Tôi đã rưng rưng khóc lúc nào không hay khi nhận ra rằng, con trai mình đang bị áp lực của kỳ thi vượt cấp cuốn theo. Ở trường thầy cô nói, nhấn mạnh tầm quan trọng, thậm chí giáo viên chủ nhiệm còn nhắc nhiều lần rằng: “Các con học 9 năm và kết thúc ngõ cửa vào lớp học chuyển cấp chỉ bằng một kỳ thi”.
Tôi không đồng ý với cách nói này, nhưng đôi khi nhìn nhận vào thực tế thì đúng là thật. Tỷ lệ đỗ vào các trường cấp 3 công lập hiện nay chỉ vào khoảng 50%-60%, chưa kể nếu là địa bàn gần nhà thì tỷ lệ ở các quận/huyện trọng điểm chỉ còn lại là con số nhỏ hơn nhiều.
Con năm nay đang lớp 8, con hỏi tôi: “Nếu con không đỗ cấp 3 công lập thì con về quê học nghề à mẹ?”. Tôi nói: “Ở quê làm gì có nghề gì mà học con”.
Con có vẻ băn khoăn, thêm chút lo lắng, áp lực. Trong mỗi câu hỏi con đều nói khéo với tôi là “Mẹ cho con giả sử, con chỉ giả sử thôi nhé. Nếu mà con không đỗ trường công thì học trường tư thục như trường A, trường B thì tốn kém lắm đúng không mẹ?”.
Tôi cũng khá bình tĩnh, nói với con là nhiệm vụ của con là nỗ lực học tập, thời gian để chuyển cấp không còn nhiều, chỉ còn hơn một năm học nữa thôi, duy trì phong độ ổn định, cố gắng từng chút một bằng mục tiêu và phương pháp nào đó để vượt lên chính mình, đến lúc thi cứ đúng năng lực mà thi.
Kết quả lúc thi dù có thế nào thì con cũng đã hết sức rồi. Con nghe xong cũng chỉ gật gù, có vẻ vẫn chưa được giải tỏa. Tôi bồi thêm: Thầy cô và bố mẹ có thể làm con áp lực hơi quá theo cách hiểu của con, nhưng con cứ nghĩ mà xem, mọi người là đang tìm giải pháp cùng con và chỉ có con mới điều chỉnh được.
Con cần tự tin, chia sẻ nhiều hơn khi con cần như những câu hỏi hôm nay. Giả sử, đúng theo cách nói của con, mẹ giả sử con đã học tập, rèn luyện để có phong độ ổn định tốt dần đều từ giờ đến hết năm học lớp 9.
Khi thi kỳ thi vượt cấp tính điểm cuối cùng để xét vào các trường công lập, không may vì một rủi ro nào đó mà con không đạt kỳ vọng, thì bố mẹ và thầy cô ghi nhận con cho cả một quá trình, chứ không phải kết quả của một kỳ thi.
Thực tế, tôi là phụ huynh ép con học hành, thậm chí có lần con viết tự sự liền ba trang giấy để nói rằng: con đã bị thúc giục liên tục, bị ép đến mức con phải giả tạo vâng dạ trả lời cho xong việc, là việc ba mẹ vẫn nói con điểm số thế nào còn tùy vào năng lực nhưng khi điểm thấp thì lại làm thái quá lên, là khi con băn khoăn rằng, nếu không đạt được kỳ vọng thì tính sao?
Và tôi cũng đã điều chỉnh nhiều hơn cách để định hướng, đồng hành, chia sẻ cùng con.
Tôi chỉ hy vọng, phổ cập cấp 3 nhanh chóng được thực hiện. Bởi một đứa trẻ hay chính phụ huynh đang mắc kẹt trong một kỳ thi để quyết định xem con có được theo tiếp hay không? Khi mà ở Việt Nam, học cấp 3 chưa phải là một tấm vé vào đời hướng nghiệp rõ ràng để thay thế bằng đi học nghề.
Trả lời trực tiếp vào câu hỏi Nhà ở xã hội có được vay vốn đầy đủ hay không, ông Lê Hữu Nghĩa - Giám đốc Công ty Lê Thành nói thẳng: "Nhà ở xã hội là đối tượng vay khó nhất trong các phân khúc bất động sản". Ông Nghĩa giải thích, gói tín dụng 145.000 tỉ đồng của Chính phủ là chương trình ưu đãi phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân được giao cho 9 ngân hàng thương mại triển khai. Gói này có lãi suất thấp hơn lãi suất thị trường, không tính vào room tín dụng, áp dụng cho cả chủ đầu tư và người mua nhà với thời hạn vay lên tới 20 năm.
"Cụ thể, lãi vay ưu đãi hiện nay dành cho nhà ở xã hội là 6,1% nhưng khi chúng tôi gõ cửa các ngân hàng thì họ đều từ chối cho vay. Lý do các ngân hàng đưa ra là lãi suất huy động hiện nay quá cao, nếu cho vay với mức 6,1% sẽ bị lỗ. Tuy nhiên, khi chúng tôi đề nghị được vay với lãi suất của nhà ở thương mại thì họ cũng không đồng ý, vì sau này, có thể bị truy cứu trách nhiệm khi cho vay không đúng theo đối tượng. Tình thế này khiến cho các đơn vị đầu tư nhà ở xã hội gặp khó khăn, không ai vay được vốn trong thời điểm hiện nay", ông Lê Hữu Nghĩa giải thích.
"Đối với Công ty Lê Thành, hiện nay chúng tôi có dự án 2.000 tỉ đồng đã làm móng xong, nhưng tình hình triển khai đang "đứng hình" vì không vay được. Chúng tôi kiến nghị cơ quan quản lý cần nhanh chóng có giải pháp tháo gỡ cho nhà đầu tư nhà ở xã hội, cụ thể là có thể linh hoạt điều chỉnh cho vay với lãi suất thị trường hiện nay. Chúng tôi chấp nhận vay với lãi suất của nhà ở thương mại. Chắc chắn, việc thay đổi lãi suất tăng lên sẽ đẩy giá thành sản phẩm nhà ở tăng lên, nhưng thà như vậy còn hơn là 'bó tay' vì không vay được tiền", ông Lê Hữu Nghĩa trăn trở.
Theo ông Nghĩa, hiện nay, lãi suất đang tăng, giá vật liệu xây dựng cũng tăng 10 - 30%, đầu vào "tăng kinh hoàng" trong khi giá bán nhà ở xã hội đã được chốt từ đầu. Đó là vấn đề nan giải nhất đối với các nhà đầu tư nhà ở xã hội. Với tình hình "đói vốn" hiện nay, nếu không kịp thời có biện pháp tháo gỡ thì tiến độ xây dựng chậm lại, mục tiêu đạt 28.000 căn nhà ở xã hội của TP.HCM trong năm nay và 30.000 căn trong năm sau sẽ khó hoàn thành được.
"Cách đây 15 năm, tín dụng dành cho bất động sản cũng từng bị siết chặt và kéo theo nhiều ngành nghề lĩnh vực khác đi xuống. Nhưng mỗi khi kinh tế khó khăn thì ngân hàng lại báo lãi khủng. Tôi hy vọng rằng tình hình khó khăn như 15 năm trước đừng quay trở lại, đồng thời cũng mong rằng các ngân hàng hãy chia sẻ với doanh nghiệp và với người dân", ông Lê Hữu Nghĩa kiến nghị.
Tờ Forbes tuần trước công bố danh sách "New Ivies" - các đại học Mỹ được nhà tuyển dụng đánh giá cao về chất lượng cử nhân, ngoài nhóm 8 trường Ivy League truyền thống.
Forbes ghi nhận điểm chung nổi bật của 20 trường này là đều lấy khả năng sử dụng thành thạo AI làm mục tiêu đào tạo cốt lõi.
Ví dụ, Đại học Purdue là trường công đầu tiên coi "năng lực làm việc với AI" là điều kiện tốt nghiệp bắt buộc. Tại Đại học Rice, sinh viên khoa học dữ liệu chuyên sâu phải cho các mô hình AI như ChatGPT và Claude tranh biện với nhau, sau đó đánh giá lập luận của chúng.
Các trường này còn mở rộng chương trình và đội ngũ đào tạo AI. Đại học Case Western đã tăng gấp ba số khóa học, lên hơn 100 lớp, ghép nhóm cho sinh viên thực hành trực tiếp ở các công ty. Một loạt trường khác như Florida, Notre Dame, Wisconsin-Madison hay Texas-Austin có kế hoạch tuyển 40-50 vị trí giảng dạy mới về AI.
Phần lớn trường nằm trong top 50 của Mỹ, theo xếp hạng năm 2026 của US News. Học phí với du học sinh trong khoảng 30.900-71.300 USD/năm (khoảng 0,8-1,8 tỷ đồng).
20 đại học Mỹ được doanh nghiệp săn đón nhất, theo Forbes:
Đây là năm thứ ba Forbes công bố danh sách này. Dữ liệu được tổng hợp từ khảo sát hơn 100 giám đốc điều hành cấp cao và các nhà tuyển dụng.
Để được đánh giá, các trường phải nằm ngoài khối Ivy (như Harvard, Yale, Princeton,...) và Ivy Plus (như Johns Hopkins, MIT, Chicago). Họ cần tối thiểu 3.000 sinh viên, có tính chọn lọc đầu vào cao, và phải có một nửa thí sinh nộp điểm SAT hoặc ACT.
Danh sách "New Ivies" ra đời trong bối cảnh các nhà tuyển dụng ngày càng hoài nghi về việc liệu tấm bằng từ các trường Ivy League có còn là bảo chứng tốt nhất cho chất lượng nhân sự hay không.
Thay vào đó, họ tin rằng những sinh viên thông minh và chăm chỉ nhất có thể được tìm thấy tại các trường công lập danh tiếng, hoặc các trường tư thục ít nổi tiếng bằng nhưng có chương trình đào tạo khắt khe.
Theo Forbes, 37% nhà tuyển dụng cho biết ít mặn mà với việc tuyển sinh viên tốt nghiệp Ivy League hơn so với 5 năm trước. Chỉ 6% chọn cử nhân từ nhóm này nhiều hơn. Ngược lại, 42% có xu hướng ưu tiên sinh viên từ trường công.
Vào lúc 16h ngày 11-4, đội tuyển U20 nữ Việt Nam chạm trán Nhật Bản ở tứ kết Giải U20 nữ châu Á 2026.
U20 nữ Việt Nam kết thúc vòng bảng với 3 điểm, đứng thứ 3 bảng A (thua Trung Quốc, Thái Lan và thắng Bangladesh).
Tuy nhiên, các cô gái chúng ta vẫn giành được vé vào tứ kết nhờ là một trong hai đội thứ 3 có thành tích tốt nhất cùng với Uzbekistan.
Đây là lần thứ hai trong lịch sử, đội tuyển U20 nữ Việt Nam giành vé vào tứ kết sau lần đầu tiên vào năm 2004 (khi đó là Giải U19 nữ châu Á).
Ngược lại, U20 nữ Nhật Bản tiến vào tứ kết với ngôi đầu bảng C sau 3 trận toàn thắng. Đội bóng xứ mặt trời mọc đang chứng tỏ mình là ứng viên số 1 cho chức vô địch.
Đối đầu với thế lực của bóng đá châu lục chắc chắn là thử thách không hề đơn giản đối với U20 nữ Việt Nam. Tuy nhiên, đây là cơ hội tốt của các cầu thủ cọ xát và nâng cao trình độ.
Đồng thời bóng đá trẻ luôn ẩn chứa nhiều bất ngờ, nên chúng ta vẫn có quyền hy vọng vào các cô gái Việt Nam.
Bốn đội giành chiến thắng ở tứ kết sẽ đại diện cho châu Á tham dự U20 World Cup nữ 2026 tại Ba Lan vào tháng 9.
