Tôi gọi già hóa dân số là “cơn sóng thần bạc”, để nhấn mạnh đây là một thực tế khi xảy đến thì nó sẽ là cơn sóng rất lớn và ập đến cực nhanh.
Tỉ lệ người từ 60 tuổi tại Việt Nam dự báo sẽ vượt 20% vào năm 2038, chính thức đưa Việt Nam trở thành “xã hội già hóa.”
Trong vòng hơn 10 năm tới, hơn 20% dân số Việt Nam sẽ từ 60 tuổi trở lên. Đây là một thay đổi rất lớn. Ở Thái Lan, tính đến năm 2022, hơn 20% tổng dân số quốc gia này có độ tuổi từ 60 trở lên và trở thành “xã hội già hóa”.
Trong bối cảnh này, sẽ không khó để chúng ta hình dung những nhu cầu sẽ xuất hiện trong thời gian tới. Và trước tiên, để đáp ứng nhu cầu của phần đông dân số trong nước, sẽ cần số lượng nhiều hơn các viện dưỡng lão.
Điều này cũng phần nào phản ánh xu hướng xã hội hiện nay, khi nhiều người trẻ không muốn dành thời gian chăm sóc cha mẹ như các thế hệ trước. Chúng ta hiểu họ muốn có cuộc sống của riêng mình, muốn tận hưởng, muốn ra ngoài và muốn giao lưu.
Song song với nhu cầu nội địa, các quốc gia Đông Nam Á như Việt Nam, Thái Lan hay Philippines đang đứng trước cơ hội lớn để thu hút dòng khách hàng quốc tế trong phân khúc nghỉ hưu cao cấp, đặc biệt từ các nước phương Tây.
Chi phí chăm sóc người cao tuổi tại các quốc gia phát triển hiện ở mức rất cao. Tại Mỹ, chi phí trung bình cho một viện dưỡng lão có thể lên đến hàng ngàn USD mỗi tháng hoặc hơn, vượt quá khả năng chi trả của ngay cả nhiều gia đình có thu nhập khá.
Ở quy mô toàn cầu, một xu hướng ngày càng rõ nét là nhiều người tại châu Âu, Mỹ, Nhật Bản, Úc, thậm chí cả Trung Quốc, sau khi nghỉ hưu ở độ tuổi khoảng 65 đã tích lũy được tài sản đáng kể và mong muốn tận hưởng cuộc sống.
Đây chính là nền tảng hình thành nên “nền kinh tế người cao tuổi” – một thị trường đang tăng trưởng nhanh và còn nhiều dư địa phát triển.
Nhiều người không muốn dựa dẫm vào con cái mình, nên sau khi đã làm việc chăm chỉ suốt vài chục năm, có tích lũy tài chính, và khi đến tuổi cần được chăm sóc sức khỏe 24/7, họ sẽ tìm đến các quốc gia có chi phí phải chăng. Trong đó, theo tôi, Thái Lan, Việt Nam hoặc Philippines sẽ là những lựa chọn hàng đầu.
Đây là một cơ hội rất lớn. Nếu Việt Nam, cả người dân lẫn cơ quan chuyên trách, nhận ra xu hướng này và chuẩn bị từ sớm, thì không phải 20 năm nữa, mà ngay trong giai đoạn 2028 – 2029, nhu cầu tăng rất nhanh.
Thực tế Thái Lan đã nhận ra điều đó. Nếu nhìn lại 5 năm trước, nước này gần như chỉ có một viện dưỡng lão, nhưng hiện nay, trung bình cứ khoảng 60 ngày lại có một cơ sở mới được mở. Họ hiểu rằng cần phải chuẩn bị hạ tầng cho nhu cầu này.
Trong tổng số khách đến Phuket mỗi năm, khoảng 12 triệu là khách quốc tế. Chỉ riêng trên hòn đảo này đến nay đã có hơn 65 trung tâm chăm sóc sức khỏe và các dịch vụ liên quan.
Phuket có môi trường sống rất tốt – không khí trong lành, điều kiện sống sạch sẽ, hệ thống nhà hàng phong phú với đủ loại ẩm thực từ Việt Nam, Pháp đến Ý… Tất cả những yếu tố đó đang giúp hệ sinh thái dịch vụ cho loại hình này tại đây thực sự “nở rộ”.
Chúng ta sẽ cần phải quan tâm chăm sóc sức khỏe cho cộng đồng nói chung. Nhưng dòng lợi nhuận sẽ nằm ở phân khúc cao cấp, phục vụ cho nhóm 1,2 hay 5% dân số giàu nhất.
Các nhà đầu tư khi rót vốn luôn kỳ vọng lợi nhuận. Nếu tôi đầu tư 1 triệu USD, trong 4 – 5 năm, tôi sẽ muốn thu về 2 triệu USD. Đó là logic của thị trường. Và chính vì vậy, dòng vốn thường chảy vào phân khúc cao cấp.
Hiện nay trên thế giới đã có những mô hình như vậy. Ví dụ tại Singapore có những phòng khám mà bạn có thể bay đến, dành một ngày và chi khoảng 10.000 USD để thực hiện toàn bộ các xét nghiệm: từ DNA, chụp toàn thân, xét nghiệm máu, nước tiểu… Sau đó họ xây dựng một kế hoạch chăm sóc sức khỏe cá nhân hóa cho bạn.
Điều đáng chú ý là những dịch vụ như vậy luôn có khách xếp hàng chờ. Bởi ngày càng nhiều người lớn tuổi – đặc biệt ở các nước phát triển – có cả thời gian và tiền bạc, và họ sẵn sàng chi trả để kéo dài “thời gian sống khỏe”.
Tôi cho rằng Việt Nam là một “viên ngọc ẩn” – một trong những điểm đến tiềm năng nhưng vẫn chưa được khai thác hết trên bản đồ chăm sóc sức khỏe và dịch vụ cho người cao tuổi toàn cầu.
Việt Nam sẽ có nhu cầu rất lớn đối với các dịch vụ chăm sóc người cao tuổi trong tương lai. Và đây là một cơ hội rõ ràng, không chỉ với Việt Nam mà với cả nhiều quốc gia châu Á khác. Theo tôi, nếu xây dựng đúng hướng, thị trường sẽ tự đến.
Du lịch y tế quốc tế, là một cơ hội rất lớn cho Việt Nam, đặc biệt tại ba trung tâm lớn là Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng. Nhu cầu trên toàn cầu đang tăng nhanh, trong khi Việt Nam là một trong những quốc gia có năng lực y tế tốt trong khu vực và khu vực tư nhân trong lĩnh vực này cũng đang phát triển mạnh mẽ.
Do đó điều quan trọng không phải là “nên làm” mà là “bắt buộc phải làm”. Cơ quan chuyên trách của Việt Nam cần phối hợp chặt chẽ với khu vực bệnh viện tư nhân.
Đây không chỉ là câu chuyện y tế, mà còn là tạo việc làm, và là những công việc có thu nhập cao: điều dưỡng, kỹ thuật viên xét nghiệm, bác sĩ, quản lý; thậm chí cả truyền thông và marketing, vì nhu cầu quảng bá trong lĩnh vực này là rất lớn.
Và thời điểm không phải là 10 năm nữa – mà là ngay bây giờ, ngay năm 2026.
Theo TTXVN, Bộ Nội vụ tiếp tục khẳng định về việc không có phương án hoán đổi ngày làm việc để kéo dài kỳ nghỉ lên 9 ngày trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương, lễ 30-4 và 1-5 trong năm 2026.
Trước đó, nhiều thông tin nêu rằng cán bộ, công chức, viên chức và người lao động có thể được nghỉ liên tục nhiều ngày dịp lễ Giỗ Tổ Hùng Vương, Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4) và Quốc tế lao động (1-5) năm 2026 thông qua việc hoán đổi ngày làm việc với ngày nghỉ hằng tuần.
Tuy nhiên, lãnh đạo Bộ Nội vụ cho biết cơ quan này không đề xuất phương án hoán đổi ngày làm việc để kéo dài kỳ nghỉ.
Trong công văn gửi các bộ, ngành và địa phương, Bộ Nội vụ thông tin lịch nghỉ Giỗ Tổ Hùng Vương, 30-4 và 1-5 được thực hiện theo đúng quy định của Bộ luật Lao động 2019.
Nội dung về việc hiện nay không có chủ trương điều chỉnh lịch nghỉ và Bộ Nội vụ cũng không đề xuất phương án hoán đổi ngày làm việc để kéo dài kỳ nghỉ. Như vậy, không có phương án hoán đổi để nghỉ liền 9 ngày trong dịp lễ sắp tới.
Bộ Nội vụ cũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương tiếp tục thực hiện lịch nghỉ theo đúng quy định của Bộ luật Lao động 2019.
Do đó, cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong khu vực Nhà nước được nghỉ liên tiếp 3 ngày, từ 25-4 đến 27-4 (trong đó có nghỉ bù ngày 27-4). Sau đó họ sẽ đi làm bình thường trong 2 ngày 28 và 29-4. Dịp 30-4 và 1-5, người lao động được nghỉ 4 ngày kéo dài từ 30-4 đến hết 3-5, trong đó có 2 ngày nghỉ lễ chính thức và 2 ngày cuối tuần.
Trước đó, ngày 9-4, Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam cho biết đã ghi nhận hơn 70.000 ý kiến đoàn viên, người lao động (đến 7h cùng ngày) về các phương án hoán đổi nghỉ bù dịp Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026.
Kết quả cho thấy khoảng 62% ủng hộ hoán đổi ngày nghỉ (trong đó 47,04% chia sẻ "rất mong muốn", còn 14,82% khác thể hiện "mong muốn").
Theo Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, phần lớn có nhu cầu hoán đổi ngày nghỉ bù để kéo dài kỳ nghỉ, giúp người lao động có thêm thời gian nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động và chăm lo gia đình.
Năm 2026, Giỗ Tổ Hùng Vương (mùng 10 tháng ba âm lịch, tức 26-4 dương lịch) diễn ra rất gần kỳ nghỉ 30-4 và 1-5, chỉ cách hai ngày làm việc. Nếu giữ nguyên lịch nghỉ bù theo quy định hiện hành, kỳ nghỉ sẽ bị chia nhỏ, xen kẽ ngày làm việc, gây bất tiện cho đoàn viên, người lao động.
Song, Bộ luật Lao động 2019 quy định khi ngày nghỉ hằng tuần trùng ngày nghỉ lễ, người lao động được nghỉ bù vào ngày làm việc kế tiếp. "Đây cũng là lý do mà đến nay, Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam vẫn chưa có văn bản kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền về việc nghiên cứu hoán đổi ngày nghỉ bù", Tổng liên đoàn cho hay.
Ngày 9-4, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Đắk Lắk cho biết cơ quan y tế vừa ghi nhận 5 trường hợp bị 1 con chó nghi mắc bệnh dại tấn công tại khu phố Phú Thọ 3, phường Hòa Hiệp.
Theo báo cáo của Trung tâm y tế Đông Hòa, con chó này nặng khoảng 13kg, hung dữ, tấn công nhiều người.
Cụ thể, vào ngày 2-4, con chó này đã cắn 4 người ở phường Hòa Hiệp, 1 người ở phường Phú Yên. Đến nay cơ quan y tế xác định 4 người bị chó cắn ở phường Hòa Hiệp đã tiêm vắc xin và huyết thanh phòng dại, còn ông T.C. trú phường Phú Yên vẫn chưa tiêm.
Ngay sau khi xảy ra vụ việc, con chó đã bị người dân đánh chết và chôn tại khu phố Phú Thọ 3.
Ông Châu Trọng Phát, Phó giám đốc CDC Đắk Lắk, cho hay thời tiết nắng nóng kéo dài là môi trường thuận lợi để bệnh dại bùng phát. Bên cạnh đó, tình trạng chó thả rông, không rọ mõm khiến nguy cơ nhiều người bị chó cắn.
Điều đáng lo, theo ông Phát, đó là một số người dân khi bị chó cắn hay mèo cào thì có tâm lý chủ quan, cho là vết thương nhỏ, không nghiêm trọng nên không đi chích ngừa.
CDC Đắk Lắk đã giao các phòng chuyên môn phối hợp trạm y tế các phường Hòa Hiệp, Phú Yên điều tra, giám sát, tư vấn người dân bị chó nghi dại cắn tiêm vắc xin đủ liều, đúng lịch.
"Chúng tôi cũng đề nghị UBND các địa phương liên quan tăng cường tuyên truyền công tác phòng chống bệnh dại; thông báo rộng rãi về đặc điểm con chó nghi mắc bệnh dại để người dân bị chó cắn biết, kịp thời đến cơ sở y tế tiêm phòng. Các địa phương cũng phải tăng cường quản lý chó, mèo, đẩy mạnh tiêm phòng", ông Phát nói.
Trước đó, vào tháng 3-2026, tại thôn Thành Công, xã Ea Na, Đắk Lắk ghi nhận 6 người bị chó nghi mắc bệnh dại tấn công.
Tại cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Xây dựng chiều 9-4, phóng viên Tuổi Trẻ Online đã đặt câu hỏi 4 dự án thành phần đường cao tốc Bắc - Nam qua miền Trung có thể hoàn thành, đưa vào khai thác dịp 30-4-2026 để nối thông đường cao tốc Bắc - Nam phía Đông, thông suốt từ Chi Lăng (Lạng Sơn) đến Cà Mau hay không?
Trả lời câu hỏi, ông Nguyễn Thế Minh - Phó cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng) - cho biết 4 dự án thành phần: Quảng Ngãi - Hoài Nhơn, Hoài Nhơn - Quy Nhơn, Quy Nhơn - Chí Thạnh, Chí Thạnh - Vân Phong sẽ đưa vào khai thác cuối tháng 4-2026.
Theo ông Minh, dự án đường cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021-2025 gồm 12 dự án thành phần, đã khai thác 8 dự án thành phần vượt và đúng tiến độ. Còn 4 dự án thành phần qua miền Trung được thông xe kỹ thuật dịp 19-12-2025 nhưng đến nay chưa đưa vào khai thác.
Lý do là 4 dự án thành phần Quảng Ngãi - Hoài Nhơn, Hoài Nhơn - Quy Nhơn, Quy Nhơn - Chí Thạnh, Chí Thạnh - Vân Phong đi qua khu vực có địa hình, địa chất phức tạp, thời gian đầu có một số chậm trễ trong giải phóng mặt bằng, khai thác mỏ vật liệu.
Nguyên nhân chính là ảnh hưởng nặng nề bởi bão, lũ tại miền Trung trong năm 2025 cần thời gian khắc phục hư hại, khôi phục hệ thống sản xuất vật liệu, đường công vụ. Tiếp đó là ảnh hưởng địa chính trị khiến nhiên liệu, vật liệu tăng giá.
"Hiện trong số 268km của 4 dự án thành phần qua miền Trung đã hoàn thành tuyến chính 256km, đang thi công 12km đoạn Chí Thạnh - Vân Phong. 12km này đi qua nền đất yếu, nên thời gian chờ lún kéo dài hơn thường lệ. Đồng thời đang hoàn thành thủ tục bổ sung các hệ thống an toàn giao thông theo đề nghị của Cục Cảnh sát giao thông.
Đoạn từ Quảng Ngãi đến phía nam hầm Cù Mông sẽ khai thác giữa tháng 4-2026. Các đoạn còn lại trong tháng 4-2026 sẽ khai thác và đến 30-4 sẽ nối thông toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam" - ông Minh thông tin.
Liên quan đến tình trạng hư hỏng khe co giãn, lún đầu cầu một số dự án đường cao tốc Bắc - Nam sau khi đưa vào khai thác, ông Nguyễn Trí Đức - Chánh văn phòng Bộ Xây dựng - cho hay công tác kiểm soát chất lượng, đảm bảo an toàn giao thông được bộ triển khai thường xuyên trong quá trình thi công và vận hành đường cao tốc.
Tuy nhiên để xác định nguyên nhân hư hỏng xảy ra trên một số đoạn tuyến cần đánh giá kỹ lưỡng và có giải pháp cụ thể với từng nguyên nhân. Các cơ quan chuyên môn của bộ sẽ có đánh giá cụ thể và công bố.