“Chi phí khám chữa bệnh gia tăng mạnh, đặc biệt từ các bệnh mạn tính không lây nhiễm như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch, rối loạn chuyển hóa đang tạo áp lực ngày càng lớn lên quỹ bảo hiểm y tế (BHYT)”, Phó Giám đốc BHXH Việt Nam Nguyễn Đức Hòa nói tại hội thảo Hướng tới hệ thống bảo hiểm y tế bền vững tại Việt Nam, do cơ quan này phối hợp với Đại sứ quán Đan Mạch và Novo Nordisk Việt Nam tổ chức hôm 16/4 tại Hà Nội.
Báo cáo của BHXH Việt Nam tại hội thảo cho thấy năm 2025 cả nước có gần 98 triệu người tham gia BHYT, đạt tỷ lệ bao phủ hơn 95% dân số. Tổng số lượt khám chữa bệnh BHYT vượt 195 triệu, tăng 6,5% so với năm trước, trong khi chi phí đề nghị thanh toán lên tới 166.400 tỷ đồng, tăng hơn 16%.
Đáng chú ý, phần lớn chi phí đến từ các bệnh mạn tính. Quỹ BHYT hiện chi trả cho gần 8 triệu người tăng huyết áp, hơn 3,3 triệu bệnh nhân đái tháo đường, trên 1,1 triệu người mắc bệnh hô hấp mạn tính và khoảng 500.000 bệnh nhân ung thư. Riêng nhóm bệnh không lây nhiễm ghi nhận khoảng 51 triệu lượt khám, với tổng chi gần 20.000 tỷ đồng, tăng gần 18%.
PGS Vũ Thị Thanh Huyền, Trưởng khoa Nội tiết – Cơ xương khớp, Bệnh viện Lão khoa Trung ương, cho hay bệnh đái tháo đường và các rối loạn chuyển hóa không còn xuất hiện đơn lẻ mà thường đi kèm nhiều bệnh lý tim mạch, thận, làm chi phí điều trị tăng vọt và tạo áp lực lớn lên quỹ BHYT. Tại Việt Nam, điểm đáng lo ngại là phần lớn chi phí điều trị không nằm ở giai đoạn sớm mà tập trung vào xử lý biến chứng.
“Bệnh nhân thường không mắc một bệnh riêng lẻ mà đi kèm 2–3 bệnh như tim mạch, thận, rối loạn chuyển hóa”, bà Huyền nói, dẫn chứng khoảng 55% bệnh nhân đái tháo đường có biến chứng tim mạch, 1/3 tiến triển thành bệnh thận mạn. Hơn 80% trường hợp được phát hiện khi đã ở giai đoạn muộn, khiến chi phí điều trị tăng gấp nhiều lần, thậm chí phải lọc máu hoặc can thiệp chuyên sâu.
Một trong những nguyên nhân chính là tỷ lệ kiểm soát bệnh còn thấp. Hiện chỉ dưới 30% bệnh nhân đạt mục tiêu đường huyết, làm gia tăng nguy cơ biến chứng và kéo theo chi phí tích lũy lớn. Đáng chú ý, thừa cân và béo phì là yếu tố nguy cơ nổi bật. Khoảng 90% bệnh nhân đái tháo đường type 2 có tình trạng này, liên quan đến lối sống ít vận động, chế độ ăn giàu năng lượng và áp lực công việc.
Ông Erik Wiebols, Tổng Giám đốc Novo Nordisk Việt Nam, cho hay các bệnh mạn tính hiện chiếm hơn 70% gánh nặng bệnh tật và trên 80% số ca tử vong tại Việt Nam. Điều này cho thấy sự cần thiết cấp bách của việc chuyển hướng từ điều trị sang phòng ngừa và quản lý bệnh một cách sớm, toàn diện và bền vững. Việc kiểm soát hiệu quả các bệnh lý rối loạn chuyển hóa như béo phì, đái tháo đường, tim mạch và bệnh thận mạn không chỉ giúp giảm biến chứng lâu dài mà còn tối ưu nguồn lực BHYT, giảm chi phí xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.
Kinh nghiệm quốc tế cũng cho thấy hiệu quả của cách tiếp cận này. Một số quốc gia đã triển khai mô hình phân tầng nguy cơ, can thiệp sớm với nhóm nguy cơ trung bình nhằm tránh chuyển nặng, qua đó giảm chi phí điều trị dài hạn. Như ở Thái Lan, các bệnh không lây nhiễm như béo phì, đái tháo đường đang tạo gánh nặng kinh tế khổng lồ, buộc chính sách y tế phải chuyển hướng sang phòng ngừa sớm và quản lý toàn dân.
PGS Petch Rawdaree, Chủ tịch Liên đoàn Hiệp hội Phòng chống Bệnh không lây nhiễm (Thái Lan), cho biết nước này áp dụng cách tiếp cận phân tầng nguy cơ dân số thành ba nhóm: nguy cơ thấp (khoảng 50%), nguy cơ trung bình (35-40%) và nguy cơ cao. Nhóm nguy cơ trung bình được coi là “điểm chặn” quan trọng, hiện chiếm khoảng 30-35% chi phí y tế. Trong khi đó, nhóm nguy cơ cao dù chỉ chiếm khoảng 5% dân số nhưng lại gánh tới 40-55% tổng chi phí y tế.
Chính sách của Thái Lan vì vậy tập trung đồng thời vào nhiều trụ cột, nâng cao sức khỏe cộng đồng, tăng cường y tế cơ sở, sàng lọc sớm, quản lý liên tục và huy động sự tham gia của toàn xã hội, từ chính phủ đến khu vực tư nhân. “Chiến lược hiệu quả nhất là ngăn họ chuyển nặng, thay vì chỉ tập trung điều trị nhóm đã có biến chứng”, ông nói.
Trước đối thủ bị đánh giá yếu nhất bảng A, U.17 Việt Nam nhanh chóng thiết lập thế trận một chiều. Bóng gần như chỉ lăn bên phần sân của Timor Leste, trong khi các học trò của HLV Cristiano Roland chủ động dâng cao, pressing ngay từ những phút đầu tiên.
Điểm nhấn lớn nhất trong hiệp thi đấu đầu tiên chính là những cú đá phạt mãn nhãn từ đôi chân của Chu Ngọc Nguyễn Lực. Ngay ở phút thứ 6, cầu thủ mang áo số 10 đã khiến khán đài phải trầm trồ bằng một "siêu phẩm" ở khoảng cách khá xa. Từ chấm đá phạt sát đường biên trái, Nguyễn Lực bất ngờ tung cú dứt điểm thẳng. Bóng đi với quỹ đạo cầu vồng, rót thẳng vào góc hiểm khiến thủ môn Timor Leste hoàn toàn bất lực.
Tiếp đà hưng phấn, phút 20, cách biệt được nhân đôi sau một pha dàn xếp tấn công bài bản bên cánh trái. Đại Nhân có mặt đúng lúc, đúng chỗ để đệm bóng cận thành từ đường "dọn cỗ" của đồng đội. Chỉ 4 phút sau, tỷ số đã là 3-0 cho đoàn quân của HLV Roland. Lần này tới lượt Trần Ngọc Sơn lên tiếng với cú sút xa quyết đoán ngoài vòng cấm, sau hai pha nhả bóng liên tiếp đầy thông minh của đồng đội.
Trước khi hiệp 1 khép lại, Nguyễn Lực một lần nữa chứng minh tại sao anh là "hung thần" ở các quả bóng chết. Phút 31, từ rìa vòng cấm, anh thực hiện cú miết lòng kỹ thuật, đưa bóng đi tầm thấp vào góc hiểm và giúp U.17 Việt Nam dẫn trước 4 bàn.
Với lợi thế quá lớn, bước sang hiệp 2, HLV Cristiano Roland thực hiện hàng loạt sự thay đổi người. Đây là tính toán cần thiết nhằm dưỡng sức cho các trụ cột, đồng thời tạo điều kiện cho các cầu thủ dự bị tích lũy kinh nghiệm trận mạc và duy trì cảm giác bóng.
Dù nhịp độ trận đấu có phần giảm xuống, U.17 Việt Nam vẫn duy trì được sự kiểm soát bóng vượt trội. Phút 61, cầu thủ vào sân thay người Trần Trí Dũng đã điền tên lên bảng đếm số. Đón đường chuyền của đồng đội, Trí Dũng khống chế bước một cực kỳ tinh tế để loại bỏ hậu vệ đối phương trước khi dứt điểm gọn gàng vào góc gần, nâng tỷ số lên 5-0.
Những phút còn lại của trận đấu chứng kiến sự bùng nổ của Nguyễn Văn Dương. Chân sút mang áo số 11 đã phô diễn tất cả những tố chất tốt nhất của mình để ghi hattrick bàn thắng. Các pha lập công của Văn Dương lần lượt đến ở phút 69, 72 và 81.
Trương Nguyễn Duy Khang cũng đóng góp một bàn thắng trong hiệp 2. Chu Ngọc Nguyễn Lực là cái tên đã "chốt sổ" trận đấu, khi ghi bàn ấn định chiến thắng cực đậm 10-0 cho U.17 Việt Nam trước U.17 Timor Leste. Bản thân Nguyễn Lực cũng sở hữu hat-trick bàn thắng trong trận đấu này.
Cô liên tục hướng dẫn các học viên siết cơ bụng và giữ thẳng lưng. Khó có thể nhận ra huấn luyện viên vóc dáng thon gọn này từng trải qua một giai đoạn khủng hoảng tâm lý nặng nề vì béo phì.
Sau khi sinh con đầu lòng, cân nặng của Thúy chạm mốc 80 kg. Với chiều cao 1,62m, cô tự miêu tả bản thân khi đó "như quả bóng biết đi". Thể trạng thay đổi khiến khuôn mặt vỡ nét, làm cô trông già đi nhiều tuổi. Cú sốc ngoại hình đẩy người mẹ trẻ vào trạng thái trầm cảm. Người phụ nữ e ngại ánh mắt của người lạ, khép kín bản thân và lảng tránh những người xung quanh.
Quyết tâm thay đổi xuất hiện khi con cô tròn một tuổi. Thúy bắt đầu lộ trình rèn luyện thể chất kéo dài 20 tháng. Chặng đường này được khởi động bằng việc cải tổ triệt để thói quen dinh dưỡng. Do lịch trình bận rộn của một người mẹ nuôi con nhỏ, cô tập trung hoàn toàn vào việc cắt giảm lượng calo nạp vào. Thúy loại bỏ đồ uống chứa đường cùng thức ăn nhanh. Bữa ăn hàng ngày được kiểm soát chặt chẽ với một bát cơm, kết hợp nguồn đạm trắng từ thịt gà, cá cùng các loại rau quả.
Về mặt khoa học, mô hình ăn uống giàu đạm và chất xơ giúp cơ thể duy trì cảm giác no, tăng cường trao đổi chất. Việc chủ động giảm lượng tinh bột sẽ buộc cơ thể phải sử dụng lớp mỡ dự trữ để tạo năng lượng hoạt động. Mặc dù áp dụng kỷ luật thép, việc thay đổi thực đơn trong giai đoạn đầu diễn ra khá chậm rãi. Cân nặng của Thúy chỉ giảm nhẹ từ 80 xuống 78 kg.
Sự lột xác thực sự diễn ra ở giai đoạn hai khi Thúy tìm đến aerobic. Bộ môn thể dục nhịp điệu này đóng vai trò công cụ đốt mỡ chủ lực. Hoạt động tập luyện cường độ cao mang lại những tác động sinh lý sâu sắc.
Theo phân tích của Đại học Tel Aviv, việc tập aerobic đều đặn làm tăng mức tiêu thụ glucose của các cơ quan nội tạng. Quá trình này thay đổi cấu trúc mô của các cơ quan trở nên giống mô cơ, từ đó cắt giảm nguồn năng lượng nuôi dưỡng khối u, giúp giảm đến 72% nguy cơ phát triển ung thư di căn.
Thúy duy trì lịch tập 6 buổi mỗi tuần. Cô yêu cầu sự chuẩn xác tuyệt đối trong từng động tác, bắt buộc người tập phải giữ lưng thẳng, mở rộng vai kết hợp tư thế chân hơi chùng để tối ưu hóa hiệu quả đốt mỡ. Cơ chế vận động này được kết hợp cùng tạ tay và bục nhảy nhằm ép sâu vùng eo.
Xuyên suốt quá trình rèn luyện, Thúy giữ vững quan điểm không ép buộc cơ thể bằng các biện pháp cực đoan. Cô duy trì chế độ dinh dưỡng đầy đủ dưỡng chất và đảm bảo chất lượng giấc ngủ để tránh tình trạng cơ thể rơi vào trạng thái sốc nhiệt hoặc kiệt sức.
Sau gần hai năm kiên trì, Thúy đưa cân nặng về mức 56 kg. Chỉ số mỡ nội tạng của cô dừng ở mức 3,5. Đây là ngưỡng tiêu chuẩn hỗ trợ phòng tránh các bệnh lý chuyển hóa như mỡ máu hay gan nhiễm mỡ. Sự biến đổi thể chất kéo theo sự hồi sinh về mặt tinh thần.
Từ người phụ nữ mặc cảm, Thúy đã mở một cơ sở dạy aerobic tại Thái Nguyên và đang xây dựng kế hoạch mở rộng quy mô. Cô mong muốn dùng chính trải nghiệm cá nhân để khẳng định "chỉ cần con người không bỏ cuộc, cơ thể sẽ không bao giờ phản bội lại những nỗ lực rèn luyện bền bỉ đó".
Sau khi chính thức phát sóng arc Elbaph từ đầu tháng 4-2026, anime One Piece nhanh chóng bước vào giai đoạn cao trào với nhịp kể chuyện mới. Trailer tập 1.158 vừa hé lộ những diễn biến tiếp theo, đồng thời đặt nền móng cho bí ẩn lớn xoay quanh Thần Mặt trời.
Trong mùa xuân 2026, arc Elbaph chính thức lên sóng, đánh dấu bước chuyển mình đáng chú ý của anime khi áp dụng lịch phát hành theo mùa. Mỗi tập phim hiện chuyển thể trọn một chương manga, giúp nhịp độ câu chuyện trở nên nhanh và cô đọng hơn so với trước đây.
Cũng nhờ đó, hành trình của Luffy và băng Mũ Rơm tiến triển nhanh chóng khi họ đặt chân đến một vương quốc kỳ lạ để mở đầu arc mới. Trailer đầu tiên của tập 1.158 cho thấy bầu không khí bí ẩn ngày càng dày đặc.
Tập phim mang tựa đề "Hành trình đến vùng đất bí ẩn! Bí mật của Thần Mặt trời", dự kiến phát sóng tại Nhật Bản vào ngày 19-4, sau đó lên nền tảng Crunchyroll cùng ngày và Netflix vào thời điểm muộn hơn trong tháng.
Trailer One Piece arc Elbaph
Theo phần giới thiệu, Luffy cùng đồng đội sẽ khám phá một vùng đất bí ẩn, nơi họ phát hiện ra ngôi đền của Thần Mặt trời nằm phía sau khung cảnh giống như những khối đồ chơi. Câu hỏi được đặt ra là liệu đây có thực sự là Elbaph hay không.
Trong lúc tìm cách thoát khỏi Vương quốc Block, băng Mũ Rơm bắt đầu nhận ra họ đang bị một thế lực bí ẩn truy đuổi, khiến bầu không khí trở nên căng thẳng hơn.
Đáng chú ý, yếu tố Thần Mặt trời tiếp tục gợi nhắc đến Nika, nhân vật đã được liên kết trực tiếp với Luffy trong arc Egghead trước đó. Arc Elbaph được kỳ vọng sẽ đào sâu hơn vào mối liên hệ này, trước khi tiến đến những diễn biến quan trọng tại hòn đảo huyền thoại của người khổng lồ.
Dù số lượng tập trong arc Elbaph giảm, nhịp độ kể chuyện lại được đẩy nhanh nhằm đảm bảo tiến trình nội dung không bị kéo dài. Bên cạnh đó, One Piece cũng chuẩn bị mang đến thêm nhiều dự án mới trong năm nay.
Trong đó, một anime spin-off mang tên One Piece: Heroines, tập trung vào nhân vật Nami, dự kiến ra mắt vào mùa hè.
Dự án này chỉ gồm một tập duy nhất, do đội ngũ sản xuất mới thực hiện với nội dung hoàn toàn chưa xuất hiện trong anime gốc. Ngoài ra một tập đặc biệt kết hợp LEGO cũng đang được lên kế hoạch phát hành trên Netflix, cho thấy chiến lược mở rộng nội dung đa dạng của thương hiệu One Piece trong năm 2026.
