóa còn là nguyên nhân phổ biến gây tổn thương mạch máu, gồm cả hệ thống mạch máu nuôi thận, làm tăng nguy cơ suy thận mạn tính.
Đường ức chế cơ thể sản xuất oxit nitric (NO), một hợp chất kích thích thành mạch co giãn. Ăn nhiều đường kích thích sự thu hẹp của mạch máu, gây tăng huyết áp, gây bệnh thận và thúc đẩy suy thận mạn tính tiến triển nhanh hơn.
WHO khuyến cáo mỗi người nên ăn dưới 25 g đường một ngày (kể cả uống), bằng một nửa so với mức trung bình một người Việt ăn hiện nay. Người lớn và trẻ em nên giảm lượng đường tự do xuống dưới 10% tổng năng lượng nạp vào cơ thể hàng ngày. Tỷ lệ này nếu dưới 5%, tương đương 25 g hoặc 5 muỗng cà phê, sẽ có lợi hơn cho sức khỏe.
Đường không chỉ có trong kẹo, mà còn nằm rất nhiều trong nước tương, tương ớt, bánh mì, và đặc biệt là nước ngọt đóng chai. Thay vì bánh kẹo, hãy ăn trái cây tươi, uống đủ nước giúp thận thải lọc độc tố tốt hơn.
Tin Gốc: Vnexpress
Tiền đạo Phạm Gia Hưng dứt điểm lạnh lùng, mở màn cho chiến thắng 3-0 của Ninh Bình - Video: FPT PLAY
Tối 18-4, CLB Ninh Bình tiếp đón các cầu thủ PVF-CAND trong khuôn khổ vòng 19 LPBank V.League 1 2025-2026. Với lợi thế sân nhà, Ninh Bình liên tục dồn ép đối thủ và siêu phẩm của Phạm Gia Hưng đã mở màn cho đại tiệc bàn thắng trên sân Ninh Bình.
Phút 35, nhận đường chuyền từ đồng đội, Phạm Gia Hưng bứt tốc rồi nhẹ nhàng đẩy bóng sang phía cánh phải.
Đối mặt với hàng phòng ngự PVF-CAND, tiền đạo 25 tuổi tung ra cú dứt điểm táo bạo từ ngoài vòng cấm. Bóng đi rất căng, đánh bại hoàn toàn thủ môn Phí Minh Long phía PVF-CAND, mở tỉ số cho chủ nhà.
Sau cú dứt điểm đẳng cấp của Gia Hưng, Ninh Bình càng chơi càng hay. Để rồi đội chủ nhà chỉ mất thêm ba phút để có được bàn thắng nâng tỉ số lên 2-0. Từ tình huống phản công, Trương Tiến Anh kiến tạo thuận lợi để Thành Trung đi bóng rồi ghi bàn.
Ở hiệp hai, đội chủ sân Ninh Bình làm chủ thế trận và áp đảo hoàn toàn trước đối thủ. Trong khi đội khách liên tiếp phung phí các cơ hội ngon ăn thì người hâm mộ CLB Ninh Bình tiếp tục được ăn mừng bàn thắng ở phút 61, sau pha làm bàn của Lê Văn Thuận.
Chung cuộc, CLB Ninh Bình giành chiến thắng áp đảo 3-0 trước đội khách PVF-CAND trên sân nhà. Kết quả này giúp cho đội chủ sân Ninh Bình duy trì vị trí thứ 3 với 37 điểm sau 19 trận.
Ninh Bình tạm kém 1 điểm so với đội nhì bảng Thể Công - Viettel và 8 điểm so với đội đầu bảng Công An Hà Nội - hai đội vốn chưa thi đấu vòng 19.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Theo số liệu thống kê từ Box Office Vietnam, phim điện ảnh Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng dù chưa khởi chiếu chính thức song đã có doanh thu ấn tượng trong những suất chiếu đặc biệt. Cụ thể, doanh thu trong ngày 16.4 của dự án kinh dị có Kiều Minh Tuấn đạt hơn 7,4 tỉ đồng, tương đương với hơn 91.000 vé bán ra trong tổng số hơn 2.000 suất chiếu. Thành tích này giúp phim nâng tổng doanh thu lên 12,5 tỉ đồng. Đây được xem là con số ấn tượng cho một tác phẩm trong những ngày chiếu sớm.
Theo ghi nhận, Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng vừa ra rạp đã vượt qua Hẹn em ngày nhật thực (1,1 tỉ đồng) để dẫn đầu doanh thu phòng vé trong ngày. 3 vị trí còn lại của top 5 lần lượt thuộc về Dưới bóng điện hạ (hơn 373 triệu đồng), Trò chơi của quỷ 2 (hơn 96 triệu đồng) và Takhon quỷ đội lốt người (hơn 85 triệu đồng).
Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng là tác phẩm xoay quanh Còn (Kiều Minh Tuấn) và Dương (Minh Anh) - hai pháp sư tập sự lên núi cứu người mẹ đang bị lời nguyền phí phông đánh gục. Cùng lúc đó, trong bản sâu cũng xảy ra nhiều cái chết ghê rợn. Mọi nghi ngờ đổ dồn về hai mẹ con Mon (Diệp Bảo Ngọc) và Lua (Nina Nutthacha), những người mang đặc tính y hệt phí phông. Thế nhưng vẫn còn những bí mật động trời bị chôn vùi trong chốn rừng thiêng nước độc, cuốn hai anh em Còn và Dương vào cuộc truy lùng không hồi kết.
Dự án lần này do Đỗ Quốc Trung làm đạo diễn, quy tụ dàn sao như NSƯT Hạnh Thúy, Kiều Minh Tuấn, Diệp Bảo Ngọc, Đoàn Minh Anh, Nina Nutthacha, Lan Phương… Trước đó, trong sự kiện ra mắt phim, nam đạo diễn cho biết anh và các cộng sự đã làm phim bằng tất cả tình yêu và niềm hạnh phúc khi được làm nghề nghiêm túc. “Chúng tôi giờ sẽ gửi tặng bộ phim này đến khán giả và mong chờ tác phẩm được yêu thương, đón nhận”, anh bộc bạch.
Với lần hợp tác thứ hai cùng Kiều Minh Tuấn sau Con kể ba nghe, đạo diễn Đỗ Quốc Trung cho biết anh cảm thấy may mắn khi được làm việc với một diễn viên giàu kinh nghiệm. Theo anh, sức ảnh hưởng của Kiều Minh Tuấn không chỉ nằm ở tên tuổi mà còn ở tinh thần làm nghề, thậm chí có những diễn viên nhận lời tham gia phim phần nhiều vì sự góp mặt của Kiều Minh Tuấn. Đơn cử như Đoàn Minh Anh, khi được mời đến casting cho bộ phim, cô tỏ ra hào hứng khi biết mình sẽ được đóng cùng nam diễn viên 8X và xem đây là một cơ hội để học hỏi từ đàn anh.
“Tôi học được nhiều từ anh Kiều Minh Tuấn, dù tôi không phải là diễn viên mà ở vai trò đạo diễn. Có nhiều điều tôi thấy mình còn khai thác được từ anh. Dự án nào tôi cũng làm khó anh hết, ở phim trước anh ấy rất sợ độ cao thì tôi ép đi trên dây, dự án này anh ấy sợ phim kinh dị và thường xuyên giật mình. Dù vậy, anh Tuấn không bao giờ làm khó tôi mà vẫn làm theo mong muốn của tôi. Hai anh em làm việc nhịp nhàng và tiết kiệm được thời gian rất nhiều so với dự án đầu tiên”, đạo diễn Đỗ Quốc Trung chia sẻ.
Năm nay, thị trường điện ảnh đón chào nhiều phim Việt thuộc thể loại kinh dị. Ngoài Phí phông: Quỷ máu rừng thiêng, sắp tới sẽ có sự đổ bộ của Heo năm móng, Ma xó… Trước đó, phim điện ảnh Quỷ nhập tràng 2 ra mắt hồi giữa tháng 3.2026 đã thu về hơn 133 tỉ đồng.
Tin Gốc: Thanh Niên

Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, các em có thể tiếp cận hàng nghìn đề thi thử, video bài giảng, khóa học trực tuyến và cả lộ trình ôn tập sẵn. Tuy nhiên, chính sự phong phú ấy lại đặt ra câu hỏi lớn: đây là cơ hội mở hay một "ma trận" khiến người học dễ lạc lối?
Điểm tích cực rõ nhất là khả năng tiếp cận được mở rộng mạnh mẽ. Trước đây, tài liệu ôn thi chất lượng chủ yếu tập trung ở đô thị và các trung tâm lớn; nay, nhờ internet, học sinh (HS) ở vùng sâu, vùng xa cũng có thể học cùng bài giảng, làm cùng đề thi như ở thành phố. Điều này góp phần thu hẹp khoảng cách vùng miền, ít nhất về cơ hội tiếp cận tri thức - một bước tiến đáng kể về công bằng giáo dục.
Bên cạnh đó, sự phong phú của học liệu cho phép cá nhân hóa việc học. HS có thể chọn nội dung phù hợp với trình độ và mục tiêu: người yếu học lại từ nền tảng, người khá giỏi tiếp cận chuyên đề nâng cao. Đây là điều lớp học truyền thống khó đáp ứng trọn vẹn.
Ngoài ra, tài liệu miễn phí mở "cửa vào" cho HS khó khăn, trong khi tài liệu có phí - nếu được xây dựng bài bản - mang lại giá trị gia tăng như hệ thống hóa kiến thức, phân tích lỗi sai, theo dõi tiến bộ. Sự song song này, về lý thuyết, tạo nên một hệ sinh thái học tập đa lựa chọn và linh hoạt hơn.
Tuy nhiên, chính sự phong phú ấy lại tạo ra nghịch lý: càng nhiều tài liệu, HS càng dễ mất phương hướng. Thứ nhất, nhiều em rơi vào tình trạng "sưu tầm" hơn là học. Một HS ôn thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP.HCM vừa qua, chia sẻ: "Em bị loạn giữa quá nhiều tài liệu, mỗi nơi một kiểu, không biết tin nguồn nào".
Thứ hai, không ít HS tải hàng chục bộ đề, đăng ký nhiều khóa học nhưng không theo được lộ trình nào đến cùng. Việc học dàn trải, thiếu trọng tâm khiến hiệu quả giảm, học liệu từ công cụ hỗ trợ trở thành "nhiễu thông tin".
Thứ ba, chất lượng tài liệu không đồng đều. Nhiều tài liệu miễn phí chưa được kiểm chứng, có thể sai lệch; trong khi tài liệu có phí không phải lúc nào cũng tương xứng. Thị trường thiếu chuẩn mực khiến "vàng thau lẫn lộn".
Thứ tư, nguy cơ lệch hướng học tập ngày càng rõ. Khi học liệu ôn thi phát triển mạnh, việc học dễ bị thu hẹp thành luyện dạng, học mẹo, thay vì hiểu bản chất. Điều này đi ngược xu hướng đánh giá năng lực.
Thứ năm, yếu tố thương mại hóa tạo áp lực mới. Quảng cáo bị thổi phồng, nhiều gia đình bỏ ra chi phí lớn với kỳ vọng "mua" lợi thế, từ đó hình thành một dạng bất bình đẳng mới.
Trong "ma trận" học liệu, HS không thể tiếp tục học theo kiểu bị dẫn dắt mà cần chuyển sang học có chiến lược.
Cần nhớ không phải càng nhiều tài liệu càng tốt; một nguồn phù hợp, được học sâu, làm đi làm lại và phân tích lỗi sai kỹ lưỡng thường hiệu quả hơn việc "lướt" qua nhiều nguồn. HS cần biết chọn lọc để đánh giá độ tin cậy, so sánh và tự kiểm chứng tài liệu - đây là năng lực thiết yếu trong thời đại số. Ngoài ra, phải giữ mục tiêu học để hiểu; khi nền tảng vững, kết quả thi sẽ là hệ quả tự nhiên.
Trong bối cảnh học liệu tràn ngập, giáo viên cần giữ vững vai trò định hướng. Không chỉ dạy kiến thức, thầy cô cần giúp HS xác định học gì, học từ đâu và học như thế nào; đồng thời giới thiệu nguồn tin cậy, cảnh báo "bẫy" học liệu.
Nhà trường nên xây dựng "ngân hàng học liệu" riêng, được kiểm duyệt để làm chuẩn tham chiếu. Cùng với đó là tổ chức ôn tập bài bản: thi thử, tư vấn học tập, hướng dẫn kỹ năng làm bài. Khi nhà trường làm tốt, sự phụ thuộc vào thị trường bên ngoài sẽ giảm.
Ở cấp quản lý, cần một trục định hướng rõ ràng. Trước hết, Bộ GD-ĐT giao một đơn vị thuộc bộ chuyên trách xây dựng nền tảng học liệu quốc gia, cung cấp tài liệu chuẩn với chi phí thấp, đảm bảo công bằng tiếp cận.
Quan trọng hơn là đổi mới đề thi theo hướng đánh giá năng lực thực chất, hạn chế học tủ, học mẹo, học máy móc, không hiểu bản chất. Đồng thời, cần cơ chế kiểm soát chất lượng học liệu, đặc biệt với sản phẩm có phí, nhằm minh bạch thông tin, bảo vệ người học và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh.
Hiện tượng "bùng nổ học liệu ôn thi" không chỉ có ở VN. Tại Mỹ, các kỳ thi như SAT, ACT đã tạo ra cả một ngành luyện thi; ở Hàn Quốc với CSAT hay Trung Quốc với Gaokao cũng tương tự. Điểm chung là ở đâu thi cử cạnh tranh cao, ở đó học liệu phát triển mạnh.
Tuy nhiên, điều đáng tham khảo là cách ứng xử. Các quốc gia nói trên không hạn chế học liệu mà tập trung định hướng. Tại Mỹ, College Board cung cấp tài liệu chính thức miễn phí, kết hợp với Khan Academy tạo một "chuẩn tham chiếu" rõ ràng. Nhờ đó, HS có điểm tựa đáng tin cậy, không bị lệ thuộc hoàn toàn vào nguồn bên ngoài; đồng thời, đề thi được thiết kế theo hướng khó "luyện tủ", buộc HS phải hiểu và vận dụng. Khi cách thi thay đổi, thị trường học liệu cũng phải điều chỉnh theo.
Ở Hàn Quốc và Trung Quốc, nhà nước còn can thiệp để kiểm soát thương mại hóa, giảm áp lực và bất bình đẳng. Dù còn tranh luận, điều này cho thấy: không thể buông lỏng hoàn toàn, mà cần sự dẫn dắt để học liệu phục vụ đúng mục tiêu giáo dục.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy không thể ngăn chặn sự bùng nổ học liệu, nhưng hoàn toàn có thể biến nó thành một hệ sinh thái lành mạnh. Vấn đề không phải là có bao nhiêu tài liệu, mà là có một "trục định hướng" đủ mạnh hay không.
Khi cơ quan quản lý giáo dục dẫn dắt, nhà trường tổ chức, giáo viên định hướng và HS chủ động, thì sự bùng nổ học liệu sẽ không còn là áp lực mà trở thành nguồn lực quý giá cho một nền giáo dục hiện đại.
Trước mắt, một số tỉnh, thành phố lớn có thể xây dựng hệ sinh thái ôn thi cho riêng địa phương mình, từ đó, sẽ phổ biến kinh nghiệm cho nhiều địa phương khác.
Tin Gốc: Thanh Niên

