Đột quỵ có thể xảy ra đột ngột, không báo trước nhưng hậu quả lại tiến triển rất nhanh. Nếu người bệnh không được cấp cứu kịp thời sẽ làm tăng nguy cơ tử vong và tàn tật lâu dài.
Nhiều người thường chủ quan trước những dấu hiệu ban đầu như nói ngọng, yếu tay chân hay chóng mặt. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, đột quỵ không chỉ là một bệnh lý thông thường mà là một “cơn tấn công não”, cần được cấp cứu ngay lập tức tương tự nhồi máu cơ tim.
Mỗi phút trôi qua, hàng triệu tế bào não chết đi
Não là cơ quan phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn cung cấp máu và oxy. Khi dòng máu bị tắc nghẽn bởi cục máu đông hoặc mạch máu bị vỡ, các tế bào não bắt đầu tổn thương gần như ngay lập tức.
Trong đột quỵ thiếu máu não (dạng phổ biến nhất), mỗi phút không được can thiệp có thể khiến khoảng 2 triệu tế bào thần kinh chết đi, cùng hàng tỷ kết nối thần kinh bị phá hủy. Tổn thương này không diễn ra trong vài giờ mà xảy ra liên tục từng phút. Hậu quả phụ thuộc vào vùng não bị ảnh hưởng. Người bệnh có thể mất khả năng nói, suy giảm trí nhớ, liệt một bên cơ thể hoặc rối loạn nhận thức.
“Cửa sổ vàng” điều trị rất ngắn
Đột quỵ có thời gian can thiệp hiệu quả rất hạn chế, thường được gọi là “cửa sổ vàng”. Việc điều trị cần bắt đầu càng sớm càng tốt, lý tưởng là trong vài giờ đầu kể từ khi xuất hiện triệu chứng. Các phương pháp hiện đại như dùng thuốc tiêu sợi huyết hoặc can thiệp lấy huyết khối có thể giúp khôi phục dòng máu lên não. Tuy nhiên, hiệu quả của các phương pháp này giảm nhanh theo thời gian.
Với đột quỵ xuất huyết – khi mạch máu não bị vỡ – tình trạng còn nguy hiểm hơn. Người bệnh có thể cần phẫu thuật khẩn cấp để cầm máu và giảm áp lực lên não.
Tổn thương não không thể phục hồi hoàn toàn
Khác với nhiều cơ quan khác trong cơ thể, tế bào não khi đã chết gần như không thể tái tạo. Vì vậy, mỗi phút chậm trễ đồng nghĩa với mất đi vĩnh viễn một phần chức năng của não.
Trong cấp cứu đột quỵ, thời gian càng kéo dài, tổn thương não càng nghiêm trọng. Người bệnh được đưa đến bệnh viện sớm có cơ hội hồi phục tốt hơn, trong khi người đến muộn dễ đối mặt với di chứng nặng nề như mất khả năng vận động, nói chuyện, thậm chí tử vong.
Phát hiện sớm các dấu hiệu đột quỵ đóng vai trò quyết định. Các triệu chứng thường xuất hiện đột ngột, bao gồm mất thăng bằng, chóng mặt; nhìn mờ hoặc mất thị lực; méo miệng, lệch mặt; yếu hoặc tê một bên tay chân; nói khó hoặc nói ngọng.
Quy tắc BEFAST giúp nhận biết nhanh đột quỵ qua các dấu hiệu: mất thăng bằng (Balance), rối loạn thị lực (Eyes), méo miệng (Face), yếu tay chân (Arms), nói khó (Speech). Chữ “T” (thời gian) nhấn mạnh việc gọi cấp cứu ngay lập tức khi xuất hiện dấu hiệu, bởi mỗi phút trôi qua đều làm tăng nguy cơ tổn thương não.
Bảo Bảo (Theo Times of India)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/vi-sao-dot-quy-can-cap-cuu-khan-5060951.html
Chủ quán lẩu tự chê đồ ăn dở để 'đuổi' khách
"Ăn lẩu của tôi có thể tiêu chảy đấy", ông Mo nói với khách. Khách hàng đáp: "Đau bụng là việc của tôi".
Trong video ông Mo nói các món ăn của quán sử dụng gà giết mổ tại chỗ, rượu thảo dược tự nấu và món lẩu gà thuốc được cho là có tác dụng "trừ hàn khí". Một tấm biển trên tường nhà hàng thông báo: "Sau khi ăn món lẩu ở đây, một số khách có thể cần đi vệ sinh. Điều này là bình thường".
Đoạn đối thoại xuất hiện trong video của blogger ẩm thực Lưu Vũ Tân đăng đầu tháng 4, biến quán lẩu gà tại thị trấn Trần Thôn, quận Thuận Đức, TP Phật Sơn thành hiện tượng mạng. Trong video, chủ quán nói thêm: "Đừng làm tôi nổi tiếng, tôi không kham nổi việc kinh doanh đâu".
Trong ba ngày nghỉ lễ Thanh minh vừa qua, dòng người đổ về gây ùn tắc các tuyến đường lân cận. Quán đón 2.000-3.000 khách mỗi ngày, gấp hàng chục lần bình thường. Nhiều người chấp nhận ngủ trong ôtô, xếp hàng từ 6h sáng.
Trước đây, quán ông Mo chỉ phục vụ khoảng 10 bàn mỗi ngày. Ngoài bán hàng, ông vẫn có thời gian hát karaoke, đi dạo buổi sáng. Hiện tại, lượng khách đông khiến ông làm việc liên tục, đau lưng và thiếu ngủ. "Mọi năm tôi đi tảo mộ dịp Thanh minh, nay chỉ quanh quẩn làm gà vì không hết việc", ông Mo nói.
Anh Chen Zuyao, 42 tuổi, ở Quảng Châu đến từ 7h sáng và đợi thêm 4 tiếng để gọi món. Anh nói muốn tự kiểm chứng sau khi xem video. Chị Xiao Chang, 37 tuổi, ở Đông Quan xếp hàng ba tiếng, cho rằng việc chờ đợi khiến món ăn đáng giá hơn.
Mỗi con gà tại đây có giá 258 tệ (khoảng 995.000 đồng), phần súp dược liệu giá 38 tệ. Do nhu cầu lớn, quán dán thông báo nhập thêm gà từ bên ngoài thay vì dùng gà nhà tự nuôi.
Thuận Đức được UNESCO vinh danh là "Thành phố ẩm thực sáng tạo" vào năm 2014. Đây được xem là một trong những cái nôi của ẩm thực Quảng Đông. Văn hóa ẩm thực của địa phương chú trọng sử dụng các nguyên liệu bản địa, đặc biệt là cá, gia cầm, gạo và sữa. Các đầu bếp Thuận Đức thường đề cao phương pháp chế biến tối giản nhằm giữ lại tối đa hương vị, độ tươi ngon và thanh đạm của thực phẩm. Sự khắt khe trong việc tuyển chọn nguyên liệu chất lượng cao, chẳng hạn như ưu tiên sử dụng gà tươi thay vì thực phẩm đông lạnh, là yếu tố cốt lõi tạo nên nét đặc trưng và sức hút của ẩm thực vùng đất này.
Lượng khách tăng vọt buộc chính quyền địa phương can thiệp. Theo thông báo của chính quyền thị trấn Trần Thôn ngày 4/4, quán lẩu chỉ đón 200 khách mỗi ngày bằng hình thức bốc số trực tiếp (100 số buổi trưa và 100 số buổi tối). Cơ quan chức năng huy động nhân viên an ninh, tăng cường nhà vệ sinh, lập bãi đỗ xe tạm thời rộng 2.000 m2 và cung cấp "bản đồ ẩm thực" để phân luồng khách sang các nhà hàng lân cận.
Bất chấp quy định hạn chế, ngày 5/4, khu vực trong và ngoài quán vẫn tập trung đông người. Tối cùng ngày, ông Mo phát trực tiếp trên mạng xã hội, khuyên khách không nên tới quán. Ông cho biết sẽ mở thêm chi nhánh tại thành phố Vân Phù để giảm áp lực cho cơ sở hiện tại.
Minh Phương (Theo SixthTone, Sina)
Tin Gốc: https://vnexpress.net/chu-quan-lau-tu-che-do-an-do-de-duoi-khach-5060467.html
Pháp hội cầu an tổ chức ba ngày tại Mandala Tây Thiên
Theo Drukpa Việt Nam, pháp hội cuối tháng này có nhiều hoạt động như khai mở tranh Phật Quan Âm nghìn tay nghìn mắt; triển lãm thiền thư chân ngôn dài 150 m; đêm hoa đăng cầu nguyện hòa bình thế giới... Các hoạt động do Pháp vương Gyalwang Drukpa - người gần 20 năm gắn bó với Việt Nam trực tiếp cử hành.
Mở màn ngày 25/4 là hoạt động khai mở tranh cuộn Phật (thongdrol), đại lễ trong văn hóa Phật giáo vùng Ấn Độ và Hymalaya thường cử hành tại cung điện hoàng gia hoặc chùa tháp lớn.
Phật giáo Kim cương thừa quan niệm khai mở Thongdrol để người dân chiêm ngưỡng và cùng thực hiện nghi lễ tâm linh sẽ đem lại năng lượng an lành. Bức thongdrol kích thước 11,8 x 16 m, nặng hơn 100 kg là tranh thêu trên gấm lớn nhất Việt Nam do 40 nghệ nhân cao cấp của hoàng gia Bhutan thêu trong nửa năm.
Ngày 27/4, tăng đoàn sẽ chủ trì khóa lễ quán đỉnh Đức Phật Dược Sư cầu phúc lành thân tâm an lạc. Trong Kim cương thừa, Phật Dược Sư với hình tướng tay cầm bình thuốc quý đại diện cho năng lực chữa lành thân bệnh, sợ hãi và mất phương hướng. Tượng Phật thường đặt ở hướng đông - phương mặt trời mọc, khởi đầu cho ngày mới với quan niệm "có sức khỏe là có tất cả".
Pháp hội được tổ chức tại bảo tháp Mandala Tây Thiên - công trình kiến trúc Kim cương thừa lớn nhất cả nước, mang đậm dấu ấn Phật giáo vùng Himalaya. Quần thể được sắp xếp theo trục trung tâm - ngoại vi gồm bảo tháp chính và các tháp phụ, tăng đường, hồ nước, cảnh quan. Mỗi công trình mang tính biểu tượng riêng, tổng thể kết nối thành một mandala khổng lồ tái hiện trực quan học thuyết "Ngũ đại, Ngũ trí" của Phật giáo Kim cương thừa.
Truyền thừa Drukpa là một nhánh quan trọng của Phật giáo Kim cương thừa. Di sản gần 1.000 năm dần đưa dòng truyền thừa trở thành tôn giáo giữ vai trò trung tâm tạo nên bản sắc văn hóa cho Bhutan. Đất nước Nam Á nổi tiếng với chỉ số tổng hạnh phúc quốc gia (GNH), kết hợp tư tưởng Phật giáo và chính sách công, nhấn mạnh cân bằng vật chất, tinh thần, môi trường và văn hóa. Truyền thừa Drukpa cung cấp nền tảng tư tưởng cho mô hình này, giúp người dân chấp nhận định hướng phát triển dựa trên hạnh phúc và an lạc, không chỉ trên GDP.
Thế kỷ 21, Truyền thừa Drukpa dần mở rộng ảnh hưởng ra ngoài vùng Ấn Độ Himalaya, hiện diện ở nhiều quốc gia gồm cả các nước phương Tây. Pháp vương Gyalwang Drukpa đời thứ 12 - lãnh đạo tinh thần của truyền thừa không chỉ là người có ảnh hưởng về tôn giáo mà còn tham gia đối thoại văn hóa xã hội, với những công hạnh được quốc tế ghi nhận.
Phong Linh
Tin Gốc: https://vnexpress.net/phap-hoi-cau-an-to-chuc-ba-ngay-tai-mandala-tay-thien-5061035.html
