Trong video do nhóm vũ trang Hezbollah công bố hôm 8/4, thiết bị bay không người lái góc nhìn thứ nhất (drone FPV) tiếp cận xe tăng chủ lực Merkava Mark 4M hiện đại nhất của Israel, được trang bị lồng thép trên nóc tháp pháo và hệ thống phòng thủ chủ động Trophy.
Drone của Hebollah lao vào vị trí đài radar của hệ thống Trophy ở mặt bên tháp pháo, không có dấu hiệu nào cho thấy hệ thống phòng vệ được kích hoạt.
Video thứ hai cho thấy drone FPV nhắm vào phía cửa đuôi đang mở của một chiếc Merkava Mark 4M, vốn là vị trí hiểm yếu nhất trên mẫu xe tăng này. Những video tiếp theo ghi lại cảnh đòn tập kích nhằm vào xe chiến đấu bộ binh Eitan, cùng hai xe tăng Merkava Mark 4M đang di chuyển trên đường.
Khác với xung đột Ukraine, lực lượng Hezbollah không triển khai drone trinh sát để ghi lại kết quả đòn đánh, các video đều kết thúc khi drone FPV lao vào mục tiêu.
Howard Altman, biên tập viên chuyên trang quân sự Mỹ War Zone, chỉ ra rằng chất lượng video không suy giảm khi drone bay thấp và lao vào mục tiêu cho thấy chúng đều kết nối với người điều khiển bằng cáp quang.
Ryan Brobst, chuyên gia quân sự tại viện nghiên cứu mang tên Quỹ Phòng vệ Dân chủ (FDD) có trụ sở tại Mỹ, đánh giá nhóm vũ trang Hezbollah đã học cách vận hành drone cáp quang nhờ quan sát xung đột Nga – Ukraine.
“Một yếu tố cần xem xét là sự gia tăng về số lượng drone cáp quang. Chưa rõ Hezbollah đã chuyển hẳn sang sử dụng drone cáp quang hay chưa, cũng như liệu các mẫu drone dùng sóng vô tuyến có mất hiệu quả hoàn toàn hay không”, Brobst nói.
Các chuyên gia nói rằng không thể đánh giá mức độ thiệt hại cụ thể sau những đòn đánh như vậy, do Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) áp dụng chính sách kiểm soát thông tin chặt chẽ và không tiết lộ cụ thể tổn thất trong xung đột.
Trong báo cáo tình hình chiến sự hôm 26/3, IDF chỉ xác nhận nhiều binh sĩ thuộc Lữ đoàn Thiết giáp số 7 đã bị thương, trong đó một người thiệt mạng. “Chưa rõ những trường hợp này có phải do drone FPV của Hezbollah gây ra hay không, nhưng Lữ đoàn 7 là đơn vị chuyên vận hành xe tăng Merkava Mark 4”, Brobst cho hay.
Một quan chức cấp cao giấu tên của IDF cho biết các video cho thấy Hezbollah sở hữu drone tự sát có độ chính xác cao, đủ khả năng nhắm vào các điểm yếu trên xe tăng. “Video cho thấy một số đòn đánh có thể là thật, song chúng không thể hiện thiệt hại đối với xe tăng Merkava. Dù vậy, drone vẫn là mối đe dọa hiện hữu và ngày càng gia tăng”, người này cho hay.
Xe tăng chủ lực Merkava Mark 4M được Israel triển khai từ năm 2011, có đặc điểm nổi bật là hệ thống phòng thủ chủ động Trophy được ví như tấm “màn thép” bảo vệ phương tiện trước tên lửa dẫn đường và đạn chống tăng.
Hệ thống này bao gồm các cảm biến, radar cảnh giới, máy tính và tổ hợp đánh chặn. Radar Trophy có thể quét khu vực 360 độ quanh xe để phát hiện vũ khí chống tăng bắn tới. Khi phát hiện mục tiêu, máy tính sẽ phân tích và ra lệnh phóng các quả đạn kim loại để vô hiệu hóa mối đe dọa trước khi nó tiếp cận giáp chính của xe tăng.
Điều này khiến Merkava Mark 4M được mệnh danh là mẫu xe tăng được bảo vệ tốt nhất thế giới hiện nay. Tuy nhiên, các biện pháp bảo vệ trên dòng Merkava Mark 4M đã không thể đối phó được drone tự sát, vũ khí ngày càng phổ biến trong các xung đột.
Chiều 2/4, trên đường Tân Xuân, đoạn dưới chân cầu Thăng Long, thuộc phường Phú Thượng, người đàn ông trung niên mang nhiều tấm xốp kích cỡ khoảng 1x2 m từ nhà ra đốt. Đám cháy tạo thành cột khói đen bao trùm một phần cầu Thăng Long, gây hạn chế tầm nhìn, buộc người đi đường phải giảm tốc độ.
Chị Mai Hương, sống tại chung cư gần đó, cho biết thấy khói mù mịt, mùi khét lẹt, nhiều cư dân tưởng cháy nhà. Chạy ra ngoài, họ mới biết nguồn khói từ đốt rác dưới chân cầu. Có một số người đã khuyên can, nhưng người đàn ông vẫn tiếp tục vác nhiều tấm xốp sang đốt, chị Hương cho hay.
Chính quyền phường Phú Thượng đã cử người xác minh, xác định người đốt rác 52 tuổi, thường trú tại phường. Với vi phạm nêu trên, người này sẽ bị phạt 3 triệu đồng, buộc khôi phục hiện trạng ban đầu.
Hành vi tự ý đốt rác thải sinh hoạt, đặc biệt tại khu dân cư, nơi công cộng là vi phạm pháp luật về môi trường. Theo Nghị định 45/2022, cá nhân có thể bị phạt từ 500.000 đồng đến 2 triệu đồng đối với hành vi gây ô nhiễm, kèm buộc khắc phục hậu quả.
Nếu đốt rác gây hỏa hoạn, cháy lan sang nhà khác, người vi phạm có thể bị phạt từ 1 đến 5 triệu đồng, hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy mức độ thiệt hại.
Các diễn đàn sinh vật cảnh và hội nhóm mạng xã hội đang xôn xao bởi loài cây mới nổi có tên muội hồng. Loài cây có tên khoa học là Syzygium myrtifolium, thuộc họ sim, thường mọc hoang dại trên các vách núi cheo leo. Cây dáng nhỏ, lá dày, thân xù xì, rêu mốc tạo cảm giác cổ kính.
Trước đây khá ít người chơi muội hồng, nhưng gần đây nó trở thành trào lưu, được giới săn cây cảnh mệnh danh là "nữ hoàng phòng trà". Dáng vẻ đượm màu thời gian đã khiến loài cây này trở thành món đồ trang trí ưa thích trong các không gian phòng trà hoặc bàn làm việc.
Tại Thanh Hóa, Ninh Bình hay Phú Thọ, muội hồng được chào bán từ vài triệu đến hàng trăm triệu đồng mỗi gốc. Anh Xuân Trường, người chơi cây tại phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa, đang sở hữu gốc muội hồng tán rộng hơn 2 m, thân uốn lượn. Cuối năm 2025, anh chi hơn 50 triệu đồng để sở hữu cây. Có thời điểm khách trả hơn 100 triệu đồng nhưng anh chưa bán.
"Thú thật tôi chơi theo trào lưu chứ không rõ giá trị thực sự của nó đến đâu", anh Trường nói.
Nhu cầu chơi muội hồng tăng cao nên nhiều người vào các dãy núi đá ở Cẩm Thủy, Cẩm Tú, Bá Thước... săn tìm. Một số người còn livestream ngay tại hiện trường khai thác cây trên đỉnh núi. Khách hàng chốt đơn qua màn hình điện thoại, cây sẽ được vận chuyển xuyên tỉnh đến tay người mua.
Anh Lê Văn Cường, 48 tuổi, thường cùng nhóm bạn băng rừng từ tờ mờ sáng, mục tiêu là những đỉnh núi đá vôi dựng đứng ở huyện Cẩm Thủy cũ, nơi loài muội hồng bám trụ. Ngày cuối tháng 3, mất hơn hai giờ leo trèo qua những vách đá tai mèo, nhóm anh Cường phát hiện gốc muội hồng tại vị trí hiểm trở.
Để đưa gốc cây xuống núi, cả nhóm phải mất nhiều giờ đu mình trên vách núi đá, dùng búa, cưa và xà beng đục đẽo vào tận lõi đá. Thành quả của một ngày là gốc cây được bán ngay cho khách với giá hơn 5 triệu đồng. Anh Cường thừa nhận từ khi cơn sốt nổ ra, anh kiếm được hàng chục triệu đồng từ việc khai thác cây rừng.
"Đi rừng vất vả, nguy hiểm rình rập từ rắn rết, bọ cạp đến nguy cơ trượt chân xuống vực sâu, nhưng vì thu nhập cao nên chúng tôi vẫn theo", anh Cường nói.
Tại các xã Như Thanh và xã Mậu Lâm, lực lượng chức năng ghi nhận ít nhất hai trường hợp đi săn cây muội hồng bị ngã dẫn đến chấn thương nặng. Việc leo trèo trên các địa hình núi đá vôi mà không có đồ bảo hộ đang trở thành mối đe dọa trực tiếp đến an toàn tính mạng của người dân.
Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa ghi nhận từ cuối năm 2025 đến nay đã phát hiện và xử lý hơn 30 vụ vi phạm liên quan đến khai thác, vận chuyển, tàng trữ trái phép cây muội hồng. Tổng cộng hơn 280 cây đã bị thu giữ, số tiền xử phạt gần 150 triệu đồng. Các khu vực trọng điểm xảy ra tình trạng này là Bá Thước, Cẩm Thủy, Ngọc Lặc, Nga Sơn, Như Thanh, Bỉm Sơn...
Đại diện Chi cục Kiểm lâm nhận định muội hồng chủ yếu mọc ở những nơi địa hình hiểm trở, rừng có trữ lượng thấp. Việc khai thác ồ ạt không chỉ đe dọa sự tồn tại của loài cây trong tự nhiên mà còn tác động tiêu cực đến an ninh rừng và đa dạng sinh học. Việc đục đẽo vách đá để lấy rễ cây làm biến dạng địa hình núi đá, phá hủy thảm thực vật xung quanh và gây mất cân bằng sinh thái.
Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa đã chỉ đạo các hạt kiểm lâm tăng cường tuần tra, ngăn chặn mọi hành vi xâm hại rừng tự nhiên; khuyến cáo người dân không tham gia khai thác, vận chuyển hoặc giao dịch cây muội hồng dưới bất kỳ hình thức nào, không tiếp tay cho những đầu nậu thu gom cây rừng trái phép.
