Bài viết Có bằng đại học, 30 tuổi vẫn thất nghiệp, đi giao hàng, phục vụ: Có gì phải xấu hổ? nhận về nhiều ý kiến tranh luận của bạn đọc.
Nhiều bạn đọc tự hào với lao động chân chính, không sợ ánh nhìn người khác.
Bạn đọc Lê Thanh Trung nói thẳng không ăn cắp, ăn trộm, không có gì phải xấu hổ. Một khi lao động không vi phạm luật pháp để kiếm sống, không có gì phải xấu hổ khi mình chưa tìm được việc làm ưng ý.
Đồng tình, bạn đọc Trần Dung cũng nói chẳng có gì xấu hổ, so sánh ngang hàng thường thiếu công bằng. Người khoe thăng chức có thể đã có nền tảng gia đình, quan hệ, hoặc cơ hội sớm hơn mình.
“Shipper hay phục vụ lại đang tích lũy theo cách khác như kỹ năng chịu áp lực, thị trường, kỷ luật… Những thứ đó không khoe được, nhưng rất có giá trị”, Dung nói.
Tương tự, bạn đọc leph****@gmail.com thẳng thắn nói ăn cướp, ăn trộm hay lừa đảo mới xấu hổ. Mình làm việc chân chính chẳng có gì phải xấu hổ.
Bạn đọc Minh Tâm chia sẻ rằng bản thân từng trải qua hoàn cảnh tương tự, nên rất thấu hiểu, và điều quan trọng là vẫn cố gắng, chưa bỏ cuộc. Trong khi đó, bạn đọc Quỳnh Như nhấn mạnh rằng miễn là công việc chân chính thì không có gì phải xấu hổ.
Bạn đọc Trần Thanh Tùng kể là nông dân U60, ông nói bạn học được gì khi đi giao hàng? “Đi giao hàng không đơn thuần là tới giao hàng cho khách. Thất nghiệp, không phải vì vậy mà mình nôn nóng tìm ngay một công việc mới không chọn lọc, hãy bình tĩnh”, bạn đọc nói.
Còn bạn đọc Sao Xẹt cho rằng có ai nói các bạn mắc cỡ, xấu hổ đâu. Lao động ngành nghề chi cũng được, miễn là chân chính, bằng sức lao động của mình.
“Tiến sĩ bây giờ đã phổ cập rồi. Đại học chỉ là kiến thức nền, sau thời gian trải nghiệm”, ông nói.
Còn bạn đọc Thảo Hy cho rằng ổn định không nhất thiết là có nhà hay chức vụ, mà có thể là thu nhập đủ sống, tinh thần vững, và biết mình đang đi đâu. Có người lương cao nhưng bất an, không thấy vui hay nhiều áp lực chi phối, liệu có gọi là ổn định?
“Có người xuất phát chậm nhưng đường cong đi lên dài và ổn định. Cuộc đời không phải là cuộc đua 100m, mà là marathon, thậm chí là nhiều chặng khác nhau”, Hy nói.
Bạn đọc Minh nói làm gì cũng được, quan trọng là bạn cảm thấy vui vẻ với công việc đang làm và thu nhập có thể nuôi sống bản thân, gia đình.
“Tuy nhiên nếu có thể phát huy kiến thức đã được học và phát triển nghề nghiệp chuyên môn với tấm bằng đã nhận thì tốt nhất. Chứ học xong mà không dùng để mang lại lợi ích cho bản thân mình thì có nghĩa đã chọn sai ngành nghề, phí hoài công sức, tiền bạc đã bỏ ra những năm tháng đại học”, Minh bày tỏ.
Còn bạn đọc Nguyên Hà nói đại học ngày nay cũng như tốt nghiệp phổ thông thôi, có gì phải sĩ diện. Làm nghề gì cũng tốt cả, miễn là không vi phạm pháp luật. Không có ai không làm việc mà có cuộc sống hạnh phúc cả.
Nhiều bạn đọc nói cân nhắc lại lựa chọn nghề nghiệp, tránh lãng phí tấm bằng đại học.
Bạn đọc Vũ A Na kể rằng cô gần như có hai bằng đại học và từng đi dạy chính thức một thời gian nhưng sau đó nghỉ. Thời sinh viên, cô mê đọc sách, đặc biệt là sách về bán hàng, càng đọc càng hứng thú, nên đã xin đi làm thêm trong lĩnh vực này.
Tốt nghiệp văn bằng 1, cô đi dạy rồi thấy đam mê bán hàng quá lớn. Thế là Na học thêm văn bằng 2 quản trị kinh doanh, chưa lấy được văn bằng này thì cô bị ốm nghỉ giữa chừng.
“Giờ tôi làm công việc bán hàng: bán vé số, trứng lộn, trà chanh thu nhập 22 triệu đồng một tháng ở quê. Bỏ nghề giáo đi làm công việc như vậy vì đam mê thì có đáng xấu hổ không?”, Na bày tỏ.
Bạn đọc Đào Tiên nói dành quãng thời gian đẹp nhất đời người để học 4 năm đại học, sau đó ra trường với bao ước mơ, hoài bão nhưng thực tế thất nghiệp hoặc công việc không như ý, thử hỏi ai mà không chạnh lòng.
Tiên bày tỏ nuối tiếc vì mình đã lãng phí thời gian, tiền của vào những mục tiêu không thực tế, không phù hợp, xem như là một lần thử và sai. Cuộc sống vẫn tiếp diễn nên cần tìm một công việc tạm thời để bớt gánh nặng tài chính, lâu dần thì ngại thay đổi.
“Tôi từng trải qua nên tôi hiểu, quan trọng nhất vẫn là bạn cảm thấy thế nào về công việc, công việc đó có giúp bạn tốt hơn từng ngày không, có thể dung hòa giữa công việc và sở thích không, có kế hoạch gì cho tương lai nếu công việc đó ngày mai không còn nữa”, Tiên chia sẻ.
Bạn đọc ký tên Shipper nói học đại học rồi đi làm shipper hay lao động phổ thông không đáng xấu hổ với nghề hay xã hội, mà đáng tiếc là lãng phí tấm bằng cùng thời gian, tiền bạc và công sức mà bản thân và gia đình đã đầu tư.
“Xấu hổ với tư duy chấp nhận hiện tại không cần cầu tiến để cố gắng được làm với đúng ngành mình và gia đình đã đầu tư vào”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Lại Quang Tấn bày tỏ thắc mắc về việc một số bạn học đại học vất vả mà vẫn long đong, tự hỏi liệu có phải các bạn đã chọn sai ngành hay trường ngay từ đầu.
Bạn đọc Phúc Nguyễn nói học đại học nên xem là cơ hội nâng cao kiến thức cho bản thân, còn quan trọng hơn là sống tử tế, kiếm thu nhập chính đáng và giáo dục con cái thành đạt. Như vậy, mỗi người đã đáng tự hào vì đóng góp cho xã hội, thay vì chạy theo sự tự hào “ảo” không bền vững về lâu dài.
Bạn đọc Vinh thừa nhận nhiều người học đại học xong nhưng lại không hợp ngành. Quay đầu làm lại từ đầu cũng là điều bình thường.
Bạn đọc Phạm Hữu Hiến nói ở nước ngoài, bằng đại học chỉ mang tính phổ cập, một người làm nail ở Mỹ cũng có bằng đại học. Có ai than vãn gì đâu?
Bức tường đá nằm ở tiểu khu 638S xã Hướng Phùng, Quảng Trị. Trong quá trình khám phá hố sụt ở khu rừng này, các thành viên nhóm Quảng Trị Discovery đã phát hiện ra bức tường nhưng chưa có thời gian khảo sát kỹ lưỡng.
Bảo tàng Quảng Trị phối hợp với Ban quản lý rừng đặc dụng Nam Quảng Trị có chuyến khảo sát bức tường này.
Đoàn mất gần 3 tiếng đồng hồ băng rừng theo suối và vượt dốc đá dựng đứng. Tuyến chưa có đường mòn, đoàn vừa đi vừa phát dọn cây gai, bụi rậm. Dọc đường đi có nhiều cây rừng nguyên sinh với chu vi gốc 4-5 người ôm.
Bức tường đá nằm giữa rừng nguyên sinh, cây cối rậm rạp.
Theo quan sát của phóng viên Tuổi Trẻ Online, bức tường dài khoảng 150m, cao từ 1-5m, rộng khoảng 60cm. Một số đoạn bị bồi lấp nên bức tường bị thấp lại.
Đoạn ở giữa chiếm phần lớn chiều dài của bức tường có bề mặt khá phẳng phiu, thẳng đứng. Trên bề mặt, qua thời gian có nhiều rêu xanh bao phủ.
Tìm kiếm xung quanh khu vực này, ông Ngô Quốc Phong - Phó giám đốc Bảo tàng Quảng Trị - phát hiện nhiều mảnh vỡ của bom đạn, bằng sắt và nhôm, kích thước từ 5-25cm, hình dạng không đồng đều. Một số mảnh có hình tròn, có ren.
Ông Phong nhận định bom đạn trong chiến tranh kết hợp với cấu tạo địa chất của khu vực này đã tạo nên bức tường thành phẳng phiu này. Khu vực này cấu tạo từ đá vôi, có sẵn các vết nứt gãy, và khả năng có hang động bên dưới. Bom rơi xuống làm sập hang và tạo nên bức tường thẳng đứng do có sẵn vết nứt.
"Vỉa đá phía đông bị sụt xuống là do bị bom khoan, ở gần đó khoảng 100m cũng có một hang tròn khả năng cũng là lỗ bom khoan.
Bom khoan có chức năng phá sập kết cấu hầm ngầm, địa đạo... Khi bom khoan phá xuống đất đá gặp kết cấu rỗng bom sẽ nổ tung, tạo ra sức công phá lớn.
Kết nối khu vực bức tường đá này với các địa điểm lân cận trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, chắc chắn đây là một chứng tích chiến tranh còn nguyên giá trị, kèm với giá trị về mặt địa chất học", ông Phong nhận định.
Đặc biệt hơn, khu vực này nằm gần với hố sụt mà phóng viên Tuổi Trẻ Online từng khám phá năm 2024. Bên dưới hố sụt có hàng loạt bom MK81 của Mỹ chưa nổ.
Khu vực này cũng gần với xã Hướng Lập ở dãy Trường Sơn. Trong chiến tranh, đây là khu vực ném bom dữ dội của Mỹ. Đồn biên phòng Hướng Lập từng hai lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nơi đây ghi dấu sự hy sinh anh dũng của các anh hùng liệt sĩ và hiện là địa bàn trọng điểm quy tập hài cốt liệt sĩ.
Hiện Bảo tàng Quảng Trị và Ban quản lý rừng đặc dụng Nam Quảng Trị đang nghiên cứu để có kế hoạch khai thác các giá trị của bức tường đá này và hố sụt gần đó, phục vụ du lịch cũng như nghiên cứu lịch sử.
Tôi báo đại một món ăn như câu trả lời đối phó, rồi khẽ thừ người ngồi nghĩ vẩn vơ.
Ngày trôi ngang đời mình bỗng đầy vội vã, nhưng mà, tôi cứ tất bật từ sáng tới tối như thế, để làm gì?
Nghe cũng có lý. Tôi đi làm, kiếm tiền, gửi về quê, nghĩ rằng như vậy là đang làm tròn bổn phận. Mỗi tháng một khoản, mỗi năm vài lần về thăm, tôi tin rằng như vậy là đủ.
Nhưng rồi có những lúc bất chợt tự hỏi, một năm mình về nhà được mấy ngày? Ba ngày Tết, thêm vài dịp giỗ chạp, cưới hỏi. Còn lại, mấy trăm ngày kia, ba mẹ sống ra sao, vui buồn thế nào, tôi đâu có thật sự biết.
Rồi một ngày, ba mẹ lên thành phố, báo tôi ra bến xe để đón. Tôi xin nghỉ phép, đưa gia đình đi ăn, hỏi chuyện nhà, kể vài câu về công việc. Cuối buổi, mẹ bảo tôi chở qua bệnh viện, bảo "Tiện lên đây khám bệnh luôn".
Hóa ra những lần tranh thủ lên thành phố thăm con, chỉ vì cơ thể ba mẹ đã rệu rã tới mức cần cái cớ để đi thăm khám. Và hóa ra, những chuyện quan trọng của ba mẹ, tôi không còn tham gia trong đó từ đầu nữa. Tôi chỉ biết khi mọi thứ đã được sắp xếp gọn gàng, khi họ đã tự lo xong phần lớn, và chỉ "tiện" ghé qua thăm mình một chút cho vơi nỗi nhớ con.
Hay như chị gái tôi quần quật làm từ sáng tới tối trong nhà máy, tăng ca liên miên, cố gắng dè xẻn từng đồng, chịu áp lực tứ phía, tất cả cũng là để cháu tôi có cuộc sống tốt hơn.
Chị muốn thằng nhỏ không thiếu ăn hay lo lắng mỗi lần làm mất bút mực chỉ vì sợ sẽ chẳng có tiền mua mới như chị em tôi ngày nhỏ. Chị muốn nó sống cuộc đời không nhiều nỗi sợ, khác chúng tôi.
Nhưng có những buổi tối chị về nhà, đèn vẫn sáng, mà con đã ngủ. Cánh cửa phòng khép hờ, tiếng con thở đều đều. Tôi thấy chị đứng đó một lúc, nhìn con, rồi thôi. Cứ như vậy, ngày này qua ngày khác. Chị ở cùng nhà với con, mà lại như không thật sự ở cùng.
Có những câu chuyện con muốn kể nhưng chị không có mặt. Có những khoảnh khắc con lớn lên từng chút, nhưng chị không kịp nhìn thấy. Hôm nọ thằng bé từ trường về, khoe khám sức khỏe học đường, cao lên được 5cm. Chị nhìn con, mới ngỡ ngàng thấy nó đã lớn bổng từ lúc nào.
Tôi đã cố gắng, chịu đựng, rồi đi qua những ngày mệt mỏi, cũng vì nghĩ đến một lúc nào đó, mọi thứ sẽ "ổn" hơn.
Vậy mà, một cơn ho kéo dài hai tuần, tôi vẫn chưa có thời gian để đi khám. Một lần chóng mặt thoáng qua, tôi tự nhủ chắc do mệt mà chẳng quan tâm. Một buổi tối kiệt sức, tôi vẫn mở laptop vì "việc chưa xong". Tôi luôn nghĩ sẽ có lúc rảnh để chăm sóc bản thân. Nhưng lúc "rảnh" đó, hình như chưa bao giờ đến.
Đổi lại, ngoài có thêm một chút tiền trong tài khoản, một vài lời khen, một tấm bằng, một vị trí, một cái gì đó gọi là thành quả, thì phần lớn thanh xuân đã trôi qua trong những ngày chạy theo áp lực, công việc, mệt mỏi, hơn thua,...
Dù biết thành công nào cũng cần đánh đổi bằng nỗ lực. Nhưng thật sự, cái giá đang trả có phải quá đắt hay không?
Đổi thời gian bên ba mẹ để lấy tiền gửi về. Đổi những buổi tối bên con lấy những giờ làm thêm mỏi mệt. Đổi sức khỏe của mình lấy một cảm giác an tâm khi thấy tiền trong tài khoản còn đủ cho những lần đóng tiền trọ tiếp theo.
Chúng ta vẫn phải làm việc, vẫn phải cố gắng. Cuộc sống không cho phép mình dừng lại hoàn toàn. Nhưng có lẽ, điều cần thay đổi không phải là làm ít đi, mà là hiểu rõ hơn mình đang sống vì điều gì.
Để khi tất bật, mình không quên mất những điều đáng giữ. Để khi mệt, mình biết dừng lại đúng lúc mà yêu bản thân. Để khi nhìn lại, không thấy mình đã đi quá xa những người mình thương.
Chúng ta tất bật, đến cuối cùng, chỉ để "sống" trọn vẹn một cuộc đời ý nghĩa, mà thôi.
Sau gần một ngày di chuyển, U17 Việt Nam đã có mặt tại thành phố Surabaya (Indonesia) vào khuya 10-4.
Ngay khi tới nơi, đoàn quân của HLV Cristiano Roland nhận được sự hỗ trợ chu đáo từ ban tổ chức chủ nhà, với lực lượng tình nguyện viên nhiệt tình, hệ thống phương tiện di chuyển, vận tải hành lý đầy đủ.
Đội tuyển U17 Việt Nam được sắp xếp lưu trú tại khách sạn Movenpick Surabaya - một trong những khách sạn tiêu chuẩn quốc tế, cách sân bay khoảng 45 phút di chuyển.
Do hành trình kéo dài, ngay sau khi hoàn tất thủ tục nhận phòng, toàn đội đã nhanh chóng dùng bữa tối và nghỉ ngơi nhằm hồi phục thể trạng. Các cầu thủ đạt trạng thái thể lực ổn định và tinh thần hứng khởi.
Sáng nay (11-4), lãnh đội và đại diện ban huấn luyện U17 Việt Nam tham dự cuộc họp kỹ thuật và họp báo trước giải. U17 Việt Nam ở bảng A, được ví là "bảng tử thần" khi phải cạnh tranh với các đối thủ Indonesia, Malaysia và Timor Leste.
Chiều cùng ngày, vào lúc 16h, đội tuyển U17 Việt Nam bước vào buổi tập đầu tiên tại Indonesia để hoàn tất khâu chuẩn bị cho trận ra quân gặp U17 Malaysia. Trận đấu này sẽ diễn ra vào lúc 15h30 ngày 13-4 (theo giờ Việt Nam) trên sân vận động Gelora Joko Samudro.
Trước đó HLV Roland đã rút gọn danh sách U17 Việt Nam xuống còn 26 cầu thủ, trong đó gồm nhiều gương mặt nổi bật.