Chồng hất chảo đồ ăn chỉ vì tôi lỡ than mệt

Loạt quốc gia vùng Vịnh hôm 8/4 trải qua đêm bình yên đầu tiên kể từ khi chiến sự Trung Đông bùng phát ngày 28/2. Các nước trong khu vực như Bahrain, Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Arab Saudi, Qatar, Kuwait hay Oman đều không ghi nhận bất cứ cuộc tấn công nào bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) từ Iran, sau khi lệnh ngừng bắn hai tuần giữa Mỹ và Iran được công bố.

Tuy nhiên, nỗi thấp thỏm chưa phải đã đi qua. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran tuyên bố lệnh ngừng bắn không đồng nghĩa với việc chiến sự đã chấm dứt. "Chúng tôi vẫn luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu. Chỉ cần đối phương mắc sai lầm dù là nhỏ nhất, họ sẽ phải đối mặt với toàn bộ sức mạnh đáp trả của chúng tôi", hội đồng cho biết.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth trong khi đó nói rằng lực lượng quân sự đã được triển khai đến Trung Đông sẽ "giữ nguyên vị trí, luôn sẵn sàng, cảnh giác và chuẩn bị tái khởi động chiến dịch bất cứ lúc nào", cho thấy nguy cơ với khu vực chưa qua đi.

Điểm mấu chốt trong thỏa thuận ngừng bắn là việc khai thông eo biển Hormuz chưa rõ ràng. Trong khi ông Trump tuyên bố Iran đã đồng ý "mở cửa hoàn toàn, lập tức và an toàn Hormuz", Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi lại nói việc đi qua eo biển sẽ do lực lượng vũ trang nước này điều phối. Tehran đã thu phí tàu bè băng qua eo biển kể từ khi cuộc chiến nổ ra, hành động mà họ đang tìm cách duy trì lâu dài để lấy kinh phí tái thiết sau xung đột.

Iran đã nhất trí mở lại eo biển, nhưng hoạt động vận chuyển dầu qua tuyến hàng hải quan trọng này vẫn gần như bị đình trệ do thiếu sự hướng dẫn rõ ràng từ Tehran, theo CNN. Chỉ có 10 tàu đi qua eo biển Hormuz kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, theo thống kê của AFP.

Các bên trung gian và môi giới hàng hải nói rằng Iran yêu cầu tàu hàng phải thỏa thuận trước về phí quá cảnh, sau đó thanh toán bằng tiền điện tử hoặc đồng nhân dân tệ. Mức phí phụ thuộc vào kích thước tàu, bao gồm phí quá cảnh cơ bản, hộ tống an ninh và xử lý hành chính.

Theo Mohammed Baharoon, tổng giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Chính sách Công B'huth Dubai, tổ chức tư vấn tại UAE, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã chịu tổn thất nặng nề sau hơn 5 tuần xung đột, nhưng lực lượng này đang nắm trong tay "lá bài tẩy" là quyền kiểm soát eo biển Hormuz, vốn được quy định trong thỏa thuận ngừng bắn.

Tổng thống Trump ngày 9/4 cảnh báo Iran không thu phí tàu di chuyển qua eo biển Hormuz, chỉ trích Tehran đang điều hành "rất tệ". Tuy nhiên, Baharoon cho rằng lời đe dọa như vậy sẽ không thể khiến IRGC chùn bước.

Dữ liệu theo dõi tàu thuyền ngày 8/4 cho thấy chỉ có một lượng rất ít tàu di chuyển qua hành lang mà Iran thiết lập hồi tháng trước trong vùng lãnh hải của mình và không có dấu hiệu khôi phục lưu thông bình thường qua tuyến hàng hải thông thường vốn đi qua vùng biển Oman.

"Kết quả thực sự cho vấn đề này sẽ ngã ngũ sau cuộc đàm phán tại Islamabad. Nếu Iran rời bàn đàm phán mà vẫn giữ được bất kỳ hình thức kiểm soát nào đối với eo biển Hormuz, đó là một chiến thắng tuyệt đối cho họ", Nadim Koteich, nhà phân tích kiêm cố vấn chính trị UAE, cho hay.

"Nếu thế giới thành công trong việc tước bỏ khả năng vũ khí hóa eo biển Hormuz của Iran, giống như cách họ từng bị tước bỏ khả năng vũ khí hóa uranium, thì cuộc chiến này, dù cái giá phải trả lớn đến mức nào, vẫn là một thất bại chiến lược đối với Cộng hòa Hồi giáo", Koteich nói thêm.

Theo Bader al-Saif, giáo sư lịch sử tại Đại học Kuwait, việc biến eo biển Hormuz thành vấn đề then chốt của cuộc chiến đã là một thành công lớn đối với Iran.

"Mọi chuyện bắt đầu từ vấn đề hạt nhân, nhưng Iran đã biến nó thành chuyện ở eo biển Hormuz", ông nói. "Vì vậy, thay vì tập trung vào vấn đề cốt lõi, một vấn đề phụ giờ đây lại trở thành trọng tâm. Tuy nhiên, những vấn đề cốt lõi đó vẫn hiện hữu và cần phải được giải quyết dứt điểm".

Chuyên gia Baharoon cho rằng Iran là bên duy nhất hài lòng với kết quả này, trong khi các đồng minh của Mỹ ở vùng Vịnh vẫn sẽ phải hứng chịu hậu quả nặng nề về kinh tế nếu Tehran tiếp tục hạn chế dòng chảy dầu khí qua eo biển Hormuz.

"Giờ đây, họ đã tái lập vị thế giống như một cảnh sát vùng Vịnh", Baharoon nhận định. "Chúng ta thức dậy với một thỏa thuận không giảm bớt rủi ro, mà trái lại, còn khiến ta đối mặt nguy cơ lớn hơn".

Tương lai khu vực

Ngoài ra, lệnh ngừng bắn hai tuần không đồng nghĩa với việc chấm dứt hoàn toàn tiếng súng. Phái đoàn Mỹ và Iran nhiều khả năng sẽ gặp trực tiếp ở Islamabad, Pakistan, vào cuối tuần này để thảo luận về thỏa thuận ngừng bắn lâu dài, nhưng chưa có gì đảm bảo nỗ lực này sẽ thành công.

"Điều quan trọng là cần nhìn nhận vấn đề một cách khách quan. Đây chỉ là lệnh ngừng bắn tạm thời trong hai tuần, không phải một thỏa thuận", Hamad Althunayyan, chuyên gia phân tích chính trị kiêm giáo sư tại Đại học Kuwait, cho hay. "Thời hạn này có thể được gia hạn nhưng xung đột cũng có thể tái diễn nếu vòng đàm phán đầu tiên không thành công".

Việc ông Trump chuyển từ lời đe dọa "hủy diệt cả một nền văn minh" vào 7/4 đến chấp nhận ngừng bắn với Iran một ngày sau khiến nhiều quốc gia vùng Vịnh hoài nghi về việc liệu Washington sẽ quyết tâm đến mức nào để vừa hoàn thành các mục tiêu đề ra, vừa bảo vệ các đồng minh khu vực, Mahdi Ghuloom, nhà nghiên cứu người Bahrain tại tổ chức tư vấn ORF Trung Đông, nhận định.

"Tổng thống Trump đã quyết định thỏa hiệp và với hành động đó, ông ấy rõ ràng đang gạt các đồng minh của mình tại vùng Vịnh sang một bên", Ghuloom nói.

Theo Wall Street Journal, chắc chắn không quốc gia vùng Vịnh nào ủng hộ việc Trump đe dọa phá hủy hạ tầng năng lượng và oanh tạc khiến Iran "trở lại thời kỳ đồ đá", bởi họ mới là bên có thể phải hứng chịu hậu quả từ đòn trả đũa của Tehran. Hôm 8/4, cảm giác nhẹ nhõm có thể thấy rõ tại Dubai, Doha và Kuwait khi họ tránh được nguy cơ các nhà máy điện và cơ sở khử mặn của mình bị Iran tấn công.

"Mỹ và Israel phát động chiến dịch tấn công mà không tính đến lợi ích của các nước vùng Vịnh, biến chúng tôi thành những bên chịu tổn thương gián tiếp", al-Saif cho biết thêm. "Nỗi lo sợ hiện nay là tình trạng này sẽ kéo dài sang cả thời bình và đây là điều chúng tôi không thể chấp nhận và sẽ đấu tranh để ngăn chặn".

Giới lãnh đạo vùng Vịnh đến nay chưa công khai chỉ trích quyết định ngừng bắn của Tổng thống Trump. Arab Saudi đã ra tuyên bố nói rằng quyền tự do hàng hải tại eo biển Hormuz phải được đảm bảo mà không kèm theo bất kỳ hạn chế nào.

Anwar Gargash, cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE, đã ca ngợi lệnh ngừng bắn là một chiến thắng đối với nước này, nơi phải hứng chịu phần lớn các cuộc tấn công từ Iran trong 5 tuần qua.

"UAE đã giành thắng lợi trong một cuộc chiến mà chúng tôi đã tìm mọi cách né tránh. Chúng tôi đã vượt qua nhờ nỗ lực phòng thủ kiên định, giúp bảo vệ chủ quyền, phẩm giá và những thành tựu của đất nước", ông tuyên bố.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông đã phối hợp với Tổng thống Trump, người mà theo ông đã khẳng định rằng sẽ đảm bảo Iran không còn là mối đe dọa về hạt nhân, tên lửa hay khủng bố đối với Mỹ, Israel, vùng Vịnh cũng như toàn bộ thế giới. Trong khi đó, lãnh đạo phe đối lập Israel Yair Lapid lại tỏ ra ít lạc quan hơn.

"Chưa bao giờ có một thảm họa chính trị nào lớn như vậy trong lịch sử của chúng ta", ông nói. "Israel thậm chí còn không có ghế trong bàn đàm phán khi các quyết định liên quan đến lợi ích an ninh quốc gia cốt lõi được đưa ra thảo luận".

Theo Ali Shihabi, chuyên gia phân tích tại Arab Saudi, cuộc xung đột đã khiến Iran "suy yếu trầm trọng và họ sẽ cần rất nhiều nỗ lực cũng như thời gian để tái thiết đất nước".

Song 5 tuần qua, Tehran cũng đã cho thấy năng lực của họ trong việc tung ra các đòn trả đũa nhắm vào loạt mục tiêu khắp vùng Vịnh, gây tổn thất cho nền kinh tế khu vực, Nikolay Kozhanov, chuyên gia về Iran tại Đại học Qatar, nhận định.

"Các quốc gia còn lại ở vùng Vịnh hiện rơi vào thế không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải tìm cách thỏa thuận với Iran", Kozhanov nói.

Vũ Hoàng (Theo WSJ, AFP, Reuters)

Tin Gốc: https://vnexpress.net/noi-lo-au-cua-vung-vinh-sau-thoa-thuan-ngung-ban-my-iran-5060451.html

Đoạn bờ kè dài khoảng 500 m trên sông Vàm Thuật, với nhiều bãi cát rộng, thu hút cả nghìn người đến vui chơi, thư giãn mỗi ngày. Tuy nhiên, sau khi dòng người rời đi, để lại lượng lớn rác thải như túi nilon, ly nhựa, hộp xốp, vỏ đồ ăn... trên cát và dọc bờ kè, nhiều chỗ chất thành đống, bốc mùi. Một số nhóm còn tổ chức đốt lửa trại qua đêm, bỏ lại đồ thừa ngay trên bãi cát.

"Chiều nào cũng đông kín người, họ ăn uống rồi vứt rác tràn lan, sáng hôm sau nhìn rất nhếch nhác", ông Minh, người dân sống gần khu vực, nói.

Bãi cát ven sông nhiều ngày qua được ví như "bãi biển mini" giữa lòng thành phố, thu hút nhiều người đến trải nghiệm sau khi xem các video trên mạng xã hội. Tuy nhiên, không ít người đến đây tỏ ra thất vọng khi chứng kiến cảnh rác thải xuất hiện khắp nơi.

"Không gian rộng, gió mát nhưng rác ngổn ngang, không tìm được chỗ ngồi nên tôi đành ra về", Lê Vy, phường Tân Bình cho biết.

Ông Dương Văn Kim, Phó chủ tịch UBND phường An Nhơn, cho biết tình trạng người dân tụ tập tại khu vực kênh Tham Lương, xả rác diễn ra nhiều ngày, nhất là buổi chiều. "Chúng tôi chủ yếu tuyên truyền, nhắc nhở để người dân giữ gìn vệ sinh, chưa triển khai xử phạt hành chính", ông nói và cho hay hiện lực lượng cán bộ còn mỏng, 1-2 người đảm trách, trong khi địa bàn rộng, nhiều vấn đề nên việc túc trực thường xuyên tại hiện trường để xử lý gặp khó khăn.

Để hạn chế phát sinh rác, công an phường đã kiểm tra, nhắc nhở và xử lý các trường hợp bán hàng rong bằng xe đẩy, xe máy tại khu vực.

"Hoạt động buôn bán tự phát không chỉ gây mất trật tự mà còn làm gia tăng rác thải", ông Kim nói.

Khu bờ kè dọc sông Vàm Thuật hiện mới ở giai đoạn thông xe kỹ thuật, chưa nghiệm thu và chưa đủ điều kiện đưa vào khai thác. Trước đó, UBND phường đã lắp đặt biển cảnh báo nguy hiểm, dựng hàng rào cao khoảng 1,3 m, cách mép kênh khoảng 5 m và kéo dài dọc tuyến. Các biển cảnh báo được bố trí tại nhiều vị trí để người dân dễ nhận biết.

Tuy nhiên, theo ghi nhận, nhiều người vẫn phớt lờ cảnh báo, tự ý vượt rào vào bên trong để vui chơi. Người dân ngồi hóng mát, trẻ em nô đùa trên bãi cát dù xung quanh ngổn ngang rác thải. Ngoài ra, xe máy đậu kín lòng đường, gây cản trở giao thông và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.

Theo quy định, công trình đang thi công phải được lắp đặt rào chắn và biển cảnh báo nhằm đảm bảo an toàn. UBND phường đã đề nghị chủ đầu tư - Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị TP HCM sớm hoàn thiện các hạng mục này. Đại diện chủ đầu tư cho biết đang phối hợp với nhà thầu đẩy nhanh tiến độ lắp đặt lan can, rào chắn và dự kiến hoàn thành trước ngày 15/5.

Đoạn bờ kè nằm trong dự án cải tạo kênh Tham Lương với tổng vốn đầu tư hơn 9.000 tỷ đồng, hiện đạt gần 70% khối lượng. Công trình gồm nhiều hạng mục như xây dựng bờ kè bê tông, tuyến đường dọc hai bên kênh, nạo vét toàn tuyến và xây mới, sửa chữa các cống ngang, góp phần cải thiện thoát nước và chỉnh trang đô thị.

Tuấn Anh - Lê Tuyết

Tin Gốc: https://vnexpress.net/bien-go-vap-nhech-nhac-vi-khach-xa-rac-5059590.html

Theo số liệu của Cục Hải quan, kim ngạch xuất khẩu thanh long tháng 2 đạt hơn 60 triệu USD, tăng 63% so với cùng kỳ. Lũy kế hai tháng đầu năm, xuất khẩu đạt khoảng 108,5 triệu USD, tăng 14%, cho thấy tín hiệu cải thiện sau chuỗi năm suy giảm.

Động lực tăng trưởng nổi bật đến từ Thái Lan. Hai tháng đầu năm, xuất khẩu sang thị trường này đạt hơn 9,2 triệu USD, tăng hơn 2,7 lần so với cùng kỳ, đưa thị trường này vào nhóm tiêu thụ lớn. Tại Trung Đông, nhu cầu cũng gia tăng rõ rệt, riêng UAE tăng hơn 57%, góp phần mở rộng đầu ra.

Theo các doanh nghiệp, đà tăng này đến từ yếu tố mùa vụ khi những tháng đầu năm trùng dịp Tết Nguyên Đán - thời điểm nhu cầu tiêu thụ trái cây tại nhiều thị trường tăng mạnh. Trong khi đó, đây lại là giai đoạn nghịch vụ ở nhiều quốc gia, sản lượng thấp, thậm chí không thể trồng, khiến nguồn cung toàn cầu hạn chế.

Để đáp ứng nhu cầu, nông dân trong nước phải áp dụng kỹ thuật chong đèn vào ban đêm để kích thích cây ra hoa nghịch vụ, đảm bảo nguồn cung vào tháng 1 và 2. Ngược lại, thanh long chính vụ thường kéo dài từ tháng 5 đến tháng 9, khi cây ra hoa tự nhiên nhờ thời gian chiếu sáng dài trong ngày.

Ở thị trường nội địa, giá thanh long cũng tăng theo nhu cầu. Theo các nhà vườn, dịp cận Tết, nhu cầu biếu tặng, trưng mâm ngũ quả, chế biến nước ép và trái cây sấy đều tăng cao, kéo giá đi lên. Hai tháng gần đây, thanh long ruột trắng dao động khoảng 10.000-15.000 đồng một kg, trong khi loại ruột đỏ ở mức 15.000-25.000 đồng một kg.

Nguồn cung cũng không còn dồi dào như trước khi diện tích trồng tại nhiều địa phương bị thu hẹp sau thời gian dài giá thấp. Bên cạnh đó, theo Hiệp hội thanh long Bình Thuận, mưa lũ diện rộng vào cuối năm ngoái khiến một diện tích lớn bị nấm bệnh, làm giảm sản lượng.

Dù vậy, giá thanh long tăng trong dịp đầu năm đã giúp nhà vườn cải thiện thu nhập sau giai đoạn khó khăn. Cùng với sự phục hồi của xuất khẩu, đặc biệt từ các thị trường như Thái Lan và Trung Đông, mặt hàng này đang dần lấy lại đà tăng trưởng.

Tuy nhiên, Trung Quốc vẫn giữ vai trò chi phối. Hai tháng đầu năm, xuất khẩu sang thị trường này đạt khoảng 66,5 triệu USD, tăng gần 5%, cho thấy tín hiệu ổn định trở lại sau giai đoạn giảm sâu. Trong khi đó, thị trường Mỹ tiếp tục suy giảm, phản ánh những rào cản về tiêu chuẩn và chi phí vẫn còn hiện hữu.

Diễn biến trên cho thấy xuất khẩu thanh long đang tận dụng tốt lợi thế mùa vụ để phục hồi, song để duy trì tăng trưởng bền vững, theo hiệp hội, ngành hàng này vẫn cần tiếp tục đa dạng hóa thị trường và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Thi Hà

Tin Gốc: https://vnexpress.net/xuat-khau-thanh-long-sang-thai-lan-trung-dong-tang-manh-5061211.html