Đội tuyển Việt Nam đã hoàn thành hai trận đầu tiên trong năm 2026 với thành tích toàn thắng: hạ Bangladesh (3-0) ở trận giao hữu quốc tế, trước khi thắng Malaysia (3-1) ở lượt cuối vòng loại Asian Cup 2027.
Cú đúp chiến thắng, 6 bàn thắng giúp thầy trò HLV Kim Sang-sik khởi đầu hoàn hảo, nhằm chuẩn bị cho nửa cuối năm 2026 khốc liệt với AFF Cup (24.7-26.8), FIFA ASEAN Cup (21.9-6.10) và Asian Cup (tháng 1.2027).
Tuy nhiên, màn đề-pa ấn tượng của đội tuyển Việt Nam không có dấu ấn của các ngôi sao U.23.
Ở đợt tập trung vừa qua, ông Kim triệu tập ba nhân tố U.23, gồm thủ môn Trần Trung Kiên, hậu vệ Nguyễn Nhật Minh và tiền vệ Khuất Văn Khang. Trong đó, Trung Kiên dự bị cả hai trận, Nhật Minh và Văn Khang được tung vào sân đá ít phút trong hiệp 2, khi cục diện trận đấu đã an bài. Đội tuyển Việt Nam thắng đậm Bangladesh, Malaysia bằng đội hình có tuổi đời 28,9 và không có bất cứ nhân tố U.23 nào đá chính.
Có hai điều dễ thấy: chưa cần đến chuyển giao thế hệ, đội tuyển Việt Nam vẫn băng băng thẳng tiến bằng kinh nghiệm và độ quái; đồng thời, tấm áo tuyển vẫn còn quá rộng với các nhân tố trẻ.
Tấm HCĐ U.23 châu Á và HCV SEA Games chưa đảm bảo cho các cầu thủ trẻ cơ hội đá chính ở đội tuyển Việt Nam. Bởi vốn dĩ hầu hết các trụ cột đội tuyển hiện nay cũng từng vô địch SEA Games, tiến sâu ở giải U.23 châu Á. Sân chơi đỉnh cao cũng rất khác giải trẻ, cả về cường độ thi đấu, tính đối kháng, đòi hỏi sự lọc lõi và thực dụng mà lứa trẻ chưa thể vươn tới.
Khi U.23 Việt Nam vẫn thắng đều đặn dù không có nhân tố trẻ, HLV Kim Sang-sik càng không có lý do để vội vàng.
Các nhân tố U.23, nổi bật như Đình Bắc, Minh Phúc, Lý Đức, Trung Kiên, Xuân Bắc, Thanh Nhàn, Văn Thuận, Ngọc Mỹ… vẫn chơi đầy cố gắng từ khi trở về từ VCK U.23 châu Á. Đình Bắc đã giải tỏa cơn khát bàn thắng bằng 3 pha lập công trong 2 trận gần nhất. Văn Thuận ghi 2 bàn trong 2 trận gần nhất, đều ở phút cuối, để kéo Ninh Bình trở lại đường đua huy chương.
Trung Kiên, Thanh Nhàn hay Ngọc Mỹ dù thầm lặng hơn với cuộc đua trụ hạng, nhưng cũng đều rất cố gắng và chuyên nghiệp. Đúng như ông Kim kỳ vọng, U.23 Việt Nam vẫn giữ đôi chân trên mặt đất.
Dù vậy, đôi khi nỗ lực là chưa đủ. Những yếu tố thuộc về kinh nghiệm, bản lĩnh… cần thời gian để bồi đắp, thay vì “đốt cháy giai đoạn”. Ông Kim vẫn kiên trì chờ học trò cứng cỏi từng ngày.
Còn 3 tháng nữa, AFF Cup 2026 sẽ khởi tranh. Nhiều khả năng danh sách sơ bộ đội tuyển sẽ được ông Kim công bố vào giữa tháng 6, sau khi V-League hạ màn.
Muốn đón “chuyến tàu muộn” bằng danh sách sơ bộ, lứa U.23 Việt Nam phải bùng nổ trong 8 trận còn lại ở V-League. Với hơn nửa đội hình có tần suất ra sân thường xuyên, Trung Kiên cùng đồng đội còn nguyên cơ hội ghi điểm, đặc biệt khi giúp đội nhà hoàn thành mục tiêu.
Tuy nhiên, được gọi vào danh sách sơ bộ chỉ là điều kiện cần. Ở AFF Cup 2024, HLV Kim Sang-sik từng gọi 8 gương mặt U.23 lên danh sách sơ bộ, nhưng sau cùng chỉ Văn Khang và Trung Kiên trụ lại danh sách rút gọn.
Vị thế U.23 Việt Nam lúc này đã khác, sau những vinh quang tầm cỡ châu lục. Song, ở đội tuyển, không có bất cứ đặc quyền nào cho cầu thủ trẻ. Tất cả tập chung một giáo án, chơi cùng loại chiến thuật và được đánh giá bằng thước đo như nhau. Đặc biệt, với chiến lược gia yêu cầu lối đá quyết liệt và trực diện như Kim Sang-sik, thể lực là yếu tố chìa khóa để cầu thủ trẻ trụ lại. Cần nhanh hơn, mạnh hơn để theo kịp triết lý tốc độ rất Hàn Quốc mà ông Kim theo đuổi.
Trong các nhân tố U.23, Đình Bắc là cầu thủ “sáng” nhất có suất. Không chỉ bởi màn thể hiện chói sáng ở U.23 châu Á, mà Đình Bắc còn đá ở vị trí đội tuyển Việt Nam đang neo người: tiền đạo cánh.
Cầu thủ 22 tuổi bỏ lỡ đợt tập trung trước do dính án treo giò. Tại AFF Cup 2026, Đình Bắc sẽ chỉ vắng mặt 2 trận đầu vòng bảng nếu được ông Kim triệu tập. Tại CLB Công an Hà Nội, Đình Bắc đang là nhân tố quan trọng của HLV Alexandre Polking.
Khoảng 18h, mây đen bao phủ xã Phiêng Cằm, sau đó mưa giông kèm mưa đá trút xuống. Các viên đá đường kính 1-3 cm rơi dày trong khoảng 15 phút, phủ trắng nhiều quả đồi.
Chị Vàng Lý cho biết mưa đá xảy ra bất ngờ, chị cùng nhiều người đang làm rẫy không kịp tìm nơi trú ẩn. Nhờ đội mũ bảo hiểm khi lao động, chị không bị thương. Hiện chính quyền địa phương đang thống kê thiệt hại.
Từ đêm 15/4 đến nay, mưa giông, lốc xoáy và mưa đá tại các tỉnh miền Bắc khiến 1 người chết, 1 người mất tích, 4 người bị thương; khoảng 1.500 nhà hư hỏng, tốc mái. Thiên tai cũng làm thiệt hại hơn 880 ha cây trồng, 500 gia cầm chết, ảnh hưởng nhiều công trình hạ tầng, tổng thiệt hại ước gần 46 tỷ đồng, theo Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai. Trong đó rạng sáng 16/4, mưa đá lớn xảy ra tại Bắc Hà, tỉnh Lào Cai với viên đá đường kính 5-7 cm, gây hư hại nhà cửa, hoa màu.
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia cho biết từ chiều tối 18/4 đến ngày 19/4, vùng núi và trung du Bắc Bộ tiếp tục có mưa rào và giông, cục bộ mưa trên 70 mm. Trong mưa giông có thể xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh, nguy cơ gây thiệt hại nhà cửa, cây trồng, đồng thời tiềm ẩn lũ quét, sạt lở đất tại khu vực miền núi.
Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân theo dõi diễn biến thời tiết, hạn chế ra ngoài khi có mưa giông, đặc biệt tại khu vực đồi núi, nương rẫy; chủ động gia cố nhà cửa, bảo vệ cây trồng, vật nuôi và tìm nơi trú ẩn an toàn khi xảy ra mưa đá.
Từ luận văn tốt nghiệp của sinh viên Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM), một nghiên cứu về kỹ thuật mới giúp AI trả lời câu hỏi trắc nghiệm ổn định hơn được đăng trên tạp chí quốc tế Q1.
Khởi nguồn từ một luận văn tốt nghiệp đại học, công trình nghiên cứu của thầy trò khoa khoa học và kỹ thuật máy tính của trường này đã được công bố trên tạp chí quốc tế hàng đầu về trí tuệ nhân tạo (AI) trong giáo dục sau khi trải qua nhiều vòng phản biện.
Bài báo Enhancing Large Language Model Performance for Automatic Zero-Shot Multiple-Choice Question Answering via Single-Token Logit Prompting của nhóm tác giả từ Việt Nam đã được công bố trên tạp chí Computers and Education: Artificial Intelligence.
Đây là tạp chí mở thuộc Nhà xuất bản Elsevier, hiện xếp hạng Q1, đứng đầu lĩnh vực giáo dục (Education), hạng 4 trong lĩnh vực khoa học máy tính ứng dụng (Computer Science Applications) và hạng 5 lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI- Artificial Intelligence), theo SCImago.
Nhóm tác giả gồm Đặng Phú Quốc - cựu sinh viên Trường ĐH Bách khoa (đồng tác giả chính), Trần Trương Tuấn Phát - giảng viên Trường ĐH Bách khoa (đồng tác giả chính), TS Vũ Đức Lý (giảng viên Trường ĐH Quốc tế Miền Đông), Nguyễn Song Thiên Long và Võ Thị Như Quỳnh cùng là sinh viên năm thứ ba Trường ĐH Bách khoa, được PGS.TS Quản Thành Thơ - Trưởng khoa khoa học và kỹ thuật máy tính Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM) hướng dẫn.
Công trình tập trung vào đề xuất kỹ thuật viết lời nhắc (prompting) mới mang tên Single-Token Logit (STL) nhằm nâng cao độ chính xác và tính ổn định của các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) khi tự động trả lời câu hỏi trắc nghiệm (MCQ). Tác giả Đặng Phú Quốc cho biết nghiên cứu xuất phát từ luận văn tốt nghiệp đại học của anh.
"Ban đầu mình chỉ đặt mục tiêu giải quyết tốt một bài toán chuyên môn về mô hình ngôn ngữ lớn, chứ không kỳ vọng sẽ được công bố trên tạp chí thứ hạng cao. Sau khoảng 28 tháng kể từ khi bắt tay nghiên cứu, đến tháng 3-2026 công trình đã được đăng trên tạp chí Computers and Education: Artificial Intelligence", anh Quốc chia sẻ.
Thông tin thêm, anh Trần Trương Tuấn Phát cho hay nhóm đã trải qua nhiều vòng phản biện kín hai chiều. Mỗi vòng đều yêu cầu những cải tiến đáng kể như bổ sung thí nghiệm, làm rõ cách diễn giải, củng cố định hướng nghiên cứu và tái cấu trúc bản thảo.
Việc lựa chọn nơi nộp bài được nhóm thực hiện theo gợi ý của Nhà xuất bản Elsevier. Chỉ sau khi được chấp nhận, nhóm mới có thông tin đây là tạp chí đứng đầu thế giới trong lĩnh vực giáo dục (Education). "Đó là kết quả đặc biệt mà chính nhóm tác giả cũng không ngờ tới", PGS.TS Quản Thành Thơ nói thêm.
Từ thực tế nghiên cứu, nhóm nhận thấy hiện tượng gọi là giới hạn Multiple-Choice Symbol Binding (MCSB) làm giảm đáng kể độ tin cậy của LLM, nhất là khi ứng dụng vào chấm bài hay xây dựng ngân hàng câu hỏi của lĩnh vực giáo dục. Vì thế, nhóm đề xuất kỹ thuật Single-Token Logit (STL).
Thay vì đưa toàn bộ đáp án và yêu cầu mô hình chọn A - B - C - D như thông thường, STL tách từng đáp án riêng biệt và yêu cầu mô hình đánh giá theo dạng đúng - sai cho từng lựa chọn.
Hệ thống lần lượt hỏi "Đáp án này có đúng không?" và sử dụng xác suất của token "yes" để đánh giá mức độ phù hợp. "Cơ chế này giúp mô hình xác minh từng lựa chọn một cách độc lập, không bị chi phối bởi vị trí hay nhãn đáp án, khắc phục trực tiếp hạn chế của giới hạn MCSB", anh Phát nói về ưu điểm của nghiên cứu.
Nghiên cứu còn tích hợp kỹ thuật Retrieval-Augmented Generation (RAG) cho phép mô hình truy xuất kiến thức bên ngoài khi cần, giúp tăng độ chính xác theo ngữ cảnh cũng như kiểm tra độ ổn định của giải pháp trong các điều kiện khác nhau.
Khi thử nghiệm trên ba bộ dữ liệu khoa học chuẩn gồm ARC, OpenBookQA và SciQ, STL cho kết quả ngang bằng hoặc vượt trội so với nhiều phương pháp phổ biến với mức cải thiện lên tới 11 điểm phần trăm trong một số cấu hình, đồng thời giảm đáng kể chi phí tính toán.
Về tiềm năng ứng dụng, kỹ thuật STL có thể hỗ trợ giáo viên rà soát đề thi, tự động gợi ý đáp án cho câu hỏi chưa có lời giải, hỗ trợ chấm bài và phát triển các hệ thống học tập thông minh có khả năng giải thích kết quả đánh giá.
Theo PGS.TS Quản Thành Thơ, công bố không chỉ đóng góp xuất sắc về mặt giá trị học thuật đối với các nghiên cứu trong lĩnh vực LLM mà còn cho thấy việc nâng cao độ tin cậy của AI không nhất thiết phải đến từ mô hình lớn hơn hay kiến trúc phức tạp. "Đôi khi chỉ một thay đổi nhỏ trong cách thiết kế lời nhắc (prompt) cũng có thể tạo ra khác biệt lớn trong ứng dụng thực tế", ông Thơ nhận định.
Ngày 8-4, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Đắk Lắk phối hợp UBND xã Ô Loan tổ chức hội nghị khởi động dự án "Thúc đẩy quản lý bảo tồn rạn san hô gắn với du lịch cộng đồng và phát huy giá trị văn hóa làng biển" tại danh thắng quốc gia Hòn Yến.
PGS.TS Nguyễn Chu Hồi - Trưởng Ban chỉ đạo quốc gia UNDP/GEF SGP - cho hay vùng biển gần bờ Phú Yên có khoảng 182 loài san hô, tạo lợi thế lớn cho phát triển du lịch và nghề cá bền vững.
Riêng tại danh thắng quốc gia Hòn Yến có 12,7ha rạn san hô với 17 loài san hô sinh sống, phát triển tốt trên nền đá núi lửa bazan.
Tuy nhiên các rạn san hô tại đây đang bị suy thoái nghiêm trọng do tác động kép của thiên tai, biến đổi khí hậu và con người như ô nhiễm môi trường, khai thác san hô, giẫm đạp và săn bắt hải sản quá mức.
"Các rạn san hô ven bờ, quy mô nhỏ được ví như nồi cơm Thạch Sanh. Ta giữ được thì thế hệ hôm nay được ăn và thế hệ con cháu chúng ta cũng còn có cái để ăn", PGS.TS Nguyễn Chu Hồi nhận định.
Bà Nguyễn Thị Phấn, Giám đốc Hợp tác xã Du lịch Hòn Yến, cho hay đơn vị xác định văn hóa làng biển và rạn san hô được xem như "linh hồn" của du lịch, trong đó hợp tác xã ưu tiên chất lượng trải nghiệm, thay vì chạy theo số lượng khách.
Là "cầu nối"giữa chính quyền, dự án và người dân, hợp tác xã tập hợp ngư dân, hộ kinh doanh vào chuỗi dịch vụ thống nhất, hạn chế tình trạng tranh giành khách, "chặt chém", đồng thời xây dựng các tour trải nghiệm như "Một ngày làm ngư dân", "Thưởng thức ẩm thực làng chài" và khám phá san hô có trách nhiệm.
Tuy nhiên trước lượng khách đến Hòn Yến ngày càng tăng nhưng còn thiếu đầu mối quản lý, cần xây dựng khu đón khách tập trung để thuận tiện kiểm soát, bảo đảm an ninh và nâng chất lượng phục vụ. Cùng với đó, địa phương cần quy hoạch lại khu vực lồng bè nuôi thủy hải sản để tránh gây mất mỹ quan.
"Các thành viên hợp tác xã đang trực tiếp bảo vệ rạn san hô, vệ sinh môi trường xung quanh Hòn Yến nhưng không có kinh phí hoạt động và mặt bằng đón khách. Vì vậy phải minh bạch hóa quyền lợi và gắn liền nguồn thu với trách nhiệm quản lý. Nếu không có kinh phí tái đầu tư, hợp tác xã không thể duy trì hoạt động bền vững" - bà Phấn nói.
Giám đốc hợp tác xã cũng nói cần đẩy mạnh tuyên truyền về du lịch cộng đồng để người dân cùng tham gia bảo vệ rạn san hô, nhất là thời điểm thủy triều rút. Dự án cũng cần hỗ trợ các khóa tiếng Anh giao tiếp cơ bản cho thành viên hợp tác xã nhằm nâng cao khả năng phục vụ, kết nối với khách quốc tế...
Kết luận hội nghị, bà Nguyễn Thị Hồng Thái, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh, đề nghị các cấp, ngành và địa phương cần chuyển từ nhận thức sang hành động phát huy vai trò chủ thể của phụ nữ và người dân địa phương thông qua đào tạo kỹ năng du lịch, quản lý homestay, chăm sóc và bảo tồn san hô, gắn với xây dựng các mô hình như tổ tình nguyện bảo vệ rạn san hô, tuyến đường ven biển không rác thải nhựa.
Các bên thực hiện nghiêm túc cam kết phối hợp để bắt tay ngay vào việc cụ hóa các hoạt động trong quý 2-2026, đảm bảo đúng tiến độ mà văn kiện dự án đã phê duyệt.
