Tết năm nay, căn nhà của cụ Phạm Văn Phất ở thôn Đa Phạn, xã Vạn Lộc (xã Hải Lộc, huyện Hậu Lộc cũ) đông đủ con cháu. Trong những tiếng cười và chúc tụng, cụ vẫn nói mong ước lớn nhất của cả cuộc đời vẫn là tìm được gia đình ruột thịt. “Tôi mong trước khi nhắm mắt xuôi tay, biết được mình còn ai thân thích để thắp nén hương cho tổ tiên”, cụ Phất nói.
Năm 1945, cậu bé Phạm Văn Phất, 15 tuổi, theo cha – một thợ sửa đồng hồ – rời làng Tùng Sáu (huyện Hải Hậu, Nam Định cũ, nay là xã Hải Thịnh, Ninh Bình) vào Thanh Hóa mưu sinh. Trong ký ức, đó là những chuyến đi dài bằng đường biển, ghé qua các làng chài, ở lại một thời gian rồi lại tiếp tục rong ruổi.
Hai cha con dừng chân tại làng Đa Phạn, ở nhờ một gia đình người địa phương. Sau vài lần đưa con về quê rồi quay lại, đến lần thứ ba vào Thanh Hóa, người cha quyết định gửi con trai lại cho gia đình chủ nhà nuôi dưỡng rồi một mình lên thuyền về quê. Đó là lần cuối hai cha con gặp nhau.
“Tôi đứng trên đê nhìn theo thuyền cha khuất dần về phía biển. Tôi nghĩ ông sẽ sớm quay lại nhưng từ đó bặt vô âm tín”, cụ Phất kể.
Những ngày sau đó, cậu thiếu niên 15 tuổi vẫn đi ra bến thuyền, chờ đợi trong vô vọng. Không có tin tức, không một lời nhắn gửi. Giữa những năm tháng biến động của lịch sử đất nước, cậu thiếu niên 15 tuổi khi ấy tự suy đoán cha có thể gặp nạn trên biển hoặc hỏng thuyền. Phất ở lại vùng đất Hậu Lộc, được gia đình chủ nhận nuôi và đổi sang họ Phạm.
Hơn 80 năm qua, hành trình tìm lại cội nguồn của cụ Phất là một chuỗi những hy vọng, có lúc nhen nhóm nhưng rồi lụi tàn theo thời gian. Điều khiến ký ức về quê hương không bị phai mờ là bởi khi xa quê, cụ đã đủ lớn để ghi nhớ tên đất, tên làng.
Trong trí nhớ, quê nhà là làng Tùng Sáu với con đê chạy dài tít tắp, xen kẽ là cồn cát nhấp nhô, những căn nhà thưa thớt dưới rặng phi lao. Cuối làng có một chiếc cống ngăn mặn. Cụ còn nhớ lớp học chữ quốc ngữ của một ông đồ nho và căn nhà nhỏ mái tranh nơi gia đình sinh sống.
Năm 30 tuổi, khi đã lập gia đình và dù hoàn cảnh kinh tế còn khó khăn, cụ từng một mình lần tìm về quê theo trí nhớ. Cụ đi bộ qua nhiều làng mạc ven biển vùng Hải Hậu, hỏi thăm nhiều người, nhưng đáp lại chỉ là những cái lắc đầu. “Tôi trở về nhà, dù rất buồn nhưng vẫn có niềm tin một ngày nào đó sẽ tìm được nguồn cội”, cụ kể.
Cụ Phất cho biết quê vợ ở Nghĩa Hưng (Nam Định cũ), cách làng Tùng Sáu khoảng 20 km. Mỗi lần về quê ngoại, cụ lại mượn xe đạp đi hỏi thăm các cụ cao niên và tìm kiếm tại các nghĩa trang địa phương. Cụ nhớ cha tên Riệp (hoặc Diệp), có bốn chị gái là Nghiệp, Nối, Bay và Máy.
Năm 2006, trong một lần trở lại Hải Hậu, cụ Phất dừng chân trước nhà thờ cổ cách đê Cồn Tròn không xa. Nhìn thấy một chiếc cống lớn, cụ nhận định đây là nơi mình từng xuống thuyền cùng cha năm xưa.
“Lúc đó, bố tôi đứng trên triền đê rất lâu nhìn về làng rồi bất chợt khóc như một đứa trẻ”, ông Phạm Văn Châu, con trai cụ, kể lại, “Đó là khoảnh khắc cụ tin rằng “mình đã chạm vào quê hương”.
Dù vậy, gia đình vẫn không tìm thêm được dấu vết nào của người thân.
Những năm gần đây, do sức khỏe yếu, cụ Phất không thể tự đi xa. Việc tìm kiếm được con cháu tiếp nối thông qua mạng xã hội, thăm hỏi các nhà thờ và tra soát các khu nghĩa trang. Tuy nhiên, việc tìm kiếm gặp nhiều trở ngại. Theo đại diện chính quyền địa phương, sau năm 1954, nhiều gia đình ở vùng Hải Hậu đã di cư, khiến dấu vết về một gia đình thợ sửa đồng hồ từ gần một thế kỷ trước hầu như không còn.
Ở tuổi 96, điều cụ Phất trăn trở không phải là những vất vả đã trải qua, mà là câu hỏi chưa có lời đáp: người thân trong gia đình giờ có còn ai hay không.
Con cháu cụ cho biết vẫn chưa từ bỏ hy vọng. Họ tiếp tục tìm kiếm thông tin, mong một ngày nào đó có người nhận ra những chi tiết tưởng chừng nhỏ bé trong câu chuyện. “Chỉ cần một manh mối nhỏ, gia đình cũng sẽ tìm đến cùng”, ông Phạm Văn Châu nói.
Ngày 17.4, Trạm Chăn nuôi và Thú y khu vực 2 (thuộc Chi cục Chăn nuôi và Thú y TP.HCM) phối hợp Công an phường Thới An kiểm tra đột xuất một lò giết mổ heo không phép trên địa bàn, phát hiện hàng chục con heo không có giấy kiểm dịch.
Theo đó, khoảng 4 giờ cùng ngày, lực lượng chức năng kiểm tra căn nhà không số tại khu phố 50, phường Thới An do ông N.T.A làm chủ. Tại thời điểm kiểm tra, ông A. đang giết mổ 2 con heo trên nền đất, không đảm bảo điều kiện vệ sinh thú y. Ngoài ra, còn có 23 con heo đang bị nhốt trong chuồng chờ giết mổ để đưa ra thị trường.
Ghi nhận tại hiện trường cho thấy khu vực giết mổ là nhà tạm, quây bằng tôn, nền ẩm ướt, trơn trượt và mất vệ sinh. Heo sống bị nhốt chen chúc trong các ô chuồng xây thô sơ, nhiều con nằm trên nền xi măng bẩn. Việc giết mổ diễn ra ngay trong khu vực chăn nuôi, không có sự tách biệt giữa heo sống và thịt sau giết mổ.
Đáng chú ý, thịt heo sau khi giết mổ được đặt trực tiếp xuống nền gạch còn đọng nước, không có bàn kê hay che chắn, tiềm ẩn nguy cơ nhiễm khuẩn. Dụng cụ sơ chế thô sơ, không đảm bảo vệ sinh, khu vực xung quanh không được khử trùng theo quy định. Hệ thống xử lý nước thải, chất thải cũng không đảm bảo, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh dịch bệnh và ảnh hưởng an toàn thực phẩm.
Cận cảnh bên trong điểm giết mổ "chui" giữa khu dân cư
ẢNH: TRẦN DUY KHÁNH
Làm việc với cơ quan chức năng, ông A. khai nhận toàn bộ số heo trên được mua từ Đồng Nai đưa về TP.HCM để giết mổ kinh doanh, nhưng không có giấy chứng nhận kiểm dịch vận chuyển động vật ra khỏi địa bàn cấp tỉnh.
Tổ kiểm tra đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với ông A. về 2 hành vi, gồm: giết mổ động vật tại địa điểm không được cơ quan có thẩm quyền cho phép và vận chuyển động vật không có giấy chứng nhận kiểm dịch theo quy định.
Khu vực nuôi nhốt và giết mổ là nhà tạm, quây bằng tôn, nền ẩm ướt, trơn trượt và mất vệ sinh
Về biện pháp xử lý, lực lượng chức năng tiến hành lấy mẫu xét nghiệm đối với 23 con heo (trọng lượng trung bình khoảng 110 kg/con) để kiểm tra các bệnh như dịch tả heo châu Phi, lở mồm long móng. Trường hợp kết quả xét nghiệm phát hiện vi phạm, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục củng cố hồ sơ, xử lý bổ sung theo quy định.
Đối với 2 con heo đã giết mổ (khoảng 209 kg), do không đảm bảo vệ sinh thú y và an toàn thực phẩm, ông A. đã làm đơn tự nguyện tiêu hủy toàn bộ.
Công an phường Thới An tiếp tục giám sát, chốt chặn khu vực trên, không để tình trạng giết mổ gia súc trái phép tái diễn.
Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan tại lễ phát động Tháng hành động vì an toàn thực phẩm 2026 ngày 16/5, cho biết trong 36 vụ ngộ độc thực phẩm, có đến 9 vụ quy mô lớn với hơn 30 người mắc, chiếm 25%. Đây là tỷ lệ cao, đáng báo động, cho thấy tính chất nghiêm trọng và nguy cơ gây hậu quả lâu dài đến sức khỏe cộng đồng, người đứng đầu ngành y tế nhận định.
Các vụ ngộ độc chủ yếu tập trung ở bếp ăn tập thể, trường học và thức ăn đường phố. Nguyên nhân chủ yếu do sai sót trong khâu sơ chế, bảo quản, nguồn gốc nguyên liệu không đảm bảo. Việc kiểm soát các hộ kinh doanh cá thể, thức ăn đường phố và các sàn thương mại điện tử nhỏ lẻ đang tiềm ẩn nhiều rủi ro do tính chất phân tán, khó truy xuất nguồn gốc, dẫn đến không kịp thời ngăn chặn số người mắc gia tăng.
Nhấn mạnh tính cấp bách của vấn đề, bà Lan dẫn lại chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm: "Nếu không làm tốt khâu an toàn thực phẩm thì việc xây thêm bệnh viện hay đào tạo thêm bác sĩ cũng không thể đáp ứng đủ nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân".
Để khắc phục, hệ thống pháp luật về an toàn thực phẩm sẽ được củng cố. Dự kiến vào kỳ họp Quốc hội thứ 2 tháng 10 tới, Bộ Y tế sẽ trình Luật An toàn thực phẩm sửa đổi. Trong đó, vấn đề thức ăn đường phố, bếp ăn tập thể và bếp ăn trường học sẽ được đưa thành một chương riêng biệt để quản lý hiệu quả hơn.
Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP HCM Phạm Khánh Phong Lan đánh giá thức ăn đường phố là mảng "càng nhỏ càng khó quản lý". Dù việc xử phạt trên thực tế gặp khó khăn và chủ yếu dừng ở mức nhắc nhở, bà Phong Lan khẳng định chế tài hiện hành mang tính răn đe rất cao.
"Chỉ cần một hành vi không đeo bao tay, vừa bốc thức ăn vừa cầm tiền thì khi phát hiện sẽ bị xử phạt 3 triệu đồng, một số tiền không nhỏ so với thu nhập một ngày của gánh hàng rong", bà Lan dẫn chứng và kêu gọi cộng đồng cùng chung tay tẩy chay các cơ sở không đảm bảo vệ sinh.
Về vấn đề suất ăn học đường, lãnh đạo Sở An toàn thực phẩm TP HCM cho biết thành phố là đơn vị đi đầu cả nước với việc ký kết liên tịch cùng Sở Giáo dục Đào tạo. Mới đây, 317 cơ sở cung cấp suất ăn trường học đã ký cam kết đảm bảo chất lượng.
Với quy mô hơn 14 triệu dân sau sáp nhập và 168 xã, phường, đặc khu, Phó chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Mạnh Cường nhìn nhận công tác quản lý an toàn thực phẩm của thành phố đang đối diện với nhiều thách thức, nguy cơ ngộ độc vẫn tiềm ẩn rất lớn. Ông yêu cầu các cơ quan chức năng phải công khai minh bạch thông tin về các tổ chức, cá nhân vi phạm để cảnh báo và răn đe. Thành phố sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi tư duy từ quản lý nhỏ lẻ sang kiểm soát theo chuỗi giá trị hàng hóa từ khâu sản xuất đến bàn ăn.
Tháng hành động vì an toàn thực phẩm năm nay diễn ra từ 15/4 đến 15/5 với thông điệp "Bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trong dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố". Lực lượng chức năng được yêu cầu kiên quyết xử lý nghiêm vi phạm, không có vùng cấm, đồng thời chuẩn bị sẵn sàng mọi nguồn lực để điều tra truy xuất nguồn gốc và cấp cứu kịp thời nếu xảy ra sự cố.
Sự kiện diễn ra tối 19/4, Chương Tử Di được đề cử Nữ diễn viên chính xuất sắc với phim Tương Viên Lộng của đạo diễn Trần Khả Tân.
Sự kiện diễn ra tối 19/4, Chương Tử Di được đề cử Nữ diễn viên chính xuất sắc với phim Tương Viên Lộng của đạo diễn Trần Khả Tân.
Diễn viên mặc thiết kế xuân hè 2026 của Giorgio Armani.
Lễ trao giải điện ảnh Kim Tượng tổ chức lần đầu năm 1982, là một trong liên hoan phim quan trọng nhất của điện ảnh Hoa ngữ.
Diễn viên mặc thiết kế xuân hè 2026 của Giorgio Armani.
Lễ trao giải điện ảnh Kim Tượng tổ chức lần đầu năm 1982, là một trong liên hoan phim quan trọng nhất của điện ảnh Hoa ngữ.
Tài tử Châu Nhuận Phát tham gia với vai trò khách mời trao giải. Ông và Chương Tử Di từng đóng chung Ngọa hổ tàng long.
Tài tử Châu Nhuận Phát tham gia với vai trò khách mời trao giải. Ông và Chương Tử Di từng đóng chung Ngọa hổ tàng long.
Diễn viên, đạo diễn Thư Kỳ. Video: Weibo
Tài tử võ thuật Hồng Kim Bảo.
Tài tử võ thuật Hồng Kim Bảo.
Diễn viên võ thuật Nguyên Hoa, 76 tuổi, từng đóng cao thủ trong Tuyệt đỉnh kungfu.
Diễn viên võ thuật Nguyên Hoa, 76 tuổi, từng đóng cao thủ trong Tuyệt đỉnh kungfu.
Tài tử Cổ Thiên Lạc.
Tài tử Cổ Thiên Lạc.
Bức ảnh Cổ Thiên Lạc bên các diễn viên Quách Thiện Ni, Tuyên Huyên, Đằng Lệ Danh (từ trái sang) được nhiều fan chia sẻ trên các diễn đàn. Họ từng đóng chung Tầm tần ký bản truyền hình (2001) và bản điện ảnh (2025).
Bức ảnh Cổ Thiên Lạc bên các diễn viên Quách Thiện Ni, Tuyên Huyên, Đằng Lệ Danh (từ trái sang) được nhiều fan chia sẻ trên các diễn đàn. Họ từng đóng chung Tầm tần ký bản truyền hình (2001) và bản điện ảnh (2025).
Người đẹp Trần Pháp Lai.
Người đẹp Trần Pháp Lai.
Người đẹp Châu Tú Na.
Người đẹp Châu Tú Na.
Thử Sa, gương mặt nổi bật màn ảnh Trung Quốc những năm gần đây. Anh từng đóng loạt phim Phong Thần, Tiêu nhân: Phong khởi đại mạc, Tương Viên Lộng.
Thử Sa, gương mặt nổi bật màn ảnh Trung Quốc những năm gần đây. Anh từng đóng loạt phim Phong Thần, Tiêu nhân: Phong khởi đại mạc, Tương Viên Lộng.