Sáng 6/4, phát biểu chỉ đạo tại phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa 16, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh đây là kỳ họp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở đầu nhiệm kỳ mới của cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, đồng thời kiện toàn tổ chức bộ máy Nhà nước theo Hiến pháp và thể chế hóa Nghị quyết Đại hội 14, tạo nền tảng pháp lý và động lực chính sách cho giai đoạn phát triển mới.
Tổng Bí thư Tô Lâm ghi nhận nhiệm kỳ vừa qua, Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp đã đổi mới tổ chức, nâng cao chất lượng lập pháp, giám sát, quyết định nhiều vấn đề hệ trọng, góp phần tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, phục hồi và phát triển kinh tế – xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh, nâng cao vị thế quốc tế của đất nước.
Trong bối cảnh thế giới biến đổi nhanh, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, các chuỗi cung ứng, dòng vốn và công nghệ toàn cầu tái cấu trúc, cùng sự phát triển đột phá của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và công nghệ số, Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ quốc gia nào chủ động chiến lược, cải cách thể chế kịp thời, giải phóng được sức sáng tạo, huy động được nguồn lực toàn dân sẽ nắm bắt cơ hội và phát triển.
Ông cho rằng Việt Nam sau 40 năm đổi mới đã đạt được những thành tựu to lớn, song yêu cầu giai đoạn phát triển mới đặt ra đòi hỏi cao hơn, nhanh hơn và quyết liệt hơn về thể chế, mô hình tăng trưởng, chất lượng quản trị quốc gia, năng lực phản ứng chính sách, kỷ luật thực thi và nâng cao mức sống của nhân dân. Vì vậy, Quốc hội phải đổi mới mạnh mẽ hơn, thực chất hơn, hiệu quả hơn để thực hiện đầy đủ, xứng đáng trọng trách hiến định.
Người đứng đầu Đảng khẳng định Quốc hội là nơi kết tinh ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân; quyết định những vấn đề lớn của đất nước; chuyển hóa chủ trương của Đảng thành pháp luật, chính sách và sức mạnh tổ chức thực tiễn. Do đó mỗi đại biểu Quốc hội phải ý thức rõ trách nhiệm không chỉ với cử tri mà còn với vận mệnh quốc gia và tương lai các thế hệ.
Từ đó, ông đề nghị Quốc hội khóa 16 tập trung thực hiện 4 nhiệm vụ lớn. Trước hết là đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, xây dựng hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, ổn định, khả thi và kiến tạo phát triển. Pháp luật không chỉ để quản lý cái đã có mà còn phải mở đường cho cái mới; không chỉ điều chỉnh thực tiễn mà còn kiến tạo tương lai; không chỉ mở đường mà còn phải sửa đường. Quá trình xây dựng pháp luật phải khoa học, dân chủ, minh bạch, xuất phát từ lợi ích quốc gia – dân tộc và lợi ích chính đáng của nhân dân; kiên quyết phòng, chống lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ.
Tổng Bí thư chỉ ra hệ thống pháp luật vẫn còn tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn, thiếu liên thông; một số quy định chưa rõ, chưa ổn định, chưa theo kịp thực tiễn, làm tăng chi phí tuân thủ, làm chậm cơ hội phát triển và gây khó khăn cho người dân, doanh nghiệp. Quốc hội cần rà soát tổng thể hệ thống pháp luật, hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật quốc gia, khắc phục tình trạng chồng lấn, bảo đảm luật ban hành đi vào cuộc sống.
Tiếp đó, Quốc hội phải nâng tầm giám sát tối cao theo hướng thực chất, sắc bén, đi đến cùng trách nhiệm và kết quả. Giám sát không chỉ để phát hiện hạn chế mà phải trở thành công cụ nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia; không chỉ kiểm tra việc đã làm mà còn định hình việc cần làm, nhận diện sớm những bất cập và đi đến cùng việc giải quyết vấn đề. Hoạt động giám sát phải dựa trên dữ liệu, bằng chứng, chỉ số định lượng, gắn với trách nhiệm cụ thể, thời hạn cụ thể và kết quả cụ thể.
Về quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, Tổng Bí thư Tô Lâm yêu cầu nâng cao bản lĩnh và tầm nhìn, bảo đảm quyết định đúng, trúng, kịp thời, không để chậm trễ trở thành điểm nghẽn. Các vấn đề về kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, đầu tư công, các chương trình mục tiêu quốc gia và các dự án quan trọng quốc gia đều là những quyết sách lớn, gắn với lợi ích lâu dài của quốc gia, dân tộc, phải được xem xét toàn diện, khoa học, thận trọng. “Quốc hội quyết định cho hiện tại, nhưng phải chịu trách nhiệm trước tương lai”, ông nhấn mạnh.
Cuối cùng, Quốc hội cần tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, gần dân, sát thực tiễn và phản ứng chính sách nhanh hơn. Quốc hội cần nghiên cứu tăng hợp lý số kỳ họp, đa dạng hóa và linh hoạt hóa các hình thức hoạt động, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, đồng thời nâng cao chất lượng đại biểu, phát huy vai trò các Đoàn đại biểu Quốc hội và tăng cường gắn bó với nhân dân.
Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh nhiệm kỳ Quốc hội khóa 16 bắt đầu với trọng trách lớn, mỗi đại biểu cần không ngừng rèn luyện bản lĩnh chính trị, nâng cao trình độ, năng lực, gắn bó với nhân dân, phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của cử tri và đặt lợi ích quốc gia – dân tộc lên trên hết trong mọi quyết định.
Đại biểu cần tầm nhìn dài hạn và khả năng phân tích
Phát biểu khai mạc kỳ họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa 16 và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và đồng thuận cao của cử tri, nhân dân.
Ông cho biết các đại biểu Quốc hội khóa 15 đã để lại nhiều dấu ấn trong bối cảnh đất nước gặp khó khăn khi Quốc hội đổi mới tư duy lập pháp, khẳng định vai trò đi trước về thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, đồng thời nâng cao hiệu quả giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
Theo Chủ tịch Quốc hội, sau 40 năm đổi mới, Việt Nam đạt nhiều thành tựu với quy mô kinh tế khoảng 514 tỷ USD, tăng trưởng bình quân 5 năm gần đây đạt 6,2% mỗi năm, riêng năm 2025 đạt 8,02%, thu nhập bình quân đầu người khoảng 5.026 USD.
Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng hai con số, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu khóa 16 tiếp tục phát huy kết quả các nhiệm kỳ trước, đồng thời nâng cao tinh thần trách nhiệm, bản lĩnh chính trị, tư duy quản trị hiện đại và năng lực phản biện khách quan, trên tinh thần xây dựng.
Ông yêu cầu đại biểu có tầm nhìn dài hạn, khả năng phân tích và tiếp cận các vấn đề mới, đáp ứng sự phát triển nhanh của khoa học, công nghệ, bảo đảm pháp luật không chỉ tốt trên văn bản mà còn hiệu quả trong thực tiễn.
Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị đại biểu chủ động đề xuất các giải pháp đột phá, khả thi trước bối cảnh tình hình thế giới diễn biến nhanh, phức tạp, nhằm hoàn thành mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2026-2030 ngay từ năm đầu nhiệm kỳ.
“Đất nước ta đang đứng trước thời điểm có ý nghĩa bước ngoặt, trách nhiệm đặt lên vai Quốc hội và từng đại biểu là rất lớn nhưng cũng rất vẻ vang”, Chủ tịch Quốc hội nói, kỳ vọng đại biểu tiếp tục là những đại diện tiêu biểu về trí tuệ, bản lĩnh, đạo đức, tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân.
Theo chương trình, trong 2,5 ngày đầu kỳ họp, Quốc hội tiến hành bầu Chủ tịch Quốc hội, các Phó chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội; đồng thời kiện toàn Chủ tịch Hội đồng Dân tộc, Chủ nhiệm các Ủy ban, Tổng Kiểm toán nhà nước, Tổng Thư ký Quốc hội – Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội.
Quốc hội tiếp tục bầu Chủ tịch nước, Thủ tướng, các Phó chủ tịch nước, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Sau khi được bầu, Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao thực hiện tuyên thệ nhậm chức.
Cơ quan lập pháp cũng quyết định cơ cấu, số lượng thành viên Chính phủ; phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; phê chuẩn bổ nhiệm các Phó thủ tướng, Bộ trưởng và thành viên khác của Chính phủ.
Sau đó, Quốc hội xem xét, thông qua 8 luật và một nghị quyết; cho ý kiến về báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2025 và tình hình những tháng đầu năm 2026; thông qua Nghị quyết về Chương trình giám sát năm 2027. Đồng thời, Quốc hội xem xét, thông qua các nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm giai đoạn 2026-2030 và kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia.
Để duy trì sức khỏe dẻo dai, bên cạnh việc khám định kỳ, chế độ ăn uống hàng ngày cũng là yếu tố quan trọng. Chuyên gia dinh dưỡng Sun Yu-ying tại Đài Loan (Trung Quốc) cảnh báo một số thực phẩm tưởng chừng bình dân lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây hại nếu tiêu thụ quá mức trong thời gian dài. Trong bài chia sẻ trên trang cá nhân hôm 1/4, cô chỉ ra "3 nhóm thực phẩm" cần hạn chế tối đa nếu muốn ngăn ngừa ung thư hiệu quả.
Thịt chế biến sẵn
Các loại thịt chế biến sẵn như xúc xích, thịt xông khói và thịt muối thường được bổ sung nitrit nhằm kéo dài thời gian bảo quản. Tuy nhiên, khi chế biến ở nhiệt độ cao, hoạt chất trên có khả năng chuyển hóa thành các tác nhân gây hại cho sức khỏe. Bên cạnh đó, nhóm thực phẩm này thường chứa hàm lượng chất béo cao, việc tiêu thụ thường xuyên sẽ tạo áp lực lớn cho cơ thể.
Các chuyên gia khuyến nghị người dân ưu tiên sử dụng thực phẩm tươi sống trong thực đơn hàng ngày. Thịt chế biến sẵn chỉ nên được coi là món ăn thay đổi khẩu vị nhất thời, không sử dụng như món chính trên bàn ăn.
Đồ uống có cồn
Việc sử dụng đồ uống có cồn liên quan trực tiếp đến nhiều rủi ro về sức khỏe, đặc biệt là thói quen tiêu thụ quá mức và kéo dài, gây áp lực lớn lên chức năng gan cùng hệ tiêu hóa. Những người có thói quen uống rượu bia cần kiểm soát chặt chẽ tần suất và liều lượng.
Các chuyên gia khuyến cáo chỉ nên sử dụng một lượng nhỏ vào những dịp thực sự cần thiết để tránh tình trạng tích tụ độc tố trong cơ thể trong thời gian dài. Nguyên tắc quan trọng nhất là sự điều độ và tính tự giác, thay vì chủ quan trước những nguy cơ tiềm ẩn mà chất cồn gây ra cho cơ thể.
Các loại hạt và đậu phộng biến chất hoặc hết hạn
Đậu phộng, nếu không được bảo quản đúng cách, có thể sản sinh aflatoxin, một loại độc tố tự nhiên gây hại nghiêm trọng cho sức khỏe. Không chỉ hạt đậu phộng tươi, các sản phẩm liên quan như bơ đậu phộng, hạt hỗn hợp và một số loại ngũ cốc cũng tiềm ẩn nguy cơ tương tự. Nếu phát hiện thực phẩm có mùi lạ, nấm mốc hoặc quá hạn sử dụng, người tiêu dùng tuyệt đối không tiếp tục tiêu thụ.
Bác sĩ Sun khuyến nghị mọi người nên ưu tiên thực phẩm toàn phần như rau củ, các loại đậu và thịt tươi sống, đồng thời cắt giảm tối đa thực phẩm chế biến sẵn. Bên cạnh đó, người dùng cần chú ý đến hạn sử dụng và phương thức bảo quản nhằm ngăn chặn tình trạng thực phẩm biến chất. Riêng với đồ uống có cồn, chuyên gia nhấn mạnh đến sự điều độ, nhằm tạo điều kiện cho cơ thể có thời gian phục hồi và tự điều chỉnh.
Trong video do nhóm vũ trang Hezbollah công bố hôm 8/4, thiết bị bay không người lái góc nhìn thứ nhất (drone FPV) tiếp cận xe tăng chủ lực Merkava Mark 4M hiện đại nhất của Israel, được trang bị lồng thép trên nóc tháp pháo và hệ thống phòng thủ chủ động Trophy.
Drone của Hebollah lao vào vị trí đài radar của hệ thống Trophy ở mặt bên tháp pháo, không có dấu hiệu nào cho thấy hệ thống phòng vệ được kích hoạt.
Video thứ hai cho thấy drone FPV nhắm vào phía cửa đuôi đang mở của một chiếc Merkava Mark 4M, vốn là vị trí hiểm yếu nhất trên mẫu xe tăng này. Những video tiếp theo ghi lại cảnh đòn tập kích nhằm vào xe chiến đấu bộ binh Eitan, cùng hai xe tăng Merkava Mark 4M đang di chuyển trên đường.
Khác với xung đột Ukraine, lực lượng Hezbollah không triển khai drone trinh sát để ghi lại kết quả đòn đánh, các video đều kết thúc khi drone FPV lao vào mục tiêu.
Howard Altman, biên tập viên chuyên trang quân sự Mỹ War Zone, chỉ ra rằng chất lượng video không suy giảm khi drone bay thấp và lao vào mục tiêu cho thấy chúng đều kết nối với người điều khiển bằng cáp quang.
Ryan Brobst, chuyên gia quân sự tại viện nghiên cứu mang tên Quỹ Phòng vệ Dân chủ (FDD) có trụ sở tại Mỹ, đánh giá nhóm vũ trang Hezbollah đã học cách vận hành drone cáp quang nhờ quan sát xung đột Nga - Ukraine.
"Một yếu tố cần xem xét là sự gia tăng về số lượng drone cáp quang. Chưa rõ Hezbollah đã chuyển hẳn sang sử dụng drone cáp quang hay chưa, cũng như liệu các mẫu drone dùng sóng vô tuyến có mất hiệu quả hoàn toàn hay không", Brobst nói.
Các chuyên gia nói rằng không thể đánh giá mức độ thiệt hại cụ thể sau những đòn đánh như vậy, do Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) áp dụng chính sách kiểm soát thông tin chặt chẽ và không tiết lộ cụ thể tổn thất trong xung đột.
Trong báo cáo tình hình chiến sự hôm 26/3, IDF chỉ xác nhận nhiều binh sĩ thuộc Lữ đoàn Thiết giáp số 7 đã bị thương, trong đó một người thiệt mạng. "Chưa rõ những trường hợp này có phải do drone FPV của Hezbollah gây ra hay không, nhưng Lữ đoàn 7 là đơn vị chuyên vận hành xe tăng Merkava Mark 4", Brobst cho hay.
Một quan chức cấp cao giấu tên của IDF cho biết các video cho thấy Hezbollah sở hữu drone tự sát có độ chính xác cao, đủ khả năng nhắm vào các điểm yếu trên xe tăng. "Video cho thấy một số đòn đánh có thể là thật, song chúng không thể hiện thiệt hại đối với xe tăng Merkava. Dù vậy, drone vẫn là mối đe dọa hiện hữu và ngày càng gia tăng", người này cho hay.
Xe tăng chủ lực Merkava Mark 4M được Israel triển khai từ năm 2011, có đặc điểm nổi bật là hệ thống phòng thủ chủ động Trophy được ví như tấm "màn thép" bảo vệ phương tiện trước tên lửa dẫn đường và đạn chống tăng.
Hệ thống này bao gồm các cảm biến, radar cảnh giới, máy tính và tổ hợp đánh chặn. Radar Trophy có thể quét khu vực 360 độ quanh xe để phát hiện vũ khí chống tăng bắn tới. Khi phát hiện mục tiêu, máy tính sẽ phân tích và ra lệnh phóng các quả đạn kim loại để vô hiệu hóa mối đe dọa trước khi nó tiếp cận giáp chính của xe tăng.
Điều này khiến Merkava Mark 4M được mệnh danh là mẫu xe tăng được bảo vệ tốt nhất thế giới hiện nay. Tuy nhiên, các biện pháp bảo vệ trên dòng Merkava Mark 4M đã không thể đối phó được drone tự sát, vũ khí ngày càng phổ biến trong các xung đột.
Sáng 9/4, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng. Điểm đáng chú ý là đề xuất thu hẹp phạm vi các giao dịch bắt buộc phải công chứng.
Theo dự thảo, chỉ các giao dịch quan trọng, giá trị lớn và rủi ro cao mới bắt buộc công chứng, như mua bán, chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp bất động sản giữa cá nhân với cá nhân hoặc với tổ chức không kinh doanh bất động sản. Một số trường hợp đặc biệt như di chúc của người không biết chữ hoặc bị hạn chế về thể chất cũng thuộc diện bắt buộc.
Ngược lại, các giao dịch giá trị nhỏ, rủi ro thấp sẽ không còn bắt buộc công chứng, mà có thể thực hiện theo cơ chế đơn giản hơn.
Nhiều đại biểu bày tỏ đồng tình với hướng sửa đổi này. Đại biểu Dương Đức Hải, Cục trưởng Cục Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ, cho rằng chỉ nên bắt buộc công chứng với giao dịch có giá trị lớn, tác động mạnh đến quyền tài sản. Với giao dịch nhỏ như mua bán xe máy cũ vài triệu đồng, nên chuyển sang xác nhận hành chính đơn giản để giảm chi phí và bớt phiền hà cho người dân.
Chủ tịch Trung ương Hội Luật gia Việt Nam Nguyễn Khánh Ngọc cũng ủng hộ việc thu hẹp danh mục bắt buộc công chứng, nhằm bảo đảm quyền tự do thỏa thuận của cá nhân và doanh nghiệp. Ông đề nghị ở những nơi khó khăn như hải đảo, có thể giao UBND cấp xã thực hiện chứng thực với giá trị tương đương để người dân không phải đi lại xa.
Đại biểu Nguyễn Minh Tuấn, Giám đốc Công an tỉnh Phú Thọ, cho rằng cần tiếp tục cắt giảm thủ tục công chứng để đẩy mạnh cải cách hành chính. Cơ quan chức năng có thể nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, trong đó một số nước không bắt buộc công chứng với mọi giao dịch bất động sản mà dựa vào nghĩa vụ thuế để xác lập giao dịch.
Bên cạnh đó, một số ý kiến đề nghị làm rõ hơn quy định trong dự thảo. Đại biểu Võ Ngọc Thanh Trúc, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ TP HCM, cho rằng khái niệm "giao dịch có tính chất quan trọng" còn chung chung, dễ dẫn tới cách hiểu khác nhau. Bà đề nghị cần có tiêu chí cụ thể hoặc giao Chính phủ quy định khung để tránh áp dụng không thống nhất.
Các đại biểu cũng thống nhất rằng với giao dịch bất động sản, việc bắt buộc công chứng vẫn cần thiết nhằm phòng ngừa tranh chấp, bảo vệ người yếu thế và bảo đảm minh bạch thị trường. Đồng thời, cần đơn giản hóa thủ tục, đẩy mạnh số hóa và xây dựng cơ sở dữ liệu công chứng để tiến tới thực hiện công chứng trực tuyến.
